Koronawirus odbija się na życiu rodzinnym. Symptomy wypalenia rodzinnego

06.07.2020 13:32
Kryzys rodzinny wywołany przez koronawirusa.
fot. Shutterstock

Każdy słyszał o wypaleniu zawodowym, ale czy kto z nas wie o istnieniu wypalenia rodzinnego? Okazuje się, że pogorszenie stanu psychicznego może nastąpić również w związku z obowiązkami rodzinnymi. Uświadomiła to nam trwająca pandemia COVID-19. W dużej mierze to ona spowodowała, że psycholodzy w wielu domach zauważają symptomy wypalenia rodzinnego.

  • Pandemia COVID-19 wywołała w wielu domach wypalenie rodzinne.
  • Symptomy wypalenia rodzinnego to przede wszystkim uczucie fizycznego lub emocjonalnego wyczerpania, niemożność radzenia sobie ze zwykłymi zadaniami, szybkie wpadanie w złość, zdenerwowanie.

Wypalenie zawodowe, ale  rodzinne? To zestawienie słów może wydawać się dziwne. Na ogół wychodzimy z założenia, że rodzina nie może być źródłem zmęczenia. Szczególnie rodzice, jako “głowy rodziny” powinni być ZAWSZE w pogotowiu, wspierający, odpowiedzialni, odporni, silni, zdrowi i szczęśliwi. Prawdą jest, że każdy rodzic od czasu do czasu przechodzi kryzys psychiczny, tylko o tym nie mówi. Jest to szczególnie widoczne, teraz gdy pandemia przez długi czas nie pozwoliła nam wyjść z domów. Skazani na siebie na małym metrażu, bez chwili oddechu to rzeczywistość większości rodzin w czasie szalejącego COVID-19. 

Specjaliści od zdrowia psychicznego alarmują, że pandemia pogorszyło nasze funkcjonowanie w rodzinach. Według różnych raportów zwiększyła się liczba rozwodów, depresji, osób szukających pomocy w poradniach psychologicznych. Sama Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę, na samym początku pandemii informowała o tym, że liczba telefonów jest zdecydowanie wyższa, a do najczęściej zgłaszanych problemów należą: sprzeczki, przemoc psychiczna i fizyczna.

Przeczytaj: Przemoc domowa w czasie epidemii: „Od 11 lat nie mieliśmy tylu interwencji”

Problem nie zmalał, gdy powoli zaczęliśmy wracać do dawnego życia. Część z nas wciąż pracuje zdalnie, inni stracili pracę, dzieci nie wyjeżdżają na kolonie, obozy, a w nas pozostał też lęk o to, by nie zachorować. Wśród nas są jeszcze samotni rodzice, którzy nie mają z kim podzielić się obowiązkami domowymi. I tu wypalenie rodzinne jest jeszcze większe. 

Na problem wypalenia rodzinnego, który zaostrzył się w wyniku COVID-19, zwrócił uwagę dr Pavan Madan, psychiatra dzieci i młodzieży w Community Psychiatry, największej ambulatoryjnej organizacji zajmującej się zdrowiem psychicznym w Kalifornii. Wyjaśnił, że należy zwrócić uwagę na trzy główne objawy:

  • uczucie fizycznego lub emocjonalnego wyczerpania,
  • niemożność radzenia sobie ze zwykłymi zadaniami,
  • łatwe popadanie w zdenerwowanie.

Jednym z najwcześniejszych objawów wypalenia zawodowego jest mniejsza cierpliwość. Istnieją jeszcze inne czynniki. – Jeżeli twoja praca jest trudna, a rodzina ciężko znosi kwarantannę, to dodatkowo może zaostrzyć wypalenie zawodowe – podkreśla Prairie Conlon, specjalistka ds. zdrowia psychicznego i dyrektorem klinicznym firmy telezdrowia CertaPet.

Wypalenie rodzinne może również wpłynąć na relacje romantyczne. W niedawnym artykule opublikowanym w “Forbes” przeprowadzono ankietę, w której stwierdzono, że tylko 18% respondentów było zadowolonych z komunikacji w ich związkach od początku pandemii. W Chinach złożono bezprecedensową liczbę wniosków o rozwód, gdy tylko kancelarie i urzędy ponownie się otworzyły.

W czasach dużego stresu nie zawsze najlepszym rozwiązaniem jest zamknięcie się razem w domu. Brak przestrzeni dla siebie i niemożność osiągnięcia jaśniejszego myślenia, często doprowadza do zaostrzenia kryzysu.

Nie tylko dorośli, ale również dzieci doświadczają wypalenia rodzinnego

Ważne, abyśmy pamiętali, że pośród tego wszystkiego dorośli nie są jedynymi doświadczającymi wypalenia rodzinnego. Wśród nas są jeszcze dzieci, które są jeszcze bardziej wrażliwe na wszelkie zmiany. Wypalenie u dzieci często objawia się niepokojem, drażliwością, słabymi wyniki w nauce, izolację od rówieśników i utratą zainteresowania zabawą.

Jak zmniejszyć wpływ wypalenia zawodowego? Wypaleniu można zapobiec dzięki dążeniu do równowagi między czasem rodzinnym a czasem dla siebie. Rodzice muszą rozważyć techniki radzenia sobie ze stresem w pracy i dążyć do lepszej równowagi między życiem zawodowym a prywatnym.

Istotne jest otwarte mówienie o swoich potrzebach. Proszenie o pomoc, jeśli ty lub twój partner potrzebujecie samotnego spaceru lub wieczoru z książką, może uratować zdrowie psychiczne. Nawet małe przerwy w ciągu obowiązków mogą odciążyć, ale musimy sobie na to dać pozwolenie i spróbować to zorganizować.

Wypalony dorosły, to również mniej radosne dzieci. Gdy już sam powrócisz do równowagi, staraj się swojemu dziecku zmieniać zajęcia – zabierz je na rower, idź do parku na rolki, pojedź na wycieczkę do lasu. Z kolei rutynowe czynności związane ze snem, posiłkami mogą pomóc dzieciom zmniejszyć niepokój i uniknąć konfliktów rodzinnych.

Wypalenie rodzinne: jak sobie pomóc?

Ważne jest, aby rozróżnić, czy jest się zmęczonym chwilowo, czy przewlekle. Gdy zobaczysz, że objawy wypalenia utrzymują się dłużej, rozważ sięgnięcie po profesjonalną pomoc u terapeuty i psychiatry.

Eksperci podkreślają, że w porządku jest szanowanie własnych potrzeb i uznanie, że w danej chwili możesz potrzebować dodatkowej pomocy.

Rodzicielstwo nie jest łatwe, a wypalenie jest dość powszechne. – Radzę rodzicom, aby dbali o siebie. Powinni nie tylko dbać o swoje dobre samopoczucie, ale także modelować dobre zachowanie swoich dzieci, aby naśladowały je teraz i przez kolejne lata, nawet gdy wrócimy do "normalności” – wyjaśnił jeden ze specjalistów, dr Pavan Madan

Źródło: www.healthline.com