Zamknij

Zapalenie gruczołów Bartholina jest bardzo bolesne. Jakie są objawy i leczenie?

14.11.2022
Aktualizacja: 14.11.2022 20:06

Gruczoły Bartholina są częścią kobiecych narządów rodnych i odpowiadają za produkcję wydzieliny, która ułatwia współżycie płciowe. Czasem dochodzi w nich do stanów zapalnych, których objawy są bardzo bolesne – mogą sprawiać ból nawet podczas chodzenia czy siedzenia. Jak leczy się tę chorobę i czy można jej zapobiegać?

Objawy zapalenia gruczołów Bartholina
fot. Shutterstock
  1. Co to są gruczoły Bartholina?
  2. Jakie są przyczyny zapalenia gruczołów Bartholina?
  3. Objawy zapalenia gruczołów Bartholina
  4. Jak leczy się zapalenie gruczołów Bartholina?
  5. Czy można zapobiegać zapaleniu gruczołów Bartholina?

Zapalenie gruczołów Bartholina (jednego lub dwóch) występuje najczęściej u aktywnych seksualnie kobiet w wieku 20-30 lat. Szacuje się, że choroba dotyczy ok. 2 proc. kobiet na pewnym etapie życia. Jej objawy są bardzo bolesna, a leczenie nieprzyjemne, bo polega na interwencji chirurgicznej oraz antybiotykoterapii. Niestety, tego typu zapalenie może nawracać.

Co to są gruczoły Bartholina?

Gruczoły Bartholina to inaczej gruczoły przedsionkowe większe. Leżą po obu stronach przedsionka pochwy i są dość małe – wielkością przypominają ziarnko grochu. Ich zadaniem jest produkcja wydzieliny, która pojawia się podczas współżycia i której zadaniem jest nawilżanie i wygładzanie przedsionka pochwy, co ułatwia odbycie stosunku płciowego. Przewody wyprowadzające wydzielinę z gruczołów Bartholina znajdują się w okolicach dolnej części warg sromowych mniejszych.

Jakie są przyczyny zapalenia gruczołów Bartholina?

Zapalenie gruczołów Bartholina (przedsionkowych większych) spowodowane jest najczęściej zakażeniem bakteryjnym, co powoduje obrzęk i zablokowanie przewodów wyprowadzających tego gruczołu – produkowana w nim wydzielina zaczyna zalegać i powstaje torbiel. Choroba najczęściej przebiega gwałtownie – szybko dochodzi do powiększenia się torbieli, a gdy dochodzi do zakażenia zalegającej wydzieliny, powstaje ropień. Za stan zapalny najczęściej odpowiadają bakterie: Escherichia coli, Streptococcus fecalis, Staphylococcus aureus, jak również dwoinki rzeżączki i chlamydie.

Objawy zapalenia gruczołów Bartholina

Objawem zapalenia gruczołu jest bolesny guzek i obrzęk wargi sromowej większej, zmianom może towarzyszyć podwyższona temperatura. Zazwyczaj objawy zaostrzają się po stosunku płciowym.

Do najczęstszych objawów zapalenia gruczołu przedsionkowego należą:

  • obrzęk wargi sromowej w miejscu zapalenia
  • silny ból (może utrudniać chodzenie i siedzenie)
  • zaczerwienienie okolicy ropnia
  • może pojawić się stan podgorączkowy, dreszcze, ogólne osłabienie.

Zapalenie gruczołu Bartholina ma postać torbieli lub ropnia. Gromadząca się wydzielina zwykle ulega nadkażeniu bakteryjnemu.

Jak leczy się zapalenie gruczołów Bartholina?

W mniej nasilonych stanach leczenie zapalenia gruczołu Bartholina może ograniczyć się jedynie do przyjmowania antybiotyku. Zwykle jednak leczenie polega na interwencji chirurgicznej (nacięciu ropnia, drenażu) oraz antybiotykoterapii.

Czy można zapobiegać zapaleniu gruczołów Bartholina?

Niestety, nie są znane czynniki ryzyka wystąpienia zapalenia gruczołów Bartholina, nie istnieje więc też profilaktyka tej choroby. Istotne może być jednak dbanie o utrzymanie prawidłowej fizjologicznej flory bakteryjnej w pochwie, co może zmniejszyć częstość występowania choroby. Konieczna jest też właściwa higiena okolic intymnych (nie należy z nią jednak przesadzać) oraz noszenie przewiewnej bawełnianej bielizny. Mimo takich zabiegów choroba może jednak nawracać.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródła: G. H. Bręborowicz (red.), Położnictwo i ginekologia, tom 2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008 / D. M. Dole, C. Nypaver, Management of Bartholin Duct Cysts and Gland Abscesses. Journal of Midwifery Womens Health, 2019, 64(3):337-343