Zamknij

Czy chorzy na hashimoto mogą przyjąć jodek potasu? Wyjaśnia endokrynolog

20.10.2022
Aktualizacja: 20.10.2022 11:17

Przyjęcie tabletki z jodkiem potasu ma ochronić tarczycę przed szkodliwym promieniowaniem w przypadku incydentu nuklearnego. Czy jednak osoby z chorobami tarczycy, w tym z hashimoto czy chorobą Gravesa-Basedowa, również powinny przyjąć jodek potasu? Wątpliwości rozwiewa dr Szymon Suwała, endokrynolog.

Jodek potasu a hashimoto
fot. Schutterstock
  1. Czy mając chorobę Hashimoto, można przyjąć jodek potasu?
  2. Jodek potasu dla osób na chorobą Gravesa-Basedowa – tak czy nie?
  3. Czy przyjmowanie jodku potasu po usunięciu tarczycy ma sens?
  4. Czy po chorobie de Quervaina można przyjąć jodek potasu?

Sporo już wiadomo nt. tabletek z jodkiem potasu, sposobu ich podawania czy przeciwwskazań, wciąż jednak nie wszystko. Wiele wątpliwości mają osoby z chorobami tarczycy, bo to właśnie tego organu dotyczą podstawowe przeciwwskazania. Zawsze najlepiej jest poradzić się swojego lekarza, ale na najczęstsze pytania o jodek potasu i choroby tarczycy, w tym chorobę Hashimoto, chorobę Gravesa-Basedowa, odpowiedział też na swoim profilu na FB dr Szymon Suwała, endokrynolog.

Czy mając chorobę Hashimoto, można przyjąć jodek potasu?

Endokrynolog zwraca uwagę, że jod może potencjalnie powodować rozwój chorób autoimmunologicznych tarczycy, a taką jest właśnie choroba Hashimoto, a także pogarszać ich przebieg. Konieczne jest więc oszacowanie zysków i strat wynikających z przyjęcia tabletki z jodkiem potasu, najlepiej w rozmowie ze swoim lekarzem. Dr Suwała wyjaśnia:

  • w przypadku dzieci i młodzieży, kobiet w ciąży, karmiących i ogólnie młodych dorosłych (do 40. roku życia) zalecałbym zastosowanie blokady, mając na uwadze długie planowane przeżycie, a co za tym idzie – potencjalne duże ryzyko rozwoju raka tarczycy po ekspozycji na radiojod.
  • w przypadku osób z chorobą Hashimoto między 40. a 60. rokiem życia (czyli w wieku, gdzie zyski bilansują się z potencjalnymi stratami), odpowiedź na to pytanie wymaga uwzględnienia całości sytuacji klinicznej, w tym chorób towarzyszących których przebieg może być odmienny w zależności od gospodarki hormonami tarczycy – warto omówić to zagadnienie ze swoim lekarzem rodzinnym lub endokrynologiem.
  • u osób w wieku 60 lat i starszych, zwłaszcza w przypadku choroby Hashimoto, zastosowanie blokady wydaje się nie dość że zbyteczne, to potencjalnie szkodliwe.

Jodek potasu dla osób na chorobą Gravesa-Basedowa – tak czy nie?

Choroba Gravesa-Basedowa to jedno ze schorzeń (także autoimmunologicznych), które powoduje nadczynność tarczycy. Dr Suwała podkreśla, że taka sytuacja „sama w sobie jest przeciwwskazaniem do zastosowania jodku potasu”. Konieczne jest więc indywidualna decyzja w przypadku każdego pacjenta.

Endokrynolog uważa, że „z pewnością blokadę jodochwytności można byłoby rozważać wyłącznie wśród pacjentów najbardziej narażonych, i to tylko tych, którzy mają wyrównaną funkcję gruczołu. Zwłaszcza mając na uwadze, że pacjent z nadczynnością tarczycy zazwyczaj stosuje leczenie przeciwtarczycowe (z użyciem tiamazolu lub propyltiouracylu). Co za tym idzie, konieczna może być indywidualna ocena lekarska”.

Czy przyjmowanie jodku potasu po usunięciu tarczycy ma sens?

Blokada tarczycy jodkiem potasu u osób po usunięciu tarczycy (tyreidektomii) wydaje się nie mieć sensu, bo pacjent nie posiada już tego gruczołu. Sprawa jednak nie jest taka prosta. Jak wyjaśnia dr Suwała:

„W sytuacji idealnej, tj. takiej, gdy tarczycę usunięto w całości, w 100 proc., blokada jodkiem potasu wydaje się nieuzasadniona, gdyż pacjent nie ma tarczycy, która mogłaby wchłonąć radiojod. Jednak to wyłącznie sytuacja idealna, rzadko rzeczywista. Często wykonując USG szyi u pacjentów po operacjach tarczycy, odnajdujemy niewielkie kikuty płatów, które to mogą radioaktywny jod wchłaniać i w obrębie których może rozwinąć się nowotwór tarczycy”.

Endokrynolog uważa, że w takim przypadku konieczna jest indywidualna ocena przez lekarza rodzinnego lub endokrynologa (zarówno jeden, jak i drugi specjalista może wykonać USG tarczycy w razie wątpliwości). Ocenia jednak, że „w większości przypadków u pacjentów po usunięciu tarczycy, którzy są w wieku do 40. roku życia (a w części przypadków do 60. roku życia), blokowanie jodochwytności wydawać by się mogło uzasadnione”.

Czy po chorobie de Quervaina można przyjąć jodek potasu?

Choroba de Quervaina, czyli podostre zapalenie tarczycy, które najczęściej dotyczy kobiet między 30. a 50. rokiem życia, nie jest przeciwwskazaniem do przyjęcia jodku potasu, o ile jest już wyleczona. Dr Suwała tłumaczy:

O ile nie jest to choroba aktywna w I fazie, z cechami nadczynności tarczycy, pacjenci z przebytą w przeszłości chorobą de Quervaina mogą być traktowani identycznie jak populacja ogólna osób zdrowych. W przypadku jawnej nadczynności tarczycy nie stosujemy preparatów jodku potasu – jest to jedno z podstawowych przeciwwskazań”.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.
loader

Źródło: FB: Szymon Suwała – lekarz / Zdrowie.radiozet.pl