Ból wątroby: przyczyny. Jak rozpoznać, że boli wątroba?

04.09.2019
Aktualizacja: 04.09.2019 16:06
Ból wątroby
fot. Shutterstock

Ból wątroby to ból występujący w prawym boku pod żebrami. Może mieć różne nasilenie w zależności od przyczyny. Ból może być przejściowy lub przewlekły, ale w żadnym wypadku nie powinien być bagatelizowany. Ból wątroby, szczególnie częsty, ostry, przewlekły powinien skłonić do wizyty u lekarza.

Ból wątroby potrafi uprzykrzyć życie. Chora wątroba może przez długi czas nie dawać żadnych objawów, bo narząd ten ma duże zdolności do regeneracji i może sprawnie pracować przy niewielkich uszkodzeniach. Ostry, przewlekły ból występuje zwykle wtedy, gdy zbytnio obciążone hepatocyty (komórki wątroby) nie są w stanie wywiązywać się ze swoich funkcji, a uszkodzenia narządu są znaczne.

Wątroba jest największym gruczołem w organizmie człowieka. Pełni ważne, różnorodne funkcje: 

  • wytwarza, gromadzi i uwalnia glukozę;
  • przekształca węglowodany i białka w tłuszcze;
  • wytwarza większość wszystkich białek znajdujących się w osoczu;
  • gromadzenie zapasów witamin;
  • neutralizuje toksyny i ma funkcję odtruwającą;
  • w wątrobie zachodzi przemiana hemu;
  • wytwarza żółć niezbędną do trawienia tłuszczów;
  • pełni funkcje obronne/autoimmunologiczne.

Ponieważ wątroba nie jest unerwiona, uważa się, że nie powinna boleć. Wokół narządu znajduje się jednak błona surowicza, która, gdy zaczyna być uciskana przez powiększoną wątrobę, może powodować uciążliwy ból. 

Jak rozpoznać, że boli wątroba?

Wątroba położona jest w prawym podżebrzu pod przeponą, częściowo przechodząc do górnego nadbrzusza i lewego podżebrza. Ból wątroby może przejawiać się jako kłucie w prawym boku pod żebrami lub delikatne rozpieranie w tych okolicach.

Dlaczego boli wątroba?

Ból wątroby może być spowodowany jej powiększaniem się i uciskaniem sąsiadujących tkanek, narządów. Przyczyną bólu okolic wątroby może być także kolka wątrobowa (żółciowa), czyli sytuacja, gdy pęcherzy żółciowy przepełniony jest żółcią, która nie może swobodnie przepływać z powodu powstałych złogów. Pęcherzyk wtedy kurczy się intensywniej, a to powoduje ból.

Ból wątroby może wystąpić po bardzo obfitym posiłku, bo konieczne jest strawienie dużej ilości tłuszczu, czyli wątroba musi wydzielać więcej żółci i ciężej pracować. Zwykle jednak jest to ból przejściowy, któremu towarzyszą wzdęcia, odbijanie, mdłości, biegunka lub zaparcia.

Przyczyną bólu wątroby może być zapalenie tego narządu lub marskość, a także zakażenia, stłuczenia i toksyczne uszkodzenia. Choroby wątroby, w przebiegu których może występować ból, są najczęściej powodowane nadużywaniem alkoholu lub leków, wirusem (wirusowe zapalenie wątroby typu A, B i C), zatruciem.

Jakie są domowe sposoby na ból wątroby?

Ból wątroby można złagodzić, pijąc napary z ziół takich jak mniszek lekarski czy ostropest plamisty. 

Bólu można uniknąć, dodając do potraw kurkumę, tymianek, majeranek, kminek, miętę, oregano, jałowiec, bo przyspieszają one trawienie. Należy jednak unikać pieprzu, curry, cząbru, ostrej papryki, octu i musztardy, a także czosnku, bo są to produkty ciężkostrawne i działają drażniąco na wątrobę.

Aby zminimalizować ryzyko bólu wątroby, po posiłku należy pamiętać o tym, by nie jeść łapczywie, a żuć dokładnie każdy kęs. Warto ograniczyć tłuszcze zwierzęce, jedzenie smażone i z grilla na rzecz diety roślinnej lub po prostu bogatej w warzywa (najlepiej gotowane).

Pamiętaj, jeśli ból wątroby jest silny lub nie ustępuje, koniecznie zgłoś się do lekarza. Może to być objaw poważnej choroby.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.