Zamknij

Polskie warzywa, które warto jeść zimą. Ta piątka jest najzdrowsza

26.11.2022
Aktualizacja: 28.11.2022 09:55

Warzywa trzeba jeść przez cały rok, ale warto wybierać te sezonowe, czyli najlepsze w konkretnej porze roku, i lokalne, czyli uprawiane w naszej strefie klimatycznej. Takie są najbardziej wartościowe. Które polskie warzywa warto jeść w chłodnej porze roku?

Zima to sezon na warzywa korzeniowe
fot. Shutterstock
  1. Buraki
  2. Ziemniaki
  3. Marchewka
  4. Brukselka
  5. Seler

Większość warzyw dostępna jest w sklepach przez cały rok, więc niekiedy trudno zorientować się, kiedy właściwie jest na nie najlepszy sezon. Nie zawsze tak było. Dawniej świeże ogórki czy pomidory dostępne były jedynie latem – wtedy gdy są nie tylko najsmaczniejsze, ale i najbardziej wartościowe. Na zimę można było z nich zrobić przetwory – i w ten sposób cieszyć się ich smakiem również w chłodnej porze roku. Zima to sezon na zupełnie na inne warzywa – te zbierane z pól późnym latem i jesienią, które dobrze przechowują się przez dłuższy czas. Są to głównie warzywa korzeniowe i kapustne. Warto je jeść właśnie teraz.

SPEŁNIAMY MARZENIA W RADIU ZET. WYŚLIJ ZGŁOSZENIE

1. Buraki

Buraki, uważane za dość pospolite warzywo, są niezwykle korzystne dla zdrowia, podobnie zresztą jak botwina, czyli buraczane liście, latem. Zawierają przede wszystkim witaminę C, B6 i A oraz kwas foliowy, magnez, potas, miedź, wapń i żelazo. Znajdują się w nich również rzadko spotykane pierwiastki: rubid i cez. Nie dość, że są lekkostrawne i niskokaloryczne (43 kcal w 100 g), to dobrze wpływają na układ krwionośny (nadciśnienie, miażdżyca, choroby serca), odtruwają organizm, a nawet mają działanie przeciwnowotworowe. Zawierają sporą dawkę błonnika, usprawniającego pracę jelit. Buraki można gotować, ale najlepiej jest piec je w folii aluminiowej (by nie wygotowywały się z nich cenne składniki). Warto też jeść je na surowo, np. w formie smoothie lub soku.

2. Ziemniaki

Dużą zaletą ziemniaków jest to, że mają niezbyt dużo kalorii (100 g dostarcza ok. 70 kcal). Są też źródłem błonnika – zwłaszcza jeśli jemy je ze skórką (np. po upieczeniu). Ziemniaki są też bogate w witaminę C, choć pewna jej ilość ginie podczas gotowania. Zawierają witaminy z grupy B, w tym kwas foliowy, a także cenne składniki mineralne, takie jak: potas, wapń i magnez. Ziemniaki mają działanie zasadotwórcze, co oznacza, że neutralizują zakwaszające działanie produktów zbożowych, mięsa i ryb. Można przyrządzać je na wiele sposobów: gotować, piec, smażyć. W polskiej kuchni są niezastąpionym dodatkiem do zup oraz drugiego dania.

3. Marchewka

Marchewka to całoroczne warzywo, które doskonale przechowuje się przez zimę i właśnie wtedy warto ją docenić. Jej najważniejszym składnikiem jest beta-karoten, który w organizmie przekształcany jest w witaminę A. Warzywo to zawiera również witaminy z grupy B w tym kwas foliowy), witaminę K, C oraz E, a także potas, wapń czy fosfor. Jest też bogate w regulujący pracę jelit błonnik pokarmowy i niskokaloryczne (41 kcal w 100 g). Dzięki składnikom, które zawiera, marchewka pozytywnie wpływa na wzrok, ma działanie przeciwnowotworowe i obniżające poziom cholesterolu we krwi oraz przeciwcukrzycowe. Można ją jeść na surowo (to bardzo zdrowe), ale też gotową czy pieczoną.

4. Brukselka

Nie jest warzywem korzeniowym, ale kapustnym. Nie jest zbyt lubiana, a wielka szkoda, bo jest niskokaloryczna (ok. 43 kcal w 100 g), a pomimo swoich niewielkich rozmiarów jest skarbnicą witamin i składników mineralnych. Jest źródłem sporej ilości błonnika. Zawiera cenne składniki mineralne, takie jak potas, wapń, fosfor, magnez oraz sporą dawkę witaminy C, która wspiera układ odpornościowy, beta-karotenu, który jest prekursorem witaminy A, a także witamin z grupy B. Jest też dobrym źródłem przeciwutleniaczy, które zmniejszają stres oksydacyjny i pomagają obniżyć ryzyko chorób przewlekłych. Brukselkę można jeść na surowo w sałatkach (po podzieleniu na listki), a także w postaci gotowanej, pieczonej czy smażonej.

5. Seler

Seler to niezwykle zdrowe i, podobnie jak brukselka, niezbyt lubiane warzywo. Dobrze znane są dwie jego odmiany: korzeniowa i naciowa. Naciowy zawiera naprawdę mało kalorii – zaledwie 17 kcal w 100 g – korzeniowy nieco więcej, bo ok. 30 kcal w 100 g. Oba rodzaje zawierają dużą dawkę potasu, istotnego dla pracy serca, a także wapń, magnez, cynk, molibden, nieco żelaza. Witaminy, w które obfituje seler, to witamina C, beta-karoten, kwas foliowy i witamina K. Dzięki obecności przeciwutleniaczy, które redukują stres oksydacyjny, seler obniża ryzyko chorób układu krążenia. Ma też działanie przeciwzapalne, obniżające ciśnienie tętnicze i poziom cholesterolu we krwi, zapobiega cukrzycy typu 2, dzięki temu, że zwiększa wrażliwość tkanek na insulinę. Można go jeść na surowo (w surówkach czy sałatkach), w formie gotowanej (w zupie), pieczonej i smażonej – popularne stają się panierowane kotlety z selera czy frytki.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.
loader