Zamknij

Na czym polega dieta z niskim indeksem glikemicznym? Wyjaśnia dietetyk

15.07.2021
Aktualizacja: 12.10.2021 13:21

Jak wygląda dieta z niskim indeksem glikemicznym, która jest rekomendowana osobom zmagającym się z chorobami insulinozależnymi? Opowiada Zuzanna Wieła, dietetyk kliniczny Be Diet Catering.

Dieta z niskiem indeksem glikemicznym (IG)
fot. Shutterstock
  1. Kto powinien wybrać dietę z niskim indeksem glikemicznym?
  2. Jakie produkty mają niski Indeks Gilkemiczny (IG)?
  3. Jak obniżyć indeks glikemiczny posiłków?
  4. Na co zwrócić uwagę, przechodząc na dietę z niskim IG?

Już ponad 3 miliony Polaków cierpi na cukrzycę lub choroby insulinozależne, a jak prognozuje WHO, do 2030 roku cukrzyca będzie siódmą najczęstszą przyczyną zgonów na świecie. Dla chorych zmiana trybu życia, w tym zmiana diety jest koniecznością.

Kto powinien wybrać dietę z niskim indeksem glikemicznym?

Diety wykluczające konkretne grupy produktów lub składniki, w tym ograniczające cukier, stają się coraz popularniejsze. Powodem są nie tylko zalecenia medyczne, ale również moda. Coraz bardziej popularna dieta z niskim indeksem glikemicznym (IG) jest dedykowana przede wszystkim osobom borykającym się z insulinoopornością, cukrzycą lub tych, które chcą uregulować poziom glukozy we krwi, obniżyć cholesterol i/lub ciśnienie krwi. Dieta z obniżonym poziomem cukru będzie też świetnym rozwiązaniem dla osób, które chcą zredukować masę ciała, zadbać o sylwetkę lub po prostu poprawić samopoczucie.

Jakie produkty mają niski Indeks Gilkemiczny (IG)?

Indeks Glikemiczny to parametr umożliwiający klasyfikację produktów spożywczych pod względem ich wpływu na poposiłkowe stężenie glukozy we krwi. Stabilny poziom glukozy we krwi przekłada się na brak spadków energii w ciągu dnia oraz zapobiega nagłym napadom głodu, a co za tym idzie: wpływa na lepsze samopoczucie i wyższą produktywność.
Im wyższy wskaźnik IG w produkcie, tym bardziej podnosi on poziom glukozy we krwi. Odpowiednio, im niższa wartość indeksu, tym mniejszy będzie wzrost glukozy po spożytym posiłku.

Wysoki wskaźnik glikemiczny znajdziemy m.in. w przetworzonej żywności, białym pieczywie, pszennych makaronach, mące pszennej (i wszystkich produktach na jej bazie), drobnych kaszach, białym ryżu, piwie, dyni, gotowanej marchewce i gotowanych ziemniakach. Należy pamiętać o tym, że każda obróbka termiczna produktu – gotowanie, pieczenie, duszenie, często wpływa na wzrost wskaźnika IG produktu, co wpływa na podniesienie poziomu cukru we krwi.

Produkty o niskim indeksie glikemicznym to te, których wskaźnik glikemiczny nie przewyższa 55. Do takich produktów zaliczamy m.in. nabiał, chude mięso, ryby, warzywa strączkowe, większość świeżych warzyw i owoców, z wyjątkiem arbuza i melona.

Jak obniżyć indeks glikemiczny posiłków?

  • Nie poddawaj warzyw i produktów zbożowych długiej obróbce termicznej. Warzywa, takie jak marchewka, mają niski indeks w postaci surowej lub al dente, natomiast po ugotowaniu ich indeks znacząco wzrasta. Dlatego w diecie z niskim IG polecane jest spożywanie warzyw surowych lub pół surowych. Podobnie jest z ziemniakami, kaszą, ryżem i makaronem. W stopniu gotowości al dente mają one więcej błonnika pokarmowego i są dłużej trawione.
  • Wybieraj produkty z mąki z pełnego przemiału, z dodatkiem otrąb. Większa zawartość błonnika w tych produktach gwarantuje mniejszy wzrost glukozy po posiłku. Poza tym twój organizm przyswoi więcej składników mineralnych.
  • Nie rozdrabniaj produktów, wybieraj owoce surowe lub lekko podgotowane w kawałkach zamiast smoothie. Pamiętaj, że im większe jest rozdrobnienie produktu, tym wyższy jego indeks glikemiczny.
  • Owoce jedz ze skórką i wybieraj te mniej dojrzałe, ponieważ im bardziej są one dojrzałe, tym wyższe mają stężenie cukru, np. indeks glikemiczny dojrzałych bananów może być nawet dwukrotnie wyższy od tych bardziej zielonych. Skórka to z kolei świetne źródło błonnika, witamin i składników mineralnych. 
  • Zadbaj, aby w każdym posiłku, szczególnie tym bogatym w węglowodany, znajdowały się źródła tłuszczów i białka. Obniżają one wskaźnik glikemiczny dania, ponieważ spowalniają trawienie węglowodanów, opóźniają opróżnianie żołądka, i tym samym spowolniają uwalnianie glukozy. 

Na co zwrócić uwagę, przechodząc na dietę z niskim IG?

Samodzielne skomponowanie klasycznej, zbilansowanej diety jest bardzo trudne, a zaplanowanie zdrowej dla nas diety wykluczającej, bez konsultacji z lekarzem lub dietetykiem klinicznym, jest wręcz niemożliwe. Wykluczając pewne produkty, musimy zastąpić je innymi składnikami, które są dla naszego organizmu niezbędne. Stworzenie takiej diety wymaga dużo wiedzy specjalistycznej, dlatego też przejście na dietę wykluczającą należy przeprowadzać pod opieką dietetyka klinicznego.

Podjęcie decyzji o wykluczeniu wybranych grup produktów z diety musi być dobrze przemyślane. Bez dokładnej obserwacji organizmu, może w efekcie oddalić nas od rozwiązania prawdziwego problemu. Pierwszym krokiem powinna być zawsze obserwacja, następnie wizyta u gastrologa lub dietetyka klinicznego, a dopiero na końcu eliminacja poszczególnych produktów.

Niezależnie od tego, czy chcemy gotować w domu, czy zamawiać dietę z dostawą pamiętajmy o tym, że tylko zbilansowana dieta może zapewnić lepsze samopoczucie i przyczynić się do poprawy zdrowia. Dokonujmy świadomych wyborów, kierując się nie tylko własną intuicją i trendami żywieniowymi, ale także profesjonalną wiedzą dietetyka. Dzięki temu będziemy cieszyć się zdrowiem i dobrym samopoczuciem.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.