Medycyna pracy i badania okresowe pracowników: co trzeba wiedzieć?

02.02.2018 13:53

Niemal każdy pracownik przynajmniej raz w życiu musiał zgłosić się na okresowe badania do przychodni medycyny pracy. Takie badania profilaktyczne pracowników mają na celu ocenę ich stanu zdrowia. To obowiązek, ale i przywilej każdego pracownika. Badania nie zajmują dużo czasu, są bezpłatne i pomagają ocenić kondycję zdrowotną. Lekarz podczas badania stara się także ustalić, czy charakter wykonywanej pracy nie wpływa negatywnie na pracownika. Wyniki badań mają bezpośredni wpływ na decyzję pracodawcy, czy dopuści pracownika do wykonywania obowiązków służbowych.

Medycyna pracy i badania okresowe pracowników: co trzeba wiedzieć? fot. East News

Medycyna pracy to dziedzina, która zajmuje się ochroną zdrowia osób pracujących przed niekorzystnymi warunkami związanymi ze specyfiką i sposobem wykonywania swojego zawodu. Lekarz medycyny pracy sprawuje dodatkowo profilaktyczną opiekę zdrowotną nad osobami pracującymi przez cały okres ich zatrudnienia przez pracodawcę. Dzięki badaniom okresowym lekarz może na bieżąco monitorować stan zdrowia osoby pracującej, ma również szansę ocenić, czy warunki pracy nie są dla zatrudnionego szkodliwe. Charakter pracy i poziom zaangażowania samego pracownika bezpośrednio wpływają na jego stan zdrowia pod względem fizycznym i psychicznym. Zadaniem lekarza medycyny pracy jest informowanie pacjentów o tym, jak mogą dbać o własne zdrowie, jak się odżywiać i jak zapobiegać zmianom zdrowotnym wynikającym z ich charakteru pracy.

Odbywanie badań okresowych jest nie tylko obowiązkiem pracowników. Kodeks pracy określa obowiązek pracodawcy, który zobowiązany jest do dbania o zdrowie podwładnych, stworzenia im bezpiecznych i higienicznych warunków pracy oraz do kierowania pracowników na badania. Pracodawca odpowiedzialny jest za miejsce pracy i bezpieczeństwo pracowników, dlatego służba medycyny pracy może zabiegać o to, by pracodawca poprawił warunki pracy i ograniczył ryzyko zawodowe wynikające ze specyfiki zawodu. Pracodawca nie może dopuszczać pracownika do pracy bez aktualnych badań lekarskich potwierdzających jego zdolność do wykonywania zawodu.

Kto musi zgłosić się na badania okresowe? 

Zgodnie z art. 211 Kodeksu pracy przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy jest obowiązkiem pracownika. Dlatego musi on zgłosić się na okresowe badania, nawet pod groźbą rozwiązania stosunku pracy. Na badania lekarskie wysyła pracownika jego pracodawca, który pokrywa również wszystkie koszty. Obowiązek odbycia badań obejmuje wszystkich pracowników, czyli osoby pozostające w stosunku służbowym, osoby, które wykonują swoją pracę na podstawie umowy o pracę, osoby, które w czasie pracy narażone są na działanie czynników szkodliwych lub niebezpiecznych dla zdrowia. Badaniom muszą się także poddać doktoranci, którzy w czasie studiów narażeni są na wpływ czynników uciążliwych dla zdrowia. Ten obowiązek nie ominie także osób pozbawionych wolności, które podejmują pracę w ramach odbywania kary.

Kodeks pracy określa, kiedy pracownik musi zgłosić się na okresowe badania:

  • przed rozpoczęciem nowej pracy;
  • po zmianie stanowiska;
  • po zmianie charakteru stanowiska;
  • przed zakończeniem ważności poprzedniego zaświadczenia (u osób pracujących na tym samym stanowisku);
  • po zwolnieniu lekarskim określonym na więcej niż 30 dni.

Jakie badania wykonuje lekarz medycyny pracy?

Lekarz medycyny pracy wykonuje badania wstępne, okresowe i kontrolne. To znaczy, że pracownik musi zgłosić się do przychodni medycyny pracy przed rozpoczęciem nowej pracy, a także po wyznaczonym terminie, gdy pozostaje w stosunku pracy z tym samym pracodawcą. Na podstawie wyników badań lekarz określa, czy zatrudniony jest zdolny do wykonywania pracy na danym stanowisku. Wydane zaświadczenie należy dostarczyć pracodawcy.

Każde badanie lekarskie kończy się wydaniem orzeczenia o braku przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku lub o istnieniu przeciwwskazań do pracy na tym stanowisku (określonym wcześniej na skierowaniu na badania lekarskie).

"

Badania powinny być przeprowadzane w godzinach pracy, chyba że obejmuje on na przykład weekendy lub godziny wieczorne. Pracownikowi przysługuje prawo do wynagrodzenia za czas nieobecności. "

Do placówki medycyny pracy zatrudniony powinien przynieść skierowanie z dokładnym opisem:

  • stanowiska pracy i charakteru wykonywanej pracy;
  • rodzaju badań profilaktycznych, jakie mają być wykonane;
  • informacji o ewentualnych czynnikach szkodliwych wynikających ze specyfiki wykonywanego zawodu;
  • aktualne wyniki badań.

Kontrole stanu zdrowia pracowników nie powinny odbywać się częściej niż raz w roku i rzadziej niż co 5 lat. Zakres badań składa się z badania ogólnego stanu zdrowia i badań dodatkowych, które dopasowane są indywidualnie do warunków pracy. Rodzaj badania powinien być określony na skierowaniu. Oprócz indywidualnych wytycznych pracownik może się spodziewać:

  • badania krwi i badanie moczu;
  • badania ciśnienia krwi;
  • badania okulistycznego;
  • badania laryngologicznego;
  • badania cukru we krwi.

Uwaga! Zakres badań może się różnić. Ilość i rodzaj badań uzależniony jest od charakteru wykonywanej pracy.

Specyfika niektórych zawodów wymaga wykonania dodatkowych badań, takich jak: test psychotechniczny (dotyczy najczęściej zawodowych kierowców), EKG (dotyczy osób narażonych na promieniowanie elektromagnetyczne), cholesterol, badania neurologiczne, audiogram (dotyczy osób pracujących w hałasie), spirometria.

Źródło: mz.gov.pl/zdrowie-i-profilaktyka/medycyna-pracy/

mz.gov.pl/zdrowie-i-profilaktyka/medycyna-pracy/zadania-sluzby-medycyny-pracy/

zdrowie.enel.pl/artykul/medycyna-pracy-jak-wygladaja-badania-okresowe-pracownikow-i-co-ile-czasu-sie-je-wykonuje

poradnikprzedsiebiorcy.pl/-badanie-okresowe-pracownikow

luxmedlublin.pl/dla_firm_wspolpraca/3,6,23,strona,nasza-oferta,badania-do-pracy,zakres-badan-z-medycyny-pracy

Kodeks pracy

_______

zdrowie.radiozet.pl/nk

Oceń