Zamknij

Jak leczyć kompulsywne objadanie się? Nowy wynalazek zapobiegnie napadom głodu

06.09.2022 10:07

Kompulsywne jedzenie ma źródło w emocjach. Naukowcy opracowali właśnie urządzenie, które stymulując mózg, zmniejsza liczbę epizodów objadania się. Jak działa obiecujący wynalazek?

Nowy wynalazek pomoże pacjentom z napadami kompulsywnego objadania się
fot. Shutterstock

Kompulsywne objadanie się to zaburzenie psychiczne polegające na przyjmowaniu niekontrolowanej ilości posiłków w krótkim czasie. Inne nazwy tego schorzenia to zespół gwałtownego jedzenia, zespół kompulsywnego jedzenia czy napady żarłoczności. Chociaż kompulsywne jedzenie może być związane z otyłością, nie jest to reguła. Objadanie się jest związane z emocjami i może być reakcją na trudne wydarzenia; swego rodzaju sposobem, by odwrócić uwagę od przytłaczających doświadczeń. Według przeprowadzonych kilku lat temu polskich badań, w naszym kraju na napadowe objadanie się cierpi prawie co piąta kobieta.

W leczeniu kompulsywnego objadania się zwykle stosowana jest terapia poznawczo-behawioralna. Czasami pacjentowi zaleca się również przyjmowanie leków przeciwdepresyjnych i kontrolujących działanie ośrodka sytości. Terapia jest długotrwałym procesem, często trwa latami. Najnowsze odkrycie może to jednak zmienić.

Urządzenie stymulujące mózg zapobiega napadom kompulsywnego objadania się

Naukowcy z Perelman School of Medicine na Uniwersytecie w Pensylwanii poinformowali właśnie o opracowaniu małego, wszczepialnego urządzenia, które stymuluje mózg i redukuje liczbę napadów głodu. Odkrycie może być szansą na skuteczne leczenie tysięcy osób. Urządzenie wykrywa związaną z głodem aktywność mózgu w pewnym kluczowym regionie i reaguje na nią poprzez elektryczną stymulację tego regionu. Na razie badanie kliniczne przeprowadzono na dwóch pacjentach z zespołem napadowego objadania się, a uzyskane wyniki są niezwykle obiecujące.

Każdemu z uczestników badania wszczepiono specjalny stymulator, który przez pół roku monitorował aktywność w jądrze półleżącym (to obszar mózgu odpowiedzialny za przetwarzanie sygnałów dotyczących przyjemności i nagrody).  Za każdym razem, gdy urządzenie wyczuwało sygnały z jądra półleżącego, automatycznie stymulowało ów obszar, zaburzając impulsy związane z głodem. W ciągu sześciu miesięcy takiego leczenia obaj pacjenci zgłaszali znacznie mniej epizodów objadania się i wyraźnie tracili na wadze.

– Było to wczesne studium eksperymentu, w którym ocenialiśmy przede wszystkim bezpieczeństwo tej techniki, jednak już teraz możemy stwierdzić, że korzyści kliniczne u naszych pacjentów są naprawdę imponujące i ekscytujące – mówi starszy autor badania prof. Casey Halpern.

Urządzenie, którego zespół użył w badaniu, jest już dostępne na rynku i zatwierdzone do leczenia padaczki lekoopornej. Ma postać implantu chirurgicznie umieszczanego pod skórą głowy, od którego przez czaszkę w kierunku jąder półleżących (w każdej półkuli mózgu) biegną mikroprzewody.

Naukowcy: to piękna demonstracja tego, jak może działać nauka

Okazuje się, że sygnały, jakie powstają w mózgu tuż przed napadem kompulsywnego jedzenia, są zupełnie inne niż te, które wytwarzają się, gdy po prostu jesteśmy głodni. Potwierdziły to już wcześniejsze badania na myszach i ludziach. Kiedy naukowcy stymulowali jądro półleżące gryzoni, aby zakłócić ową aktywność, gdy tylko się ona pojawi, odkryli, że zwierzęta spożywały znacznie mniej wysokokalorycznego jedzenia.

Ostatnie badanie było wstępnym etapem testów tego rozwiązania na ludziach. W pierwszej fazie eksperymentu obaj biorący w nim udział mężczyźni przez część czasu przebywali w laboratorium, gdzie śledzono reakcje ich mózgu na obecność bufetów wypełnionych różnymi przysmakami. Pozostałą część czasu spędzali czas w domach, wykonując swe codzienne obowiązki. Zaobserwowano, że charakterystyczny sygnał o niskiej częstotliwości w jądrze półleżącym pojawiał się na kilka sekund przed pierwszymi kęsami posiłków spożywanych w ramach ataków objadania się. Podczas drugiego etapu badań, urządzenia wszczepione uczestnikom automatycznie dostarczały do jądra półleżącego stymulację elektryczną o wysokiej częstotliwości za każdym razem, gdy pojawiały się sygnały związane z głodem.

Pacjenci nie tylko zaobserwowali większą kontrolę nad tym co jedzą, ale też spadek wagi. Każdy z nich schudł ok. 5 kilogramów.

–  To była piękna demonstracja tego, jak może działać nauka – podsumowują autorzy badania, opisanego na łamach Nature Medicine.

Jeżeli kolejne testy będą przebiegały pomyślnie, w przyszłości urządzenie będzie można wykorzystać w leczeniu innych zaburzeń, w tym bulimii.  

Źródło: PAP/ Katarzyna Czechowicz