Jest jeden najważniejszy czynnik wpływający na twórczość dziecka

23.07.2019
Aktualizacja: 24.07.2019 09:07
Dziecięca kreatywność

Duże badanie przeprowadzone przez psychologów Uniwersytetu SWPS wśród 3,5 tys. polskich matek dowiodły, że kreatywność dziecka zależy przede wszystkim od osobowości matki. Co musi robić rodzic, aby dziecko było twórcze?

Jak wspierać kreatywność dziecka?

Badania dr Joanny Kwaśniewskiej dało wskazówki rodzicom na temat rozbudzania kreatywności dziecka. Wraz ze współpracownikami stworzyła autorski kwestionariusz, który mierzył umiejętność rodzica wspierania kreatywności dziecka. Dodatkowo badali takie cechy, jak: ekstrawersja, ugodowość, stabilność emocjonalna, sumienność i otwartość na doświadczenia.

Na podstawie wywiadów z rodzicami wyodrębniono cztery cechy charakterystyczne dla środowiska sprzyjającego  kreatywności dziecka. Najważniejsze to: 

  1. stymulowanie do poznawania tego, co nowe i różnorodne, np.: czytanie książek, oglądanie filmów z różnych dziedzin, poznawanie różnorodnych miejsc, osób i kultur;
  2. zachęcanie do niezależności i akceptowanie nonkonformizmu w sposobie myślenia, np.: bawienie się zabawkami, które nie są krzykiem mody, realizowanie szkolnych projektów w sposób niestandardowy, wychodzenie poza schematy;
  3. wspieranie  fantazjowania, np.: wspólne rozważanie, co by było gdyby, intelektualne bawienie się hipotetycznymi sytuacjami; 
  4. wspieranie wytrwałości w realizowaniu pomysłów, np.: projektów dziecka, pokonywanie trudności w twórczym procesie.

W rozwijaniu kreatywności liczy się przede wszystkim to, jak spędzamy czas z dzieckiem. Jeśli przyzwyczajamy go do pewnego schematu, nie możemy liczyć, że zostanie rozwinięta w nim spontaniczność. – Często jest tak, że znajdujemy jakiś bezpieczny sposób na spędzanie wolnego czasu i nie lubimy tego zmieniać, a to właśnie otwartość na nowe doświadczenia najbardziej stymuluje kreatywność dziecka – mówi dr Joanna Kwaśniewska. – Chodzi o to, żeby rodzic dostarczał bodźce dobrej jakości i pokazywał świat w jego wielu barwach i całej jego różnorodności.

Chcesz mieć kreatywne dziecko? Trzymaj się tej jednej zasady 

Odwaga jest najważniejszym czynnikiem wpływającym na twórczość. Okazało się, że matki, które miały wysoki poziom stabilności emocjonalnej, czyli niski poziom neurotyzmu, były odważniejsze i chętne do pokazywania dziecku różnorodnego świata i odmiennego zachowania, wspierania w jego kreatywnych wysiłkach i wspólnego fantazjowania. – Im więcej jest w matce lęku, tym trudniej jest jej stworzyć klimat, który sprzyja kreatywności, bo skupia się na lęku o siebie lub o dziecko – tłumaczy dr Joanna Kwaśniewska.

Myślimy, że zasady wprowadzają porządek w rodzinnych relacjach. Okazuje się jednak, że matki pracowite, zdyscyplinowane, punktualne, często tworzą środowisko nowe i różnorodne, ale nie radzą sobie ze wspieraniem dziecka w wykraczaniu poza schematy i fantazjowaniu. 

Rodzice, którzy wprowadzają pięć zasad i więcej, mają dzieci mniej kreatywne. – Zasady w rodzinach osób kreatywnych bardziej odwołują się do wartości, czyli są przekazywane w taki sposób, aby dziecko rozumiało, dlaczego coś należy albo nie należy robić, a nie na zasadzie „rób tak, bo tak trzeba” – dodaje dr Kwaśniewska.

Tylko matki otwarte na doświadczenia, które robią wiele rzeczy intuicyjnie są w stanie rozwijać w dziecku kreatywność. Fantazjowanie i odrywanie się od schematów daje taką możliwość. Jeśli dziecko pyta: “a co by było gdyby”, nie hamuj go przed tym, co więcej włącz się w to. Istotnym kryterium jest nowatorstwo. 

Bądź otwarty na pomysły dziecka, nie sprowadzaj go cały czas na ziemię na zasadzie: “nie rób tak”. Warto kształcić się, poszerzać wiedzę i zainteresowania, być ciekawym, rozbudowywać pasje i tym wszystkim dzielić się z dzieckiem.

Źródło: SWPS, Wysokie Obcasy