Jak ecstazy wpływają na mózg i ciało? Są najbardziej popularne wśród „niedzielnych narkomanów”

27.01.2020
Aktualizacja: 05.02.2020 12:08
Skutki uboczne ecstasy (MDMA).
fot. SHutterstock

Pomimo licznych kampanii, wiadomości, apeli i akcji przeciwdziałających braniu, wciąż przybywa ludzi, którzy po narkotyki sięgają. Trzema najczęściej używanymi w celach rekreacyjnych narkotykami są amfetamina, kokaina, heroina. Natomiast na różnego rodzaju imprezach i zabawach, młodzież najchętniej sięga po ekstazy. Jak to wpływa na ich mózg i ciało? Co sprawia, że narkotyki wydają się tak atrakcyjne? Dowiedz się o działaniu i skutkach ubocznych ecstasy.

Skutki uboczne ecstasy (MDMA)

Ecstasy, czyli MDMA (inaczej piguły, pixy, dropsy) to inaczej 3,4-Metylenodioksymetamfetamina – organiczny związek chemiczny zsyntetyzowany po raz pierwszy w 1912 w laboratoriach niemieckiej firmy Merck. Są to środki psychoaktywne, bardzo popularne wśród osób, które biorą "tylko" w weekendy, często przy okazji wyjścia do klubu czy na koncert. Nazywane są "imprezowe" lub "towarzyskie", główne dlatego, że ich działanie polega na zwiększaniu empatii i poczucia jedności z innymi ludźmi. Choć nie są to "twarde” narkotyki, mogą być bardzo niebezpieczne.

Najczęściej mają formę małych, okrągłych, kolorowych tabletek. Wyglądem przypominają pudrowe cukierki. Po ich zażyciu masz więcej energii, czujesz się świetnie. Poziom serotoniny gwałtownie wzrasta (serotonina jest jednym z tzw. „neuroprzekaźników miłosnych”). Po wzięciu bardzo prawdopodobne jest, że osoba będzie zachowywała się tak, jak nie zachowuje się na co dzień. To dlatego, że funkcje wykonawcze ulegają pogorszeniu.

Ważna informacja

Top najczęściej używanych substancji: alkohol, konopie indyjskie, tytoń, kokaina, ekstazy, tytoń w formie shishy, amfetamina, LSD i grzyby psylocybinowy.

Głównymi niemal natychmiastowymi efektami zażycia MDMA jest: pobudzenie, otwartość na innych ludzi, empatia, zwiększona wrażliwość na bodźce (głównie dotyk), zaburzenie poczucia czasu.

Działanie euforyczne ecstasy wiąże się głównie z układem serotoninergiczny. Nagły wzrost serotoniny powoduje, że układ nerwowy "nie nadąża" z usuwaniem jej nadmiaru przez wychwyt zwrotny lub metabolizm.

Zmniejszenie przepływu krwi w mózgu oraz hipertermię, czyli zwiększenie temperatury ciała, która jest głównym powodem śmierci po przedawkowaniu MDMA. Skutkami długotrwałego przyjmowania tej substancji jest uszkodzenie układu serotoninergicznego i struktur mózgowych odpowiedzialnych za procesy pamięciowe.

Ważna informacja

Efekty uboczne zażywania MDMA: podniesienie ciśnienia, przyspieszenie pulsu, szczękościsk, suchość w ustach, halucynacje.

Następnego dnia po zażyciu MDMA, ze względu na obniżony poziom serotoniny, często pojawia się uczucie silnego zmęczenia, zawroty głowy, mdłości, obniżenie zdolności koncentracji, obniżony nastrój, senność albo drażliwość. Stan taki może utrzymać się około tygodnia. Może powodować szereg zaburzeń zdrowotnych o różnym nasileniu, do śmierci włącznie.

Szczególnie niebezpieczne jest przyjmowanie MDMA przez osoby cierpiące na choroby układu krążenia, jak choroba niedokrwienna serca, arytmie, nadciśnienie tętnicze). MDMA może wywołać migotanie komór serca, także u osób zdrowych. Istnieją doniesienia, że już przyjęcie jednej dawki może spowodować znaczne ubytki pamięci krótko i długotrwałej. 

Zażywanie ekstazy: kiedy to jest już uzależnienie?

Jeżeli osoba zażywa jedną za drugą tabletkę ekstazy, to możesz wpaść w stan hipertermii. Hipotermia to stan, w którym temperatura ciała jest niska, a hipertermia to stan, w którym temperatura ciała jest bardzo wysoka. W jej wyniku możesz nabywać się niewydolności nerek i serca. Ecstasy działa od trzech do sześciu godzin i utrzymuje się w organizmie mniej niż dzień.

MDMA, tak jak inne substancje psychoaktywne, które są pochodnymi amfetaminy, polega na zwiększeniu energii. Po ich przyjmowaniu możesz wystąpić też uczucie silnej euforii, prawdopodobnie ma to wpływ na właściwości uzależniające tego środka. Chęć ponownego przyjęcia może być wzmacniana z uwagi na przykre dolegliwości pojawiające się po pewnym czasie od jego odstawienia. Jest kilka rodzajów używania substancji psychoaktywnych. 

Używanie eksperymentalne – dotyczy przeważnie osób młodych, próbujących wielu substancji wielokrotnie. Przyjmowanie odbywa się w grupie rówieśniczej w celu osiągnięcia oczekiwanych doznań.

Używanie rekreacyjne (towarzyskie) – substancja (przeważnie marihuana) jest przyjmowana przez ten sam krąg osób, w celu przeżycia przyjemnych doznań, nie częściej niż raz w tygodniu i nie zaburza pełnienia ról społecznych. Indywidualne (samotne) przyjmowanie nie występuje.

Używanie okolicznościowo-sytuacyjne – jest zwykle uwarunkowane motywami indywidualnymi, osobistą sytuacją,. Przyjmowanie substancji odbywa się kilka razy w tygodniu lub rzadziej, z tendencją do samoograniczania. Przyczyną przyjmowania substancji jest chęć poprawy samopoczucia, rozładowania napięcia. Tę grupę osób uważa się za zagrożoną uzależnieniem. Używanie okolicznościowo-sytuacyjne jest czasami nazywane stresopochodnym.

Używanie intensywne – oznacza przyjmowanie substancji co najmniej raz dziennie w celu redukcji napięcia, poprawy samopoczucia i umożliwienia codziennego funkcjonowania.

Używanie kompulsywne – intensywne przyjmowanie substancji osiągające cechy uzależnienia. Przy używaniu kompulsywnym ma miejsce stałe przyjmowanie substancji, czasami w celu uniknięcia zespołu abstynencyjnego, często dochodzi do zatruć.

Przyjmowanie ryzykowne – dotyczy ona zaburzeń zachowania powstałych w wyniku przyjęcia substancji psychoaktywnej, które mogą doprowadzić do powstania różnych szkód zdrowotnych. Zmiana sprawności psychofizycznej prowokuje powstawanie zagrażających sytuacji zarówno dla przyjmującego, jak i otoczenia (np. prowadzenie samochodu przez osobę, która paliła marihuanę).

Ważna informacja

MDMA może powodować szereg zaburzeń zdrowotnych o różnym nasileniu, do śmierci włącznie.

Źródło: kbpn.gov.pl; businessinsider.com.pl; neuropsychologia.org