Zamknij

Dobra dieta wydłuża życie nawet o 10 lat. Można to sobie obliczyć [KALKULATOR]

14.02.2022
Aktualizacja: 14.02.2022 12:06

Nigdy nie jest za późno, by zmienić dietę na lepszą. Teraz okazuje się, że taka zmiana może wydłużyć życie – i to nawet o 10 lat, jeśli na zdrowszą dietę decyduje się młoda osoba. Starsi ludzie nie są jednak bez szans, bo zmiana diety także znacząco wpływa na długość ich życia. W dodatku można to sobie obliczyć.

Zmiana diety wydłuża życie o 10 lat
fot. Shutterstock
  1. Dieta zoptymalizowana, czyli jaka?
  2. Jak obliczyć wpływ diety na długość życia? [KALKULATOR]
  3. Na zdrowie wpływa cała dieta, a nie jej elementy

Okazuje się, że nie tylko palenie papierosów, picie alkoholu czy brak aktywności fizycznej skracają życie. Może tak działać również nieodpowiednia dieta (w końcu jemy codziennie i to kilka razy!). Norwescy naukowcy właśnie dowiedli, że młoda dorosła osoba może potencjalnie wydłużyć oczekiwaną długość swojego życia o ponad dekadę, zmieniając dietę z typowej zachodniej na bardziej zoptymalizowaną (jaka to dieta – czytaj niżej). W przypadku osób starszych przewidywany wzrost średniej długości życia po wprowadzeniu opisanych zmian byłby mniejszy, ale nadal znaczący. Wyniki badania, które doprowadziły do takich wniosków, a którym kierował Lars Fadnes z Uniwersytetu w Bergen w Norwegii, opublikowano na łamach „PLOS One”.

Dieta zoptymalizowana, czyli jaka?

W zoptymalizowanej diecie zachodniej chodzi przede wszystkim o to, by zwiększyć spożycie niektórych produktów, a innych zmniejszyć. Największe znaczenie ma to, by na co dzień jeść więcej roślin strączkowych (fasoli, grochu i soczewicy), produktów pełnoziarnistych (owies, jęczmień i brązowy ryż) i orzechów, a mniej czerwonego i przetworzonego mięsa.

W swoim modelu, który kalkuje wpływ zmian żywieniowych na długość życia, naukowcy uwzględnili też spożycie: warzyw, owoców, ryb, jajek, pełnotłustych produktów mlecznych, produktów zbożowych z białej mąki lub oczyszczanych, a także białego mięsa, napojów słodzonych oraz olejów.

Jak obliczyć wpływ diety na długość życia? [KALKULATOR]

Naukowcy z Uniwersytetu w Bergen przypominają, że żywność ma fundamentalne znaczenie dla zdrowia, a związane z dietą czynniki ryzyka prowadzą rocznie do 11 milionów zgonów w skali świata. W swoim najnowszym badaniu wykorzystali istniejące metaanalizy, aby zbudować model umożliwiający oszacowanie wpływu szeregu zmian żywieniowych na długość życia. Udostępnili go online i nazwali kalkulatorem Food4HealthyLife.

W oparciu o wyliczenia kalkulatora można zobaczyć, że w przypadku młodej dorosłej mieszkanki USA (20-letniej) trwała zmiana typowej diety zachodniej na dietę optymalną zwiększyłaby długość jej życia o ponad dekadę (10,7 roku). W przypadku 20-letniego mężczyzny byłoby to 13 lat.

Największy wzrost (mierzony w dodatkowych latach życia) zostałby osiągnięty poprzez spożywanie większej ilości roślin strączkowych, większej ilości produktów pełnoziarnistych oraz większej ilości orzechów, przy jednoczesnym ograniczeniu czerwonego mięsa i przetworzonego mięsa.

Z kolei jeśli podobne zmiany wprowadziłyby osoby dojrzałe – 60-letnie – to efekt nadal pozostałby znaczący, choć nieco mniej spektakularny. Dla kobiet byłoby to wydłużenie życia o ok. 8 lat, dla mężczyzn 8,8 roku. W przypadku 80-latków zmiana diety pozwoliłaby zyskać dodatkowe niemal trzy i pół roku życia.

Biorąc pod uwagę, że nie zawsze możliwa jest całkowita zmiana diety, naukowcy obliczyli również, co by się stało, gdyby ludzie zmienili dietę zachodnią na dietę, która byłaby w połowie drogi między dietą optymalną a typową dietą zachodnią. Odkryli, że nawet tego rodzaju dieta może wydłużyć oczekiwaną długość życia 20-latków o nieco ponad 6 lat w przypadku kobiet i nieco ponad 7 lat w przypadku mężczyzn.

Na zdrowie wpływa cała dieta, a nie jej elementy

– Zrozumienie potencjału zdrowotnego różnych grup żywności może umożliwić ludziom osiągnięcie realnych i znaczących korzyści zdrowotnych – podsumowują autorzy publikacji. – Kalkulator Food4HealthyLife może być przydatnym narzędziem dla klinicystów, decydentów i laików, pomagającym zrozumieć wpływ wyborów żywieniowych na zdrowie.

– Dotychczasowe badania wykazywały korzyści zdrowotne związane ze spożywaniem poszczególnych grup żywności lub z określonymi wzorcami diety, bez uwzględniania informacji na temat wpływu innych elementów odżywania na funkcjonowanie organizmu. Nasza nowa metodologia wypełniła tę lukę – podkreślają autorzy badania.

Nie są jeszcze do końca jasne wszystkie mechanizmy, które wpływają poprzez dietę na długość życia. Ale optymalna dieta, którą naukowcy opracowali w tym badaniu, obejmuje wiele pokarmów bogatych w przeciwutleniacze, czyli substancje, które mogą spowalniać lub zapobiegać uszkodzeniom komórek, co jest jedną z przyczyn starzenia. Wiele produktów spożywczych uwzględnionych w tym badaniu ma również właściwości przeciwzapalne, co ma duże znaczenie w rozwoju chorób cywilizacyjnych.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: The Conversation | PAP/Katarzyna Czechowicz | http://dx.doi.org/10.1371/journal.pmed.1003889