Zamknij

Czym się różni czarna, zielona, biała i czerwona herbata? Ta jest najzdrowsza

31.08.2022
Aktualizacja: 31.08.2022 09:20

Codziennie pijesz herbatę? To bardzo dobry zwyczaj. Herbata jest jednym z najzdrowszych napojów. Każdy jej rodzaj jest korzystny dla zdrowia, ale jeden wybija się na prowadzenie. Jaką herbatę wybierać najczęściej dla zdrowia?

Jakie właściwości ma herbata?
fot. Schutterstock
  1. Jakie właściwości ma herbata?
  2. Herbata ekspresowa czy liściasta?
  3. Herbata czarna czy zielona?
  4. Czym charakteryzują się różne rodzaje herbaty?
  5. Na co zwrócić uwagę, parząc herbatę?

Herbata to jeden z najpopularniejszych na świecie napojów, a jednocześnie jest świetnym źródłem antyoksydantów. Pijąc ją codzienne, nawet nieświadomie czerpiemy z niej to, czego nasz organizm bardzo potrzebuje. W zależności od rodzaju zawiera mniej lub więcej korzystnych dla zdrowia składników. Czy wiesz, który jej rodzaj dobrze jest pić najczęściej?

Jakie właściwości ma herbata?

Ze względu na zawartość wielu związków bioaktywnych zaliczanych do grupy polifenoli, herbata wykazuje właściwości antyoksydacyjne: neutralizuje nadmiar wolnych rodników, które działają niszcząco na lipidy, białka i kwasy nukleinowe w organizmie. Herbata przede wszystkim opóźnia procesy starzenia się organizmu i obniża ryzyko chorób układu krążenia. W pewnym stopniu zapobiega i leczy też infekcje oraz choroby układu pokarmowego. Ma jednocześnie działanie przeciwnowotworowe, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze, przeciwzapalne, przeciwalergiczne, a nawet przeciwwrzodowe.

Herbata ekspresowa czy liściasta?

Podczas zakupów dobrze jest zwracać uwagę na jakość herbaty. Warto wybierać te w formie sypanej – można wtedy dostrzec wielkość liści, stopień ich zwinięcia, rozdrobnienia, a także to, czy w opakowaniu występują małe gałązki, których powinno być jak najmniej. Dostrzeżenie zawartości herbacianych torebek nie jest już takie proste, a może być ona niekoniecznie wysokiej jakości. Do torebek często wsypuje się pył herbaciany, czyli pozostałości po produkcji herbaty.

Herbata czarna czy zielona?

Czarna i zielona to najczęściej wybierane rodzaje herbat. Spośród nich zdecydowanie bardziej korzystna dla zdrowia jest herbata zielona. Nie jest bowiem poddawana procesowi fermentacji, który prowadzi do utleniania cennych związków polifenolowych.

Czym charakteryzują się różne rodzaje herbaty?

Oprócz popularnej czarnej i zielonej herbaty w sklepach można także znaleźć herbatę białą, czerwoną i matchę. Choć wytwarza się je z tej samej roślin, każda z nich ma nieco inny smak i właściwości wynikające między inny ze sposobu produkcji.

Herbata czarna

Czarną herbatę przygotowuje się zarówno z suszonych liści, jak i pąków krzewu herbacianego, należącego do rodzaju botanicznego Camellia. Proces technologiczny wytwarzania herbaty czarnej polega najpierw na wysuszeniu liści, aż uzyskają ok. 55 proc. swojej masy wyjściowej, zwija się je i rozdrabnia, a następnie poddaje się długotrwałej fermentacji, która nadaje im ciemną barwę oraz powoduje utlenianie polifenoli zawartych w świeżych liściach.

Herbata zielona

Zielona herbata zawiera związki polifenolowe z grupy flawanoli, flawonoidów, proantocyjanidyny oraz kwasy fenolowe. Związki te stanowią do 30 proc. suchej masy liści. Większość polifenoli obecnych w zielonej herbacie stanowią katechiny. Technologia wytwarzania zielonej herbaty przebiega inaczej niż czarnej. Świeżo zerwane liście herbaciane są poddawane działaniu gorącej pary wodnej, aby zapobiec ich fermentacji, a następnie suszone. Zielona herbata w porównaniu do czarnej ma stosunkowo wyższą zawartość polifenoli, które nie są tracone w wyniku fermentacji.

Matcha

Matcha ma najwyższe stężenie substancji bioaktywnych wśród zielonych herbat. Przygotowywana jest z liści chronionych przed działaniem promieni słonecznych – przed zbiorem konieczne jest uprawianie jej w cieniu przez około trzy tygodnie. Dla wartości, jak ma matcha, kluczową cechą jest to, że ponieważ ma postać sproszkowaną, to spożywa się ją w całości, a nie w formie naparu, co zapewnia znacznie wyższą ilość składników bioaktywnych. Matchę wyróżnia też wysoka zawartość kofeiny, ponieważ pąki i młode liście rośliny Camellia zawierają więcej tego związku niż liście dojrzałe.

Herbata biała

Biała herbata to również herbata niefermentowana. Do jej wyprodukowania wykorzystywane są nierozwinięte pąki kwiatowe lub młode liście herbacianego krzewu. W przeciwieństwie do innych gatunków herbat nie poddaje się jej działaniu pary wodnej, lecz pozostawia do wyschnięcia w cieniu, zachowując w ten sposób największą ilość substancji przeciwutleniających.

Herbata czerwona

Dla czerwonej herbaty charakterystyczne jest to, że brzegi i koniuszki jej suchych liści mają odcień czerwony. Jej odmianą jest herbata pu-erh,. Proces jej produkcji zakłada, że liście herbaty przechowywane są nawet przez kilkanaście lat w zaciemnionych pomieszczeniach, przy odpowiednich parametrach temperatury i wilgotności powietrza.

Na co zwrócić uwagę, parząc herbatę?

Skład naparów różnych gatunków herbat różni się między sobą w zależności od czasu parzenia i temperatury wody użytej do ich przygotowania. Do zaparzania herbat o cierpkim smaku (herbata czarna i czerwona) zaleca się wrzącą wodę, natomiast do sporządzania herbat niefermentowanych – wodę o temperaturze 70-85 st. C. Czas parzenia większości gatunków herbat nie powinien być dłuższy niż 5 minut, co pozwala zachować ich charakterystyczny smak.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: Akademia Dobrego Smaku SGGW