Kto powinien zrobić test na HIV? Grupy ryzyka

05.02.2019
Aktualizacja: 04.07.2019 11:35
Test na HIV jest darmowy i anonimowy

HIV nie jest domeną osób rozwiązłych. Jeśli myślisz, że zakażenie wirusem dotyczy wyłącznie narkomanów, to jesteś w błędzie. Na zakażenie narażony jest każdy, kto miał więcej niż jednego partnera seksualnego, kto kiedykolwiek stracił kontrolę nad swoim zachowaniem, kto miał kontakt z cudzą krwią, wykonywał tatuaż czy piercing. Sprawdź, czy jesteś w grupie osób, które mogły mieć kontakt z HIV.

HIV to wirus nabytego niedoboru odporności. Zakażenie wirusem jest chorobą przewlekłą. Nie znika on bowiem po leczeniu lekami antywirusowymi, nie „ucieka” sam z organizmu, zostaje z człowiekiem na zawsze.

Wirus HIV po wniknięciu do organizmu zaczyna się namnażać i atakuje komórki układu odpornościowego, sukcesywnie obniżając odporność organizmu. Po pewnym czasie układ odpornościowy przestaje chronić organizm przed chorobami, a człowiek staje się podatny nawet na niewinne zakażenia.

Osoba zakażona wirusem HIV, która nie podejmuje leczenia, może zachorować na AIDS. Warto jednak wiedzieć, że zakażenie HIV może przebiegać bezobjawowo lub z niewielkim nasileniem objawów przez nawet 8-10 lat. Dlatego jedyną metodą wykrycia wirusa jest wykonanie testu na HIV.

Kto powinien zrobić test na HIV?

Badanie w kierunku wirusa HIV powinien wykonać każdy, kto:

  • kiedykolwiek miał kontakt seksualny z osobą, która nie wykonywała testu na HIV i nie wie, czy jest zakażona wirusem, czy nie;
  • kiedykolwiek miał kontakt seksualny z osobą, która jest zakażona wirusem, a kontakt odbył się bez prezerwatywy lub z uszkodzoną prezerwatywą;
  • miał wielu partnerów lub wiele partnerek seksualnych, współżył bez zabezpieczenia (bez zastosowania prezerwatywy);
  • przebył chorobę przenoszoną drogą płciową;
  • przyjmował jakąkolwiek substancję (narkotyki, anaboliki) w iniekcjach i używał do tego strzykawki, z której korzystały inne osoby;
  • wykonywał np. tatuaż lub piercing (kolczykowanie) przy użyciu niesterylnego sprzętu;
  • miał kontakt z cudzą krwią, która znalazła się na uszkodzonej skórze lub błonach śluzowych;
  • stracił kiedykolwiek kontrolę nad swoim zachowaniem w wyniku zażywania narkotyków, spożywania alkoholu lub z innych powodów zmieniających świadomość.

Wchodząc w nowy związek, warto z partnerem/partnerką wspólnie wykonać test na HIV. Wykonanie badania to jedyny sposób, by przekonać się, czy jest się zarażonym wirusem.

Na czym polega test na HIV?

Test na HIV wykonuje się bezpłatnie i anonimowo. Na badanie nie trzeba mieć skierowania. Test można wykonać w jednym z punktów konsultacyjno-diagnostycznych (PKD). Adresy placówek można sprawdzić tutaj: aids.gov.pl/pkd/

Chcąc przebadać się w kierunku HIV, można zachować pełną anonimowość. Nie trzeba podawać swojego imienia i nazwiska, a także innych danych. Nie trzeba legitymować się żadnym dokumentem, wystarczy sama chęć poddania się badaniu. Trzeba być jednak osobą pełnoletnią.

W punkcie konsultacyjno-diagnostycznym można porozmawiać z konsultantem, który oceni, czy faktycznie powstało ryzyko zakażenia wirusem HIV. Odpowie on również na wszystkie pytania i wytłumaczy dokładnie całą procedurę.

Samo badanie (test przesiewowy) polega na pobraniu próbki krwi do badania laboratoryjnego. W krwi poszukuje się antygenu wirusa i przeciwciał skierowanych przeciw wirusowi HIV. Krew pobierana jest przez pielęgniarkę w sterylnych warunkach. Aby poddać się badaniu, nie trzeba być na czczo.

Wynik testu na HIV można odebrać już następnego dnia lub po kilku dniach, w zależności od placówki.

Jak odczytać wynik testu na HIV?

Wynik testu na HIV ocenia się jako ujemny lub dodatni. To ważne, by wiedzieć, co oznacza dany wynik, bo to determinuje dalsze postępowanie.

WYNIK UJEMNY TESTU NA HIV (negatywny) oznacza, że w pobranej próbce krwi nie znaleziono przeciwciał przeciw wirusowi HIV ani antygenu wirusa. Co ważne, jeśli w ciągu 12 tygodni poprzedzających wykonanie testu nie było żadnych sytuacji, które mogłyby doprowadzić do zakażenia HIV, to wynik ujemny oznacza, że badana osoba nie jest zakażona HIV. Natomiast, jeśli nie minęło jeszcze 12 tygodni od ostatniej ryzykownej sytuacji, to wynik nie jest pewny i należy powtórzyć badanie po tym okresie.

WYNIK DODATNI TESTU NA HIV (pozytywny/reaktywny) nie przesądza jeszcze o tym, że doszło do zakażenia wirusem. Taki wynik może się zdarzyć w przypadku ciąży, przy ostrych infekcjach wirusowych, po szczepieniach, w chorobach autoimmunologicznych. Otrzymanie pozytywnego wyniku oznacza, że test powinien zostać powtórzony. W takich sytuacjach wykonuje się tzw. test potwierdzenia (Western blot).

Dodatni wynik testu potwierdzenia oznacza, że u badanej osoby rozpoznano zakażenie wirusem HIV. 

Warto wiedzieć

Co zrobić, gdy wynik testu będzie dodatni?

Jeśli rozpoznano zakażenie wirusem HIV, to należy niezwłocznie zgłosić się do poradni prowadzącej leczenie ARV. Rejestracja nie wymaga skierowania, listę placówek znaleźć można na stronie internetowej www.aids.gov.pl. Osoba, u której potwierdzono zakażenie, ma obowiązek poinformowania o tym swojego partnera/partnerki seksualnej. Osoby zakażone HIV podczas wszystkich kontaktów seksualnych powinny stosować prezerwatywy.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: aids.gov.pl