Zgorzel zęba, czyli gnijący ząb. Jak rozpoznać objawy?

Redakcja
28.05.2019
Aktualizacja: 01.06.2019 15:33
Zgorzel zęba powoduje ból
fot. Shutterstock

Zgorzel zęba, a tak naprawdę zgorzel miazgi, to poważne schorzenie, które może wywołać stan zapalny w tkankach otaczających korzeń zęba, a nawet w innych częściach ciała. Czym dokładnie jest zgorzel zęba i jak wygląda jej leczenie?

Zgorzel to obumieranie tkanek w żywym organizmie, wywołane zakażeniem bakteriami gnilnymi.  Zgorzelą zęba nazywa się rozkład gnilny miazgi, która wypełnia komorę i kanały zęba. W wielkim uproszczeniu można powiedzieć, że zgorzel to gnijący ząb.

Co powoduje zgorzel zęba?

Zgorzel jest odmianą martwicy miazgi, do której dochodzi w momencie, gdy wtórnie martwa już tkanka ulega zakażeniu bakteriami beztlenowymi powodującymi jej gnilny rozpad. Aby mogło dojść do takiej sytuacji, muszą wystąpić wilgotne warunki sprzyjające rozwojowi bakterii, a także odpowiednia temperatura. Czynniki te są doskonale spełniane w środowisku jamy ustnej, która jest idealnym środowiskiem zarówno dla rozwoju bakterii, jak i do rozwoju zakażenia.

Jakie są objawy zgorzeli zęba?

W przebiegu zgorzeli dochodzi do proteolitycznego rozpadu tkanek, w wyniku czego powstaje wiele substancji toksycznych. Ostatecznymi produktami zgorzeli są m.in. gazy, takie jak amoniak i siarkowodór. W momencie, kiedy komora zęba jest zamknięta, a gazy nie mają ujścia, powoduje to zwiększone ciśnienie wewnątrz jamy zęba, a co za tym idzie – przepychanie produktów rozpadu do tkanek okołowierzchołkowych. Zwiększone ciśnienie w jamie zęba powoduje ból, zwłaszcza podczas nagryzania.

Ból pojawia się wtedy, gdy miazga w znacznym stopniu ulegnie zniszczeniu lub kiedy bakterie zaatakują ząb wypełniony plombą. Co ciekawe, gdy proces gnilny toczy się w dziurawym zębie, to nie powoduje dolegliwości bólowych, bo komora zęba jest wtedy otwarta i gazy będące produktem beztlenowego rozpadu martwiczych tkanek znajdują ujście i nie drażnią zakończeń włókien nerwowych. Ból pojawia się wtedy, gdy bakterie zaatakują ząb z wypełnieniem. 

Zdarza się jednak, że pacjenci przez dłuższy czas nie odczuwają bólu, a jedynym objawem świadczącym o toczącym się procesie gnilnym jest cuchnący oddech. Gnilny zapach jest również mocno odczuwalny w trakcie otwierania zęba w gabinecie stomatologicznym. 

Warto wiedzieć

Atak bakterii

Bakterie beztlenowe dostają się do wnętrza zęba podczas plombowania lub poprzez ubytek próchnicowy. Mogą dostawać się do zdrowego zęba przez kanaliki zębinowe lub wysiewać się na zewnątrz przez otwór wierzchołkowy korzenia i wywoływać stan zapalny tkanek wokół zęba.

Jak leczyć zgorzel zęba?

W zębach objętych zgorzelą wykonuje się leczenie endodontyczne. Trzeba jednak wziąć przy tym pod uwagę, że taką formę leczenia rozpatrujemy wtedy, kiedy istnieje możliwość późniejszej odbudowy takiego zęba. Jeżeli nie ma możliwości leczenia kanałowego, wówczas wspomagamy się leczeniem chirurgicznym, a w ostateczności – ekstrakcją zęba, a więc jego usunięciem.

Nieleczona zgorzel może mieć poważne konsekwencje. Może dojść do zakażenia tkanek okołozębowych, zniszczenia kości wokół korzenia zęba, zapalenia okostnej, tworzenia się przy wierzchołkach korzeni groźnych zmian zapalnych (ropni, torbieli, przetok, ziarniniaków). Jeśli bakterie przedostaną się do krwiobiegu, mogą spowodować zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie kłębuszków nerek, a nawet sepsę. 

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.