Słuchaj
Damian Michałowski, Michał Korościel
Damian Michałowski, Michał Korościel
Marcin Sońta , Mateusz Ptaszyński
Justyna Dżbik, Kamil Nosel
Hubert Radzikowski
Redakcja Radia ZET
Sprawdź co graliśmy

Teraz gramy

WHO: Tłuszcze trans mają zniknąć z żywności w ciągu 5 kolejnych lat!

16.05.2018 23:28

Utwardzone tłuszcze roślinne obecne w wysokoprzetworzonych produktach spożywczych zabijają pół miliona ludzi rocznie. Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła, że całkowite wyeliminowanie ich z pożywienia jest jej strategicznym celem na lata 2019-2023.

Tłuszcze trans, WHO, Światowa Organizacja Zdrowia, szkodliwe tłuszcze w żywności fot. Shutterstock/Pixaby.com

Tłuszcze trans, czyli izomery trans kwasów tłuszczowych (w skrócie TFA) znajdziesz m.in. w produkowanych na masową skalę ciasteczkach, batonikach, herbatnikach, wszelkich innych, mało wytrawnych słodyczach, chipsach, frytkach, popcornie, margarynie do pieczenia, maśle roślinnym, mixach do smarowania pieczywa, majonezach, kebabach, zupkach w proszku, gotowych sosach i wielu innych, zwykle najtańszych i powszechnie dostępnych na sklepowych półkach produktach spożywczych lub w jedzeniu smażonym na głębokim tłuszczu. Obecne są nawet w mleku (krowim i owczym), produkowanym z niego maśle i serach (ale w przypadku nabiału ich ilość jest znacznie mniejsza niż w wysokoprzetworzonym pożywieniu, dlatego ich wpływ uważa się za mniej szkodliwy).

Miliony ludzi na całym świecie, mniej lub bardziej świadomie żywi się nimi na co dzień. Kilka ostatnich pokoleń żyjących w społeczeństwie konsumpcyjnym, nastawionym na produkowanie na ogromną skalę pożywienia (mającego coraz mniej wspólnego z tym, co nam zaoferowała natura), zawdzięcza im istną epidemię chorób cywilizacyjnych – od nadwagi i otyłości, poprzez nadciśnienie, miażdżycę, insulinooporność po cukrzycę typu 2 a nawet nowotwory (m.in. raka jelita grubego).

Zrzut ekranu 2018-05-16 o 22.15.47
źródło: Trans-kwasy tłuszczowe w diecie – rola w rozwoju zespołu metabolicznego (Dietary trans-fatty acids and metabolic syndrome) Zdzisław Kochan, Joanna Karbowska, Ewa Babicz-Zielińska, Katedra i Zakład Biochemii, Gdański Uniwersytet Medyczny, Katedra Żywienia Klinicznego, Gdański Uniwersytet Medyczny, Katedra Handlu i Usług, Akademia Morska w Gdyni.

Tłuszcze trans zatykają żyły, powodują zwiększenie poziomu tzw. "złego cholesterolu", a obniżają ten, który ma pozytywny wpływ na zdrowie. Dlaczego więc w ogóle się je stosuje?

Śmiertelnie niebezpieczne tłuszcze trans, przez które umiera pół mln ludzi rocznie

Tłuszcze trans powstają w procesie częściowego uwodorniania (utwardzania) nienasyconych kwasów tłuszczowych zawartych w olejach roślinnych. Wykorzystywane są na masową skalę w produktach spożywczych głównie dlatego, że wyraźnie przedłużają ich okres przydatności do spożycia. Na 100 g nie powinno być ich więcej niż 1,5 g. Na etykiecie zwykle kryją się pod skrótem TFA a ich zawartość jest często dużo wyższa niż pozwalają na to oficjalne normy. Niestety odbija się to na zdrowiu konsumentów. Kolejne pokolenia żywione powszechnie dostępnym wysokoprzetworzonym jedzeniem, m.in. w USA po raz pierwszy w historii będą żyć krócej niż ich rodzice.

Według statystyk WHO tłuszcze trans każdego roku przyczyniają się do śmierci aż pół miliona ludzi na świecie, głównie z powodu chorób układu krążenia.

Sytuacja jest na tyle poważna, że Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła prawdziwą rewolucję i wezwała rządy wszystkich państw na świecie do tego, by wprowadziły przepisy zabraniające producentom żywności stosowania tłuszczów trans. Co więcej, walka z nimi została uznana za priorytetowy cel WHO, zaplanowany na 5 najbliższych lat (2019-2023).

* (Chcesz oglądać filmik z polskimi napisami? Pamiętaj, żeby ustawić opcję tłumaczenia w ustawieniach!)

W uwalnianiu ludzkości od nadmiaru szkodliwych tłuszczów trans pomóc ma specjalny plan naprawczy (#REPLACE), który Światowa Organizacja Zdrowia ograniczyła do kilku podstawowych zasad:

  • rozpoznania skali wykorzystywania tłuszczów trans na lokalnych rynkach,
  • przeprowadzenia kampanii informacyjnej zwiększającej świadomość społeczną na temat szkodliwości tłuszczów trans,
  • zachęcania producentów do zamieniania tłuszczów trans na zdrowsze odpowiedniki, 
  • zmiany przepisów, które doprowadziłyby do całkowitego zakazu stosowania tłuszczów trans w produktach spożywczych,
  • monitorowania zmian spożycia tłuszczów trans wśród obywateli danego państwa,
  • wprowadzenia kar/regulacji umożliwiających egzekwowanie nowych zasad dotyczących zawartości tłuszczów trans w pożywieniu.

Do 2023 roku świat ma być wolny od tłuszczów trans

Niektóre kraje na świecie wprowadziły już zakaz stosowania olejów będących źródłem tłuszczów trans w produkcji żywności. Pionierem w tej kwestii była Dania, w której po wprowadzeniu w życie nowych przepisów zauważono znaczny spadek śmiertelności z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego.

Na podobne zmiany zdecydowano się też np. w Nowym Jorku, gdzie udało się w ten sposób zmniejszyć liczbę zawałów serca wśród mieszkańców (nie wpłynęło to też ani na smak, ani na koszt żywności pozbawionej szkodliwych dodatków).

Wielu ekspertów podkreśla, że tłuszcze trans są toksyczną substancją chemiczną, która z powodzeniem może być zastąpiona zdrowszymi zamiennikami, dlatego nie ma sensu narażać kolejne pokolenia na to, że ich życie będzie krótsze od ich przodków z powodu powszechnego przyzwolenia na to, by producenci żywności mogli nas tanim kosztem... truć i zarabiać na tym krocie.

Zagłosuj

Czy popierasz zakaz obecności tłuszczów trans w żywności, który chce powszechnie wprowadzić WHO?

Jeśli plany WHO okażą się skuteczne i rządy poszczególnych państw zdecydują się na wprowadzenie nowych przepisów, już w ciągu 5 najbliższych lat, do 2023 roku świat może być wolny od tych szkodliwych dodatków. Plany Światowej Organizacji Zdrowia poparła International Food and Bavarage Alliance (IFBA), która zrzesza m.in. takie koncerny jak Nestlé, PepsiCo, McDonald's czy Mars. Wkrótce okaże się, czy wspólne wysiłki producentów żywności i przedstawicieli władz sprawią, że wreszcie będziemy mieć jeden problem mniej z głowy.

* (Chcesz oglądać filmik z polskimi napisami? Pamiętaj, żeby ustawić opcję tłumaczenia w ustawieniach!)

TO CIĘ ZAINTERESUJE:

źródło: World Health Organization/The New York Times

Sprawdź, czy jesteś uzależniony od niezdrowych dodatków w żywności! Test online

Czy jesteś uzależniony od cukru i słodyczy? fot. pixaby.com

______

zdrowie.radiozet.pl/π

Oceń