Czy osoby z cechami psychopatycznymi łatwiej robią karierę w pracy?

11.02.2019 16:06
Szef psychopata

Wiele osób uważa, że ich szefowie to psychopaci. Naukowcy postanowili pochylić się nad tym stwierdzeniem i sprawdzić, czy rzeczywiście istnieje korelacja pomiędzy awansowaniem w hierarchii firmowej a cechami psychopatycznymi. Wyniki były bardzo ciekawe, ale niejednoznaczne.

Naukowcy z kilku amerykańskich uczelni (m.in. University of Alabama w Tuscaloosa oraz Iowa State University w Ames) połączyli siły i przeanalizowali 92 badania z ostatnich kilku lat, dotyczące cech osobowościowych osób sprawujących kierownicze stanowiska. Celem było sprawdzenie, czy osoby o osobowości psychopatycznej łatwiej awansują w firmowej hierarchii i odnoszą większe sukcesy. Ich wnioski były zaskakujące.  

Lider, ale czy skuteczny przywódca?

Wiele osób uważa, że ich szefowie to psychopaci. Lubią dominować nad innymi, działają impulsywnie, brakuje im empatii. Niestety wyniki badań opublikowane na łamach "Journal of Applied Psychology" pod tytułem "Czy mamy służyć mrocznym panom?" nie są tak jednoznaczne.
Celem badania było sprawdzenie, czy cechy psychopatyczne pomagają jednostce wyłonić się jako lider i czy te cechy sprawiają, że jest on rzeczywiście liderem. Zdaniem badaczy rzeczywiście osoby z tendencjami psychopatycznymi częściej awansowały, ale... znacznie rzadziej były skutecznymi przywódcami.

Szef psychopata czy szefowa psychopatka?

Kolejnym ciekawym spostrzeżeniem była korelacja między cechami psychopatycznymi a płcią. Okazało się, że znacznie łatwiej jest nam zaakceptować szefa o cechach psychopaty niż szefową. Mężczyźni o tych cechach, nawet jeśli nie są lubiani, są postrzegani jako skuteczniejsi. Kobiety wręcz przeciwnie. Autor badania, dr Peter Harms tłumaczy to w ten sposób: "(...) kobiety wykazujące zachowania psychopatyczne są postrzegane nie tylko jako osoby naruszające ogólne normy zachowania, ale także normy związane ze swoją płcią."

Inna autorka tego badania napisała: "Przygnębiające jest to, że istnieją podwójne standardy, nawet w tych sprawach. Myślę, że kobiety chcące awansować otrzymują wskazówkę, że powinny naśladować pod względem zachowania mężczyzn zatrudnionych na takich samych stanowiskach. Później są niemile zaskoczone, gdy okazuje się, że ich własne wyniki nie są aż tak dobre."
Oczywiście - tak jak pisałam - wyniki badań nie są jednoznaczne i wymagają dokładniejszego sprawdzenia, ale z pewnością mogą być przyczynkiem do ciekawej dyskusji. Zdaniem autorów badania, do tej pory we wszystkich badaniach sukces liderów o psychopatycznych skłonnościach był mierzony za pomocą subiektywnych miar. Warto byłoby sprawdzić, czy mają oni także finansowe sukcesy (zdaniem badaczy byłaby to w miarę obiektywna ocena).

W podsumowaniu naukowcy napisali: "Tak czy inaczej, powinniśmy być bardziej świadomi i mniej tolerancyjni wobec złych zachowań u mężczyzn szefów. Kłamstwa, oszustwa, krzywdzenie innych to środki które nie powinny być wykorzystywane w realizacji osobistych ambicji, dla zabawy czy - co gorsza - jako wymagania organizacyjne."

Źródło: Journal of Applied Psychology/ medicalnewstoday.com