"Czterej jeźdźcy apokalipsy". 4 sygnały, które zwiastują rozwód

20.05.2019
Aktualizacja: 20.05.2019 12:13
Rozpad związku małżeńskiego (oznaki).

Światowej klasy psycholog par, John Gottman przez 40 lat obserwował związki. Na tej podstawie stworzył listę zachowań, które zwiastują rozpad związku. Cztery typy zachowań, nazwane "Czterema jeźdźcami apokalipsy", wcześniej czy później prowadzą do rozwodu. Ile można walczyć i budować wszystko od nowa? 

Zanim dojdzie do kłamstw, mikrozdrad, aż wreszcie do zdrad i rozstań, w związku dużo wcześniej pojedyncze zachowania przyczyniają się do kryzysu w związku. Krytykujesz? Obgadujesz swojego partnera? Nie próbujesz zrozumieć? Nie bądź zaskoczony, gdy twój związek się rozpadnie. John Gottman nie ma wątpliwości, że związki zabija: krytyka, pogarda, postawa obronna, obojętność. 

Krytyka 

Na początku, gdy w związku iskrzy nietrudno o mówienie sobie komplementów, nie trudno je dostrzec, wyrazić.  Namiętna miłość trwa jednak tylko rok, najwyżej półtora. Potem para, o ile pragnie utrzymać swój związek, musi wykształcić inny rodzaj uczucia, określony jako miłość "współodczuwająca". Partnerzy, jeśli chcą być razem muszą odkrywać, dostrzegać w sobie coś więcej, starać się i akceptować wady, które z upływem lat widać coraz wyraźniej. Powinni potrafić powiedzieć: "kocham cię, mimo wszystko". Pary, które wytykają sobie błędy, nieustannie zwracają uwagę, nie mają szans na dobry związek. Jeśli mówisz do partnera/ki: "Zostawiłeś okruszki na blacie", "Znowu jesteś nie w humorze", "Przez ciebie ciągle się spóźniamy", uświadom sobie, ze małżeństwo to nie wojna. Komunikacja jest możliwa tylko bez karania. 

Postawa obronna 

Defensywność pojawia się, kiedy ludzie chcą się ochronić przed strachem, bólem, odpowiedzialnością lub nową informacją. W takiej sytuacji rozmowa przypomina odbijanie piłeczki pingpongowe, liczy się tylko atak i obrona. Defensywność nie daje szansy na rozwiązanie konfliktu.

Jak zamienić atak na porozumienie? Oto kilka rad:

  • Opisuj, a nie oceniaj. Zamiast mówić „Jesteś zamknięty na nowe pomysły…”, opisz sytuację „Wolisz jechać na żagle. Byliśmy tam dwa lata z rzędu, może pomyślimy nad czymś innym?”.
  • Dąż do rozwiązania problemu. Zacznij od: „Możemy rozwiązać ten problem. Ja wysłucham ciebie, a ty, proszę, wysłuchaj mnie. Wskażemy wspólnie kilka możliwości”.
  • Bądź spontaniczny. Staraj się nie ważyć każdego słowa, nie odraczaj komunikatów, mów wprost, nie stosując agresji słownej: „Jeszcze wrócę do tej kwestii”, powiedz wprost: „Nie uważam tak. Pomówmy o tym”.
  • Bądź empatyczny, nie neutralny. Druga osoba może czuć się sfrustrowana, gdy rozmówca nie próbuje się wczuwać. 
  • Dbaj w relacji o równowagę, a nie wyższość. 
  • Bądź otwarty. Otwartość tworzy atmosferę wsparcia. Zamiast mówić: „Nigdy nie pójdę na żadne wesele” można powiedzieć: „To ostatnie wesele nie należało do najfajniejszych, przy kolejnej takiej uroczystości rozważymy czy pójście".

Pogarda

Pogarda to według Gottmana najsilniejsze dla związku czynniki destrukcyjne. Jak się przejawia pogarda do partnera? Kąśliwymi uwagami, nieprzychylnym spojrzeniem, uwagami, brakiem reakcji na zagrożenia ze strony innych. Taka niewspierająca postawa może być przejawem braku szacunku, może być też początkiem agresji psychicznej. 

Obojętność

"Ciche dni", unikanie rozmowy, martwa cisza - to zabójcy relacji, rodzaj ucieczki, który gasi bliskość. Obojętność zazwyczaj pojawia się jako ostatnia faza, po krytykowaniu, defensywnej postawie, pogardzie. Takie zawieszenie potrafi trwać kilka lat, wraz z upływem czasu jest to nie do odrobienia. 

Małżeństwo to wieczna rozmowa.

Betty Jane Wylie

Co zatem decyduje o dobrym związku? 

John Gottman uważa, że największą kwestią w związku jest umiejętność rozwiązywania konfliktów oraz sposób wypowiadania się partnerów na swój temat. Przez całe życie uczymy się komunikacji i miłości. Jednych z przydatnych rad jest to, aby komunikację rozpocząć od prośby, już na wstępie może powstrzymać to od konfliktu i otworzyć możliwość do wypracowania wspólnego rozwiązania. 

Kłóćcie się, ile chcecie, niech latają talerze, ale nigdy nie kończcie dnia bez zgody.

Papież Franciszek

Źródło: John M. Gottman, "10 sposobów, które pomogą naprawić nasze małżeństwo"