Badanie ASO: normy. O czym świadczy ASO podwyższone lub obniżone?

03.02.2020
Aktualizacja: 03.02.2020 13:51
Badanie ASO
fot. Shutterstock

Badanie ASO to badanie próbki krwi, dzięki któremu wykryć można zakażenia paciorkowcami grupy A. Badanie to wykonuje się z powodu gorączki, bólu stawów, obrzęków. Przeciwciała ASO u osoby zdrowej nie powinny być obecne, dlatego ASO podwyższone świadczyć może o zakażeniu paciorkowcem lub nosicielstwie tej bakterii. Dowiedz się, jak wygląda postępowanie przy wysokim ASO.

Badanie ASO to badanie serologiczne w kierunku zakażeń paciorkowcami. Za pomocą testu można potwierdzić lub wykluczyć obecność w surowicy krwi przeciwciał przeciwko antygenom powierzchniowym paciorkowców.

Co to jest ASO? ASO, czyli odczyn antystreptolizynowy (ang. anti-streptolysine O) oznacza miano swoistych przeciwciał przeciwko enzymowi produkowanemu przez paciorkowce z grupy A - streptolizynie O.

Badanie ASO: przebieg

Badanie ASO polega na pobraniu próbki krwi pobranej z żyły łokciowej, którą następnie poddaje się analizie laboratoryjnej. Do badania ASO nie trzeba się specjalnie przygotowywać.

ASO powinno się oznaczać dwukrotnie. Próbka krwi powinna być pobrana z dwutygodniowym odstępem, aby odróżnić ostry stan choroby od okresu zdrowienia.

Badanie ASO: wskazania

Badanie ASO wykonuje się w celu ustalenia, czy pacjent zakażony jest paciorkowcem z grupy A (Streptococcus pyogenes). 

Wskazaniem do badania ASO są:

  • gorączka,
  • bóle w klatce piersiowej,
  • odczucie zmęczenie,
  • kołatanie serca,
  • skrócenie oddechów,
  • zmniejszenie ilości oddawanego moczu,
  • obrzęki albo inne objawy związane z gorączką reumatyczną czy zapaleniem kłębuszkowym nerek.

Wskazaniem są także powikłania po ropnym zapaleniu gardła: zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie kłębuszków nerkowych, gorączka reumatyczna.

Paciorkowce wywołują anginę

Angina bakteryjna ma ostry początek i rozwija się szybko. Do typowych objawów anginy bakteryjnej należą: dreszcze, gorączkę, silny ból gardła promieniujący do uszu, powiększone i bolesne węzły chłonne podżuchwowe.

Paciorkowce z grupy A to bakterie odpowiedzialne za anginę ropną, ostre zapalenia gardła, zakażenia skóry. Zazwyczaj angina jest szybko rozpoznawana i skutecznie leczona antybiotykiem. Zdarza się jednak, że angina ropna nie wykazuje typowych objawów i z tego powodu jest nieleczona lub jest leczona nieefektywnie, wtedy mogą rozwinąć się nieropne powikłania w postaci gorączki reumatycznej lub zapalenie kłębuszkowego nerek.

Badanie ASO: normy

U zdrowych ludzi miano ASO wynosi od 20 do 150 jednostek. Wartość powyżej 200, a u dzieci powyżej 333, może świadczyć o trwającym bądź przebytym zakażeniu paciorkowcami.

Badanie ASO: podwyższone ASO

Podwyższone ASO świadczy o aktywnej, jak i niedawno przebytej infekcji paciorkowcowej, która może być przyczyną gorączki reumatycznej czy ostrego kłębuszkowego zapalenia nerek.

Wyjątkowo wysokie miano występuje w chorobach reumatycznych. Podwyższone wartości pojawiają się również podczas kłębuszkowego zapalenia nerek, płonicy, anginy oraz róży.

Warto wiedzieć, że podwyższone ASO świadczy ogólnie o kontakcie z paciorkowcem. Może zatem oznaczać przebyte zakażenie lub wskazywać na nosicielstwo.

Postępowanie przy podwyższonym ASO nie zawsze obejmuje podanie antybiotyku, ponieważ może świadczyć wyłącznie o przebytym kontakcie z paciorkowcem (w tym nosicielstwie), a nie o chorobie. Uważa się, że kilka procent zdrowych ludzi ma podwyższone ASO.

Natomiast, jeśli wysokiemu ASO towarzyszą objawy zakażenia, to zazwyczaj konieczne jest włączenie antybiotyku. 

Badanie ASO: obniżone ASO

Ujemny wynik badania lub bardzo niskie ASO oznaczają, że pacjent prawdopodobnie nie przechodził w ostatnim okresie zakażenia paciorkowcem z grupy A (Streptococcus pyogenes).

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.