Zamknij

Objaw Chełmońskiego może być oznaką kamicy żółciowej, chorej wątroby

03.11.2022
Aktualizacja: 03.11.2022 16:54

Objaw Chełmońskiego występuje u osób z zapaleniem pęcherzyka żółciowego, kamicą żółciową, chorobami wątroby. Objaw ten wykrywany jest przez lekarza podczas szybkiego badania w gabinecie. Sprawdź, czym charakteryzuje się objaw Chełmońskiego i jak rozpoznać objaw dodatni.

Ból wątroby
fot. Shutterstock
  1. Objaw Chełmońskiego ujemny
  2. Objaw Chełmońskiego dodatni

Objaw Chełmońskiego to objaw chorobowy występujący w chorobach wątroby. Objaw ten wykrywa się podczas lekkiego uderzenia (wstrząsania) w okolicę łuku żebrowego prawego. W praktyce wygląda to tak, że lekarz kładzie dłoń na łuku żebrowym prawym i następnie uderza w dłoń pięścią drugiej ręki. Pacjent w tym czasie leży na plecach z rękami ułożonymi wzdłuż ciała. Jeśli  w wyniku lekkiego uderzenia pojawi się ból, to objaw Chełmońskiego uważa się za dodatni. W przypadku osób z dużą nadwagą lub otyłością objaw Chełmońskiego sprawdza się w pozycji stojącej.

Objaw ten nosi nazwę od nazwiska polskiego lekarza, Adama Chełmońskiego, który opisał tę metodę diagnostyczną.

Objaw Chełmońskiego ujemny

O objawie ujemnym mówi się wtedy, gdy podczas wstrząsania w okolicy łuku żebrowego, pacjent nie czuje bólu.

Objaw Chełmońskiego dodatni

Objaw dodatni może wskazywać na proces zapalny pęcherzyka żółciowego, zwłaszcza w przebiegu kamicy żółciowej lub chorobę wątroby. Wystąpienie objawu Chełmońskiego nie przesądza jednak o chorobie. Rozpoznanie należy potwierdzić badaniami obrazowymi, najczęściej jest to USG jamy brzusznej lub badanie RTG z kontrastem.

Skąd się bierze ból podczas uderzenia w okolicę łuku żebrowego? Chorobom pęcherzyka żółciowego i wątroby towarzyszy napięcie torebek wątroby oraz śledziony, dlatego w trakcie opukiwania tych okolic występuje bolesność.

Dodatni objaw Chełmońskiego zazwyczaj wskazuje na:

  • zapalenie pęcherzyka żółciowego - może mieć charakter ostry, wtedy przebiega z silnymi objawami i wymaga natychmiastowej interwencji chirurga lub może przechodzić w stan przewlekły, gdy objawy występują napadowo lub są długotrwałe, ale o różnym nasileniu. Charakterystycznym symptomem jest silny ból pod prawym łukiem żebrowym, promieniujący do prawej łopatki. Dolegliwości pojawiają się z reguły po posiłku. Inne objawy to: mdłości, powiększony, tkliwy i wyczuwalny pęcherzyk żółciowy, napięcie powłok brzusznych, wymioty, zgaga, wzdęcia brzucha.
  • kamicę dróg żółciowych - objawem kolka, czyli ból zlokalizowany po prawej stronie brzucha, ale, w przeciwieństwie do ataku wyrostka robaczkowego, wysoko, tuż pod prawymi żebrami. Towarzyszą mu objawy stanu zapalnego, takie jak gorączka, dreszcze i wyraźnie podwyższony poziom leukocytów we krwi.  
  • dyskinezę (zaburzenie motoryki) dróg żółciowych - ból promieniuje z prawego podżebrza albo dołka podsercowego do okolicy międzyłopatkowej. Inne objawy to uczucie ucisku lub pełności w nadbrzuszu, wzdęcia, zła tolerancja potraw tłustych i smażonych, odbijanie treści pokarmowej, tkliwość w prawym podżebrzu oraz drętwienie kończyn.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.