Zamknij

Smog jest dużo groźniejszy, niż myśleliśmy. Nawet niskie stężenie skraca życie

15.11.2022 12:53

Z powodu zanieczyszczeń powietrza w naszym kraju umiera co roku ok. 50 tysięcy osób. Jakość powietrza w Polsce od lat jest oceniana jako jedna z najgorszych (lub najgorsza) w Europie. Tymczasem najnowszy raport przeprowadzony przez kanadyjskich specjalistów jasno wskazuje, że nawet niskie stężenie trujących cząsteczek może być druzgocące dla naszego zdrowia. 

Smog szkodzi bardziej niż myśleliśmy. Nowe badanie
fot. Shutterstock

Smog realnie wpływa na jakość i długość naszego życia, chociaż jego wdychanie, oprócz bólu głowy, raczej nie wywołuje widocznych objawów: skutki dostrzegamy znacznie później. Smog wpływa na wiele narządów w organizmie, prowadzi m.in. do chorób serca, wyniszcza układ oddechowy i przyczynia się do rozwoju nowotworu. Badanie przeprowadzone niedawno przez ekspertów i naukowców z University of Chicago, Air Quality Life Index wykazało, że gdyby podjęto odpowiednie kroki mające na celu poprawę jakości powietrza, mieszkańcy polskich dużych miast mogliby żyć nawet rok dłużej. Niestety, Polska przoduje w rankingach porównujących zanieczyszczenie w poszczególnych krajach. W świetle nowej analizy dane na temat smogu w Polsce są jeszcze bardziej zatrważające.

Smog powoduje na świecie 1,5 mln zgonów więcej, niż się wydawało

Badanie przeprowadzone przez zespół z McGill University pokazuje, że liczba zgonów z powodu smogu, podawana przez WHO, może być bardzo niedoszacowana. Specjaliści odkryli bowiem, że ryzyko zgonu rośnie już bardzo niskich stężeniach wspomnianych cząstek. Naukowcy przeanalizowali informacje na temat 7 milionów mieszkańców Kanady oraz stanu powietrza: dane zbierano przez 25 lat. Kanada jest krajem o wyjątkowo niskim stężeniu zanieczyszczeń.

Niedawno WHO ustaliła nowe, ambitne zalecenia, które zamiast 10 mikrogramów na metr sześcienny (jako bezpieczne średnioroczne stężenie), mówią zaledwie o 5 mikrogramach.

Tymczasem nawet tak niewielka ilość wdychanego smogu może być zabójcza.

– Odkryliśmy, że stężenie cząstek PM2, 5 na zewnątrz może na świecie odpowiadać za 1,5 mln dodatkowych zgonów rocznie. To dlatego, że działają one już przy bardzo niskim stężeniu, którego wcześniej nie brano pod uwagę – mówi prof. Scott Weichenthal, główny autor pracy opublikowanej na łamach "Science Advances

Naukowcy uważają, że wiele istotnych informacji mogą jeszcze przynieść kolejne badania.

– Następne kroki nie powinny koncentrować się już tylko na masie cząstek, ale także bliżej przyglądać się ich składowi. Niektóre cząstki są prawdopodobnie bardziej szkodliwe od innych. Jeśli lepiej to zrozumiemy, może to nam pomóc w dużo sprawniejszym określaniu odpowiednich regulacji poprawiających zdrowie całego społeczeństwa – podkreśla ekspert.
Autorzy badań wyjaśniają, że ich wnioski to dowód na to, że globalne korzyści z wprowadzenia nowych wytycznych WHO będą prawdopodobnie dużo większe, niż mogło się wydawać.

Źródło: S. Weichenthal, L.Pinault, T. Christidis, R. Burnett, D. Crouse, A. Erickson, P.Haystad, M.Brauer, How low can you go? Air pollution affects mortality at very low levels, science.org [dostęp 15.11.2022]