Zamknij

Dlaczego bezsenność jest groźna dla osób w średnim wieku? Ważne odkrycie

24.05.2022 12:17

Długotrwała bezsenność od lat stanowi przedmiot wielu badań naukowych. Tym razem sprawdzono, w jaki sposób brak snu wpływa na funkcjonowanie mózgu w przyszłości. To przestroga dla osób w średnim wieku zmagającymi się z zaburzeniami snu

Do czego prowadzą problemy ze snem u osób w średnim wieku? Badanie
fot. Shutterstock

Wszyscy wiemy, jak zbawienny dla naszego ciała i umysłu jest sen. Jedynie jego odpowiednia ilość pozwala w pełni zregenerować organizm. Niestety, pośpiech, nadmiar obowiązków i stres sprawiają, że śpimy za mało. Tymczasem chroniczny brak snu to realne niebezpieczeństwo dla naszego zdrowia. Brak snu to nie tylko złe samopoczucie następnego dnia, ale też długotrwałe skutki, które wpływają na stan naszego organizmu w przyszłości. Niedobór snu zaburza prawidłowe funkcjonowanie mózgu.

O ile niewyspanie się raz na jakiś czas nie jest powodem do niepokoju, gorzej jeśli sytuacja taka trwa wiele miesięcy czy lat. Potwierdziło to najnowsze badanie. Fińscy naukowcy dowiedli, że bezsenność u osób w średnim wieku to najprostsza droga do problemów poznawczych na emeryturze. Już wcześniejsze badania wskazywały na mechanizmy, które wyjaśniały wpływ snu na funkcje poznawcze. Fińskie badanie wyróżnia się jednak długim czasem obserwacji – trwało aż 17 lat.

Jak informuje „Journal of Aging and Health”, długotrwałe objawy bezsenności w wieku średnim mogą stwarzać ryzyko pogorszenia funkcjonowania poznawczego w późniejszym życiu, dlatego bezsenność powinna być leczona jak najwcześniej.

Przy nieleczonej bezsenności problemy z pamięcią narastają

Naukowcy z Uniwersytetu w Helsinkach badali rozwój objawów bezsenności w wieku średnim oraz ich wpływ na pamięć, zdolność uczenia się i koncentrację po przejściu na emeryturę. Okres obserwacji wynosił od 15 do 17 lat. Jak wynika z tego badania, długotrwałe objawy bezsenności i późniejsze gorsze funkcjonowanie poznawcze mają wyraźny związek.

– Wyniki wskazują, że ciężkie objawy bezsenności wiązały się z gorszymi funkcjami poznawczymi wśród osób, które były na ustawowej emeryturze – wskazał dr Antti Etholén.

Problemy z pamięcią, zdolnością uczenia się i koncentracją narastały wraz z przedłużaniem się objawów bezsenności. Jeśli bezsenność ustąpiła z biegiem lat, stwierdzono również lepsze funkcjonowanie poznawcze w wieku emerytalnym w porównaniu z utrzymującymi się problemami. Zdaniem naukowców długotrwałe objawy bezsenności należy uznać za czynniki ryzyka słabego funkcjonowania poznawczego.

– Na podstawie naszych ustaleń uzasadniona byłaby wczesna interwencja w walce z objawami bezsenności lub działania mające na celu poprawę jakości snu – powiedziała profesor Tea Lallukka.

Jak leczyć bezsenność?

Fińskie badania to kolejny dowód na to, że leczenie bezsenności warto zacząć jak najszybciej. Istnieje wiele sposobów na poprawę jakości snu. Ważne jest przede wszystkim zadbanie odpowiednią higienę snu, w tym regularność rytmu snu, odpowiednia temperatura i jasność środowiska snu, optymalny czas ćwiczeń fizycznych, spożywania kawy i posiłków.
W leczeniu bezsenności najważniejsze jest znalezienie dokładnej przyczyny problemów. Zdarza się, że zaburzenia snu wywołane są chorobą przewlekłą. Wtedy najważniejsze jest wdrożenie odpowiedniej terapii. W niektórych przypadkach stosuje się leczenie farmakologiczne za pomocą środków nasennych i przeciwdepresyjnych. Pomóc może także terapia poznawczo-behawioralna.

Autor: Paweł Wernicki/PAP