Zamknij

Sód a sól – czym się różnią? Jak ograniczyć je w diecie?

02.06.2021
Aktualizacja: 12.10.2021 13:18
Sól a sód - czym się różnią?
fot. Shutterstock

Sól i sód są ze sobą nierozerwalnie związane. Jeśli jemy za dużo soli, to dostarczamy do organizmu zbyt dużo sodu, a nadmiar tego pierwiastka nie jest korzystny dla zdrowia. To z tego powodu specjaliści zalecają ograniczenie w diecie ilości soli. Jak to zrobić?

  1. Czym jest sód?
  2. Czym jest sól?
  3. Jak ograniczyć spożycie soli, a tym samym sodu?

Sól czy sód - te wyrazy są tak do siebie podobne, że niemal trudne do rozróżnienia. W dodatku specjaliści często zamiennie używają tych dwóch słów, więc wydaje się, że różnica między nimi nie jest wielka. To nieprawda. Zaraz się przekonasz, czym różnią się te dwie substancje.

Czym jest sód?

Sód jest jednym z mikroelementów niezbędnych człowiekowi do życia – nie jest tym samym co sól. Sód jest składnikiem soli kuchennej, czyli chlorku sodu. Z tego właśnie powodu to sól jest głównym źródłem tego pierwiastka w diecie. Sód musi być dostarczany do organizmu z zewnątrz - bierze udział w gospodarce wodno-elektrolitowej, utrzymywaniu równowagi kwasowo-zasadowej oraz funkcjonowaniu układu mięśniowego oraz nerwowego. Znaczna część sodu obecnego w organizmie znajduje się w kościach, a jego ilość regulowana jest przez układ hormonalny. Jego nadmiar może jednak powodować problemy zdrowotne, w tym nadciśnienie tętnicze, problemy z sercem czy funkcjonowaniem mózgu. Zapotrzebowanie na sód u różnych osób jest odmienne i zależy od wieku, płci, aktywności fizycznej czy temperatury otoczenia.

Czym jest sól?

Sól to powszechnie używana przyprawa – jej składnikiem jest sód. W 5 g soli jest ok. 2 g sodu. Problemem jest to, że ludzie spożywają za dużo soli. W Polsce spożycie soli wynosi około 11,5 g na osobę na dzień, uwzględniając sód obecny w żywności (a mnóstwo produktów, które kupujemy, zawiera duże ilości soli). Tymczasem Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca, aby spożycie soli wynosiło maksymalnie 5 g dziennie, czyli około łyżeczki. Dotyczy to zarówno soli, którą dodajemy sami do dań, jak również tej, która już znajduje się w przetworzonych produktach. Najwięcej jest jej w: żółtym serze, przetworach mięsnych (wędlinach, kiełbasie), pieczywie, koncentratach zup i sosów, przekąskach. Są one uważane za niezdrowe właśnie m.in. ze względu na obecność dużej ilości soli.

Jak ograniczyć spożycie soli, a tym samym sodu?

Zmniejszając spożycie soli, ograniczasz także dostarczanie do organizmu sodu, a więc także zmniejszasz ryzyko chorób związanych z jego nadmiarem w organizmie. Jak to zrobić?

  • Ogranicz w diecie produkty wysoko przetworzone zawierające dużo soli: sery, wędliny, przekąski.
  • Przyprawiaj dania ziołami zamiast solą – możesz stworzyć własną mieszankę ziół, np. z oregano, tymianku, bazylii, pieprzu, kminku, kolendry.
  • Zadbaj o dostateczną ilość potasu w diecie – równoważy on negatywne działanie sodu. Bogate w potas są warzywa, rośliny strączkowe i orzechy.

Zamiast soli można też stosować jej zamienniki, np. sól potasową (jednak także nie w nadmiarze), suszone grzyby czy suszone pomidory.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: Dietetycy.org.pl, Akademiadobregosmaku.sggw.pl