Przewlekłe zmęczenie może być objawem wielu chorób – sprawdź jakich!

05.09.2018
Aktualizacja: 04.07.2019 11:18
Przewlekłe, chroniczne zmęczenie
fot. Shutterstock

Uczucie chronicznego, przewlekłego zmęczenia to informacja od naszego organizmu, że dzieje się coś niepokojącego. Czasem wystarczy zmodyfikować trochę tryb życia, czasem jednak potrzebna jest pomoc lekarza i wdrożenie odpowiedniego leczenia. Sprawdź, jakie choroby objawiają się uczuciem zmęczenia.

Zmęczenie, senność, znużenie, brak energii, wycieńczenie fizyczne, problemy z koncentracją to sygnały wysyłane przez nasz organizm świadczące o tym, że powinniśmy trochę wyhamować, odpocząć. Zwykle pojawiają się one, gdy jesteśmy przepracowani, zestresowani, prowadzimy zbyt intensywny tryb życia, a mijają, gdy odpoczniemy, zwolnimy tempo, zadbamy o wystarczającą ilość snu oraz dietę.

Czasem jednak te objawy utrzymują się przez dłuższy czas i nie mijają mimo prób zmiany stylu życia. Takie chroniczne zmęczenie może być objawem poważnej choroby lub przyczynić się do jej rozwoju. Sprawdź, jakie choroby objawiają się ciągłym zmęczenie.

1. Anemia

Anemia, czyli niedokrwistość, to stan, który spowodowany jest spadkiem stężenia hemoglobiny (Hb), hematokrytu (Ht) lub liczby erytrocytów (krwinek czerwonych RBC) poniżej wartości prawidłowych. Towarzyszy mu (lub jest przyczyną) niedobór żelaza w organizmie – pierwiastek niezbędny m.in. do produkcji czerwonych krwinek (erytrocytów).

Gdy parametry krwi są poniżej normy, narządy wewnętrzne są niedotlenione i gorzej pracują. Pojawiają się zawroty i bóle głowy, szumy w uszach. Skóra staje się blada, pękają kąciki ust. Obniża się również koncentracja, pojawia się senność, znużenie, uczucie ciągłego zmęczenia.

Aby sprawdzić, czy za przemęczenie organizmu odpowiada anemia, wystarczy zrobić proste badanie krwi (morfologię krwi) i sprawdzić poziom tych trzech parametrów: hemoglobiny, hematokrytu, erytrocytów.

Warto wiedzieć: Anemia to coś więcej niż zmęczenie. Skąd się bierze niedokrwistość?

2. Zespół przewlekłego zmęczenia

Zespół przewlekłego zmęczenia (chronic fatigue syndrome, CFS) to choroba, która objawia się stałym lub nawracającym, niewytłumaczalnym zmęczeniem, które nie ustępuje po odpoczynku i trwa ponad 6 miesięcy.

Uważa się, że to choroba cywilizacyjna, dotykająca głównie osoby młode w wieku 30-45 lat, żyjące bardzo aktywnie, w stresie, pod presją czasu, które muszą pogodzić wiele obowiązków.

Dominującym objawem tej choroby jest uczucie ciągłego przemęczenia. Mogą pojawić się też: kłopoty z pamięcią i koncentracją, bóle głowy, mięśni, stawów i gardła, zaburzenia snu, kołatanie serca, dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (bóle brzucha, biegunki lub zaparcia, wzdęcia). Osoby cierpiące na zespół przewlekłego zmęczenia mają znacznie obniżone samopoczucia oraz problemy ze snem.

Diagnostyka tej choroby jest bardzo trudna, bo jej objawy mogą też sugerować też inne dolegliwości (m.in. anemię, niedoczynność tarczycy, cukrzycę, choroby serca, płuc, nerek, boreliozę, niektóre zaburzenia psychiczne). Lekarz musi najpierw wykluczyć te choroby, ale w szybszej diagnozie CFS pomocne mogą być objawy towarzyszące ze strony układu pokarmowego – u chorych skład mikrobiomu jelitowego odbiega od normy, co może być przyczyną wystąpienia objawów zapalnych i żołądkowo-jelitowych.

Dowiedz się więcej: Nie myl grypy z zespołem przewlekłego zmęczenia! Jak poznać, co nam dolega?

3. Problemy z tarczycą

Zmęczenie może być też objawem problemów z tarczycą. Ten narząd wydziela hormony, które odpowiadają za pracę prawie wszystkich narządów w organizmie. Zaburzenie równowagi hormonalnej wpływa na samopoczucie chorego. W przypadku nadprodukcji hormonów tarczycy (czyli nadczynności tarczycy) u chorego pojawia się uczucie zmęczenia, bezsenność, nerwowość, zaburzenia rytmu serca, wahania nastrojów, uczucie duszności. Pojawiają się zaburzenia ze strony układu pokarmowego (m.in. biegunki) oraz cyklu miesiączkowego.

Objaw ciągłego zmęczenia jest też charakterystyczny dla niedoboru produkcji hormonów, czyli niedoczynności tarczycy. Chory jest ospały, ma wahania nastroju, jego metabolizm zwalnia, zaczyna przybierać na wadze. Pojawiają się u kobiet zaburzenia miesiączkowania, a skóra staje się sucha i łuszcząca.

Jeśli podejrzewasz problemy z tarczycą, poproś lekarza pierwszego kontaktu o skierowanie na badanie krwi z oznaczeniem poziomu hormonów tarczycy: FT3 i FT4 (T3 i T4), oraz TSH – hormonu przysadki. Z wynikami badań zgłoś się do endokrynologa.

Zobacz także: Choroby tarczycy występujące najczęściej. Co trzeba wiedzieć?

4. Niewydolność nerek

Nieprawidłowa praca nerek rzutuje na funkcjonowanie całego organizmu oraz na samopoczucie chorego. Nerki pełnią bardzo ważną funkcję w organizmie – m.in. oczyszczają krew z substancji powstających w procesie przemiany materii. Jeśli nie pracują dobrze, chory czuje się ociężały, osłabiony, zmęczony. Jest drażliwy, ma problemy z koncentracją, jego ciało może być opuchnięte (twarz, stopy) i ciężkie. Niewydolności nerek towarzyszą również nudności, wymioty, ból głowy, problemy ze skórą.

Aby sprawdzić, czy nerki pracują prawidłowo, warto zrobić badanie moczu, zwłaszcza na obecność białka, a także na poziom mocznika, kreatyniny, oraz badanie krwi z wyznaczeniem poziomu elektrolitów (sodu i potasu) we krwi.

To musisz przeczytać: Czym grozi zbyt długie trzymanie moczu? 5 powodów, dla których lepiej tego nie robić

5. Cukrzyca

Osoby chore na cukrzycę mają we krwi za dużo glukozy. Jest to wynik braku wystarczającej ilości insuliny, która normalnie transportuje glukozę z krwi do komórek. Gdy składnik ten nie dociera do komórek (zostają one pozbawione potrzebnego źródła energii), to nie funkcjonują prawidłowo. Osoby, które mają problem z cukrzycą, mogą zaobserwować u siebie osłabienie, uczucie ciągłego zmęczenia, wzmożone pragnienie, zwiększoną częstotliwość oddawania moczu, senność. Mogą też pojawić się problemy ze skórą, skurcze łydek, problemy ze wzrokiem i nieprzyjemny zapach wydobywający się z ust (przypominający zapach acetonu).

Aby wykluczyć cukrzycę, warto zrobić badanie krwi z oznaczeniem poziomu glukozy we krwi, a także badanie moczu.  

Polecamy: Naukowcy: Cukrzyca to nie jedna a aż 5 różnych chorób. Mamy przełom?

6. Problemy z ciśnieniem krwi

Chroniczne zmęczenie to częsty objaw u osób z niskim ciśnieniem krwi (poniżej 90/60 mm Hg), ich tkanki są bowiem gorzej zaopatrywane w tlen. Towarzyszą temu również inne objawy, takie jak: osłabienie odczuwane również po przespanej nocy, zawroty głowy, mroczki przed oczami podczas wykonywania nagłych ruchów, problemy z koncentracją, uczucie zimnych rąk i stóp, omdlenia.

Aby wykluczyć lub potwierdzić niedociśnienie, lekarz powinien zlecić regularny pomiar ciśnienia krwi, badanie EKG oraz morfologię krwi.

Przeczytaj: Masz wysokie ciśnienie krwi? Napal w kominku lub odkręć kaloryfer

7. Problemy z sercem lub płucami

Ciągle zmęczenie może świadczyć o poważnej chorobie serca, np. niewydolności serca. Narząd ten nie pompuje wystarczającej ilości krwi, co skutkuje niedotlenieniem organizmu i nieprawidłową pracą innych narządów. Tej chorobie mogą towarzyszyć również inne objawy, np. obrzęki kostek, senność po jedzeniu, nocny kaszel, duszności podczas wysiłku.

Stałe zmęczenie może towarzyszyć również niektórym chorobom płuc, m.in. przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc (POChP), spowodowanej zwężeniem oskrzeli i niedotlenieniem organizmu.

Aby sprawdzić, czy serce i płuca pracują prawidłowo, warto udać się do lekarzy specjalistów: kardiologa i pulmonologa. Zlecą oni wszystkie potrzebne badania, np. badanie spirometryczne, badanie EKG.

To ważne: Spirometria: proste badanie, które powinien zrobić każdy palacz

8. Wirusowe zapalenie wątroby typu C (WZW C)

Wirusowym zapaleniem wątroby typu C możesz się zarazić podczas bezpośredniego kontaktu z zakażoną krwią. Wirus wywołujący tę chorobę uszkadza komórki wątroby. Chory ma uczucie stałego zmęczenia, osłabienia organizmu, ma problem z koncentracją. Towarzyszą temu dolegliwości bólowe ze strony stawów i mięśni oraz podwyższona temperatura. Skóra i białka oczu mogą stać się żółte z powodu odkładania się w tkankach nadmiaru bilirubiny.

Aby wykluczyć WZW C, trzeba wykonać test na obecność przeciwciał anty-HCV.

9. Borelioza

Prawie 90% pacjentów z boreliozą skarży się na ciągłe zmęczenie, niezwiązane z brakiem odpoczynku czy relaksu. To objaw dominujący, któremu mogą towarzyszyć: nadwrażliwość na alkohol, bóle karku, wypadanie włosów, napadowe „otępienie”, zaburzenia wzroku, zaburzenia słuchu, obniżona temperatura.

Borelioza to choroba odkleszczowa, nieleczona jest bardzo niebezpieczna dla zdrowia. Dlatego po zaobserwowaniu tego typu objawów u siebie warto skonsultować się z lekarzem.

Przejściowe uczucie zmęczenia jest czymś naturalnym i normalnym, zważywszy na prowadzony przez nas tryb życia. Jeśli jednak to uczucie, mimo wprowadzonych zmian (unikanie sytuacji stresujących, zadbanie o odpowiednią dawkę snu, zbilansowana, zdrowa dieta itd.), towarzyszy nam przez kilka miesięcy, należy jak najszybciej skontaktować się z lekarzem. Pamiętaj, ciągłe uczucie zmęczenia to sygnał, że nasz organizm potrzebuje pomocy.

TO CIĘ MOŻE ZAINTERESOWAĆ:

zdrowie.radiozet.pl/ mk