Zamknij

Pierwotny brak miesiączki: co robić, gdy okres się nie pojawia?

26.10.2021
Aktualizacja: 26.10.2021 10:45
Pierwotny brak miesiączki: najczęstsze przyczyny, leczenie
fot. Shutterstock

Pierwsza miesiączka występuje u dziewczynek między 10 a 14 rokiem życia, ale nie zawsze. Zdarza się, że mimo prawidłowego rozwoju, miesiączka się nie pojawia. Pierwotny brak miesiączki dotyczy dziewczyn w wieku 16-18 lat, które nie miesiączkują. Jakie są przyczyny braku miesiączki i kiedy należy odwiedzić lekarza?

  1. Pierwotny brak miesiączki: na czym polega?
  2. Brak miesiączki – najczęstsze przyczyny
  3. Pierwotny brak miesiączki a codzienne nawyki
  4. Kiedy iść do lekarza gdy spóźnia się miesiączka?

Nie ma sztywnych norm, jeśli chodzi o termin pierwszej miesiączki. Przyjmuje się, że okres powinien pojawić się do 14 roku życia, jednak nie jest to regułą. Proces dojrzewania to indywidualna sprawa, a każdy organizm rozwija się we własnym tempie. Jednak jeżeli pierwsza miesiączka spóźnia się kilka lat, może stanowić to jeden z symptomów stanu chorobowego lub zaburzeń hormonalnych, dlatego należy przeprowadzić badania.

Regularne miesiączki to jedna z oznak dobrego stanu zdrowia kobiety, a wszelkie odchylenia od normy mogą doprowadzić do powikłań. Pierwotny brak miesiączki jest dość rzadkim zjawiskiem  – występuje u 3 procent kobiet w wieku rozrodczym na świecie. Sam w sobie brak miesiączki nie jest klasyfikowany jako choroba, jednak taka dolegliwość powinna zawsze stanowić powód do wizyty u lekarza.

Skąd się bierze brak miesiączki i kiedy należy zacząć się martwić?

Pierwotny brak miesiączki: na czym polega?

Pierwotny brak miesiączki to brak okresu u dziewczynek powyżej 15 roku życia przy jednoczesnym prawidłowym rozwoju gruczołów piersiowych i narządów płciowych. Jeżeli u nastolatki, która skończyła 16 lat, nie pojawiło się krwawienie menstruacyjne, lekarz w pierwszej kolejności przeprowadza próbę ciążową (badanie poziomu hormonu beta hCG, który wskazuje na ciążę) oraz badanie USG.

Brak miesiączki – najczęstsze przyczyny

Przyczyn braku miesiączki może być wiele, dlatego jeżeli wstępne badania nie wykazują niepokojących zmian, niezbędne jest przeprowadzenie szerokiej diagnostyki. Wśród najczęściej występujących czynników, które powodują brak miesiączki, możemy wymienić:

  • zaburzenia anatomiczne – są związane z upośledzeniem narządów rozrodczych.  Najczęściej diagnozowane zaburzenia to zarośnięcie błony dziewiczej, przegroda poprzeczna pochwy czy atrezja szyjki macicy.
  • zaburzenia budowy lub  funkcji gonad –  na przykład hipogonadyzm, czyli niedoczynność gonad produkujących hormony płciowe, co prowadzi do nieprawidłowego działania układu rozrodczego.
  • guzy przysadki – powodują hiperprolaktynemię, czyli zaburzenie polegające na zwiększonym wydzielaniu prolaktyny. Choroba objawia się nieregularnymi miesiączkami, niepłodnością i spadkiem libido.
  • zaburzenia gruczołów tarczycy – brak miesiączki może być spowodowany niedoczynnością lub nadczynnością tarczycy. Warto pamiętać, że choroby tarczycy mogą przebiegać bezobjawowo, dlatego w przypadku braku miesiączki należy sprawdzić poziom TSH we krwi, nawet gdy nie pojawiają się inne symptomy zaburzeń tarczycy.
  • choroby przewlekłe – pierwotny brak miesiączki może być również wynikiem cukrzycy, zaburzeń nerek, a nawet depresji.
  • oligomenorrhoea –  to zaburzenie polegające na rzadkim miesiączkowaniu w ciągu roku. Cykle menstruacyjne mogą być wydłużone nawet do 6 miesięcy. Zaburzenie to dotyczy również nastolatek.

Pierwotny brak miesiączki a codzienne nawyki

Tryb życia nastolatek nie pozostaje bez wpływu na ich zdrowie. W czasie dojrzewania ciało potrzebuje wyjątkowej opieki, by móc prawidłowo się rozwijać. Niezwykle ważna jest odpowiednia ilość snu, dobrze zbilansowana dieta i równowaga psychiczna. Pierwotny brak miesiączki w niektórych przypadkach jest spowodowany stosowaniem diet redukcyjnych, stosowaniem używek oraz chronicznym stresem i zmęczeniem. Brak miesiączki może być również konsekwencją przyjmowania niektórych leków.

Kiedy iść do lekarza gdy spóźnia się miesiączka?

Według zaleceń, jeżeli dziewczynka prawidłowo się rozwija, pierwsza wizyta u ginekologa powinna się odbyć, gdy zacznie miesiączkować. Jednak jeżeli miesiączka się nie pojawia, warto wybrać się do lekarza gdy nastolatka skończy 15 lat. Możliwe, że wstępne badania nie wykażą nieprawidłowości, wtedy lekarz zaleci spokojne oczekiwanie na miesiączkę. Ważne jednak, żeby nastolatka znajdowała się w tym czasie pod opieką ginekologa i przeprowadzała okresowe badania kontrolne.

Na pierwszej wizycie u ginekologa bardzo ważny jest szczegółowy wywiad z pacjentką, którego celem jest przedstawienie ogólnego stanu zdrowia nastolatki. Podczas wizyt u ginekologa pacjentkom poniżej 18 roku życia towarzyszy opiekun lub rodzic.

Leczenie pierwotnego braku miesiączki jest związane z przyczyną, która powoduje taki stan. W niektórych sytuacjach wystarczy zmiana trybu życia lub okresowe przyjmowanie leków hormonalnych, natomiast w przypadku poważnych zaburzeń układu rozrodczego niezbędne jest długotrwałe leczenie i regularne wykonywanie badań.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: mp.pl, wapteka.pl