Suplementacja probiotyków może zmniejszyć stany lękowe

08.06.2019
Aktualizacja: 08.06.2019 16:00
Mikroflora, a zdrowie psychiczne

Osobom, które doświadczają objawów lękowych oraz napadów paniki, mogą pomóc… probiotyki! Najnowsze badanie pokazuje, że poprzez wyregulowanie mikroflory jelitowej, za pomocą probiotycznych pokarmów i suplementów diety, można wpłynąć pozytywnie również na stan psychiczny.

Objawy lękowe są powszechne u osób z chorobami psychicznymi i różnymi zaburzeniami fizycznymi, zwłaszcza w zaburzeniach związanych ze stresem. Badania pokazują, że aż jedna trzecia osób będzie dotknięta objawami lękowymi, nadmiernym stresem i napadem paniki, w ciągu swojego życia.

Czym są zaburzenia lękowe?

Zaburzenie lękowe jest zaburzeniem psychicznym z objawami lękowymi jako główną manifestacją kliniczną, z ogólną częstością występowania 3–25%. Bardzo często towarzyszą one chorobom przewlekłym, takim jak nowotwory, choroby sercowo-naczyniowe, czy zespół jelita nadwrażliwego (IBS). Badania wykazały, że nawet 33,7% ludzi będzie dotkniętych objawami lękowymi w ciągu swojego życia. Osobom z dłuższym przebiegiem choroby często towarzyszy społeczne zaburzenie poznawcze, które ma poważny wpływ na samych pacjentów i otaczające ich społeczeństwo. Dlatego leczenie lęku jest bardzo ważne. Kliniczne zasady leczenia chorób fizycznych z objawami lękowymi zwykle opierają się na złagodzeniu objawów somatycznych, a stosowanie leków psychiatrycznych, psychoterapii i innych metod leczenia można połączyć w celu zapewnienia skuteczności leczenia.

Probiotyki - co to takiego?

Probiotyki to żywe organizmy naturalnie występujące w niektórych produktach spożywczych, które są również znane jako „dobre” lub „przyjazne” bakterie. Działają one przede wszystkim na zasadzie zwalczania szkodliwych bakterii i zapobiegania ich osiadania w jelitach. Do produktów będących źródłem probiotyków należą:

  • kefir
  • jogurt naturalny
  • zsiadłe mleko
  • maślanka
  • kapusta kiszona
  • ogórki kiszone
  • kombucha
  • kwas chlebowy

Mikroflora jelitowa - jak wpływa na nasz mózg?

Coraz częściej, badania wskazują, że mikroflora jelitowa - biliony mikroorganizmów w jelitach, które pełnią ważne funkcje w układzie odpornościowym i metabolizmie poprzez dostarczanie niezbędnych mediatorów zapalnych, składników odżywczych i witamin - może pomóc w regulowaniu funkcji mózgu przez system zwany osią mózgu. Właściwie oś jelitowo - mózgowa, to termin używany w celu określenia szeregów reakcji sygnalizacyjnych, które zachodzą pomiędzy przewodem pokarmowym a układem nerwowym. W tej sygnalizacji biochemicznej, przy udziale szlaków nerwowych, hormonalnych i immunologicznych, udział bierze właśnie mikroflora jelitowa. Wiele badań pokazuje, że bakterie żyjące w naszym jelicie, mogą być zaangażowane w regulowanie lęku, bólu i nastroju. Ostatnie badania sugerują również, że poprzez regulację flory bakteryjnej jelit, można leczyć także zaburzenia psychiczne.

Czy są dowody na to, że mikroflora wpływa na zdrowie psychiczne?

Zespół naukowców z Szanghajskiego Centrum Zdrowia Psychicznego w Szanghajskiej Szkole Medycznej Jiao Tong postanowił zbadać, czy istnieją dowody na poparcie teorii, która mówi że regulacja mikroflory jelitowej prowadzi do poprawy objawów lękowych. Dokonano przeglądu 21 badań, w których łącznie wzięło udział 1 503 osób. Spośród 21 badań, w 14 użyto probiotyków jako interwencji regulującej mikroflorę jelitową, a w siedmiu pozostałych stosowano sposoby nieprobiotyczne, takie jak odpowiednia dieta.

Ogólnie, 11 z 21 badań wykazało pozytywny wpływ na objawy lękowe poprzez regulację mikroflory jelitowej, co oznacza, że ponad połowa (52%) badań wykazała skuteczność tego podejścia. Spośród 14 badań, w których wykorzystano probiotyki jako interwencję, ponad jedna trzecia (36%) uznała je za skuteczne w zmniejszaniu objawów lękowych, podczas gdy sześć z pozostałych siedmiu badań, w których interwencje wykorzystywały leki inne niż probiotyki, okazało się skuteczne w 86 procentach.

Dieta zawierająca probiotyki czy suplementacja?

Wyniki badań pokazały, że interwencje bez suplementacji były znacznie bardziej skuteczne niż interwencje probiotyczne. Wydaje się, że wynika to z faktu, że zmiana diety (zróżnicowane źródło energii) może mieć większy wpływ na wzrost bakterii jelitowych niż wprowadzenie określonych rodzajów bakterii jako suplement probiotyczny. Dlatego wydaje się, że lepiej wzbogacić swoją dietę w produkty, które są źródłem probiotyków, niż przyjmować ich suplementy.

Czy przyjmowanie suplementów może być szkodliwe?

Większość badań nie zgłaszała poważnych działań niepożądanych, a tylko cztery badania zgłaszały łagodne działania niepożądane, takie jak suchość w ustach i biegunka. Ciężko jednak ustalić ich przyczynę. Ogólnie przyjmowanie probiotyków jest bezpieczne i nie niesie za sobą żadnych efektów ubocznych.

Podsumowując

Ponad połowa badań wykazała, że stosowanie probiotyków, jest korzystne w leczeniu objawów lękowych. Wynika to bezpośrednio z regulacji mikroflory jelitowej. Sugerują również, że oprócz stosowania leków psychiatrycznych do leczenia, możemy również rozważyć regulację flory jelitowej w celu złagodzenia objawów lękowych.

Źródło: Yang, B., Wei, J., Ju, P., & Chen, J. (2019). Effects of regulating intestinal microbiota on anxiety symptoms: A systematic review. General Psychiatry, 32(2), e100056.