Zamknij

Jak palenie papierosów wpływa na wygląd zębów i ich leczenie?

04.01.2023
Aktualizacja: 04.01.2023 16:21

Palenie papierosów nie tylko zwiększa ryzyko wystąpienia nowotworów, chorób układu sercowo-naczyniowych i układu oddechowego, ale wpływa także na stan i leczenie zębów. W tym ostatnim przypadku nie chodzi tylko o żółty nalot na szkliwie – ostrzega lek. stom. Bartłomiej Karaś, endodonta.

Palenie papierosów a leczenie zębów
fot. Shutterstock

Wpływ palenia papierosów na jamę ustną oraz zęby jest wielowymiarowy. Nikotyna, substancje smoliste, a do tego podwyższona temperatura w jamie ustnej (w czasie zaciągania się dymem może ona nawet sięgać 60 st. Celsjusza) sprawiają, że palacze mają częściej problemy z zębami i przyzębiem niż osoby niepalące.

Jaki wpływ na zęby i jamę ustną ma palenie zębów?

Najczęstsze problemy u osób palących papierosy to:

  1. Nieprzyjemny zapach z ust.
  2. Żółte i brązowe przebarwienia (osad ten wnika w powierzchnię szkliwa, trudno go usunąć i z czasem przekształca się w kamień nazębny, który może być przyczyną próchnicy, choroby dziąseł, ubytków tkanki zęba, a dalej przewlekłych chorób przyzębia).
  3. Niedobór witaminy C, który bywa częstą przyczyną kruchości szkliwa oraz niekorzystnych zmian w obrębie miazgi zęba.
  4. Zmniejszenie gęstości kości zębodołowej, czyli części górnej i dolnej szczęki, w której są zakotwiczone zęby, co sprawia, że są one bardziej ruchome i podatne na pojawienie się braku w uzębieniu.
  5. Osłabienie błony śluzowej jamy ustnej, co zwiększa podatność na mikrourazy, w tym wystąpienie owrzodzenia i nadżerki.
  6. Pojawienie się stanów zapalnych, m.in. w postaci bolesnego zapalenia przyzębia, jest to konsekwencja zmiany mikroflory bakteryjnej.
  7. Dolegliwości ze strony języka, np. uczucie pieczenia, palenia.
  8. Wzmożona suchość w jamie ustnej.

Palenie utrudnia leczenie zębów i jamy ustnej

Leczenie zębów i/lub jamy ustnej u palaczy może wiązać się z komplikacjami, na przykład w przypadku leczenia kanałowego. Dlaczego?

Substancje zawarte w papierosach przyczyniają się do upośledzonej odpowiedzi całego układu odpornościowego, co powoduje gorszy przebieg procesu gojenia. Zmniejszony przepływ krwi w kości i miazdze powoduje obkurczenie naczyń krwionośnych. Zmniejszone ukrwienie to mniejsza ilość substancji odżywczych i komórek odpornościowych, które są szczególnie ważne w procesie gojenia, bo zwalczają bakterie w jamie ustnej. Utrzymujący się stan zapalny mimo przeprowadzonego leczenia może skutkować koniecznością jego powtórzenia, a nawet koniecznością usunięcia zęba.

Palenie papierosów a nowotwory jamy ustnej

Palenie może przyczynić się także do nowotworów, takich jak rak wargi, języka czy rak jamy ustnej. To kolejne argumenty za tym, aby palenie rzucić, jak najszybciej. Należy też pamiętać o tym, że te korelacje działają w obie strony. Nieleczone choroby ogólnoustrojowe mogą niekorzystnie wpływać także na wyniki leczenia m.in. chorób przyzębia, a przy usuwaniu zębów, czy przy leczeniu kanałowym, powodować problem z gojeniem się rany. U osób z celiakią, która wiąże się z niewłaściwym przyswajaniem składników odżywczych z jedzenia, może dojść do hipoplazji, czyli zaniku szkliwa, który objawia się ciemnymi plamami, a także zwiększonym ryzykiem pojawienia się próchnicy.

Nie ukrywaj swoich chorób u dentysty

Podczas wywiadu lekarskiego i wypełniania ankiety medycznej w gabinecie stomatologicznym (ale nie tylko!) należy poinformować lekarza o wszystkich dolegliwościach, z jakimi się zmagamy, czy zmagaliśmy się w przeszłości.

Ankieta jest bardzo szczegółowa, a informacje w niej podane mogą być ważną wskazówką dla lekarza stomatologa, który może także pomóc wskazać drogę w rozwiązaniu innych, niezwiązanych z jamą ustną, problemów. Pamiętajmy także o informowaniu lekarza, jeżeli zostaną u nas zdiagnozowane jakieś nowe schorzenia. Każdy aspekt może mieć wpływ na powodzenie leczenia.

Przykładem jest osteoporoza. To choroba układu szkieletowego, która zmniejsza także wytrzymałość kości żuchwy i szczęki. U osób chorujących na tę przypadłość w trakcie leczenia stomatologicznego trzeba zachować szczególną ostrożność, a w skrajnych przypadkach przeprowadzić zabiegi chirurgiczne na oddziale szpitalnym. Dotyczy to także pacjentek, które zakończyły już leczenie nawet rok wcześniej, gdyż leki stosowane w leczeniu są bardzo obciążające organizm.

Natomiast osoby, które zmagają się z depresją lub innymi zaburzeniami psychicznymi, powinny pamiętać, że ból zębów może mieć zupełnie inne podłoże niż zmiany chorobowe w zębie, a przeciążeniem i hiperwrażliwością o podłożu psychicznym. Powinniśmy także poinformować stomatologa o przyjmowaniu leków na nadciśnienie, ponieważ znieczulenie podnosi ciśnienie krwi, więc jego podanie może wywołać niepotrzebne komplikacje.

Idziesz na operację lub zabieg? Wylecz zęby

Konsekwencją niewyleczonych zmian chorobowych w jamie ustnej mogą być bardzo poważne, dlatego konieczne jest wykonanie dokładnej diagnostyki, która wykluczy obecność, na przykład patologicznych kieszonek przyzębnych, które są miejscem gromadzenia się ogromnej ilości bakterii. Mogą one "zaatakować", kiedy organizm będzie osłabiony po operacji.

Ważne!

O profilaktyce i regularnych wizytach u stomatologa powinni pamiętać wszyscy. Podobnie, jak o tym, aby informować o wszystkich dolegliwościach, z jakimi się zmagamy.

Bartłomiej Karaś jest lekarzem stomatologiem, endodontą, członkiem m.in. Działu Badawczego Polskiego Towarzystwa Endodontycznego.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.