Oto, co dzieje się z mózgiem twojego dziecka, gdy na nie krzyczysz

19.11.2019
Aktualizacja: 26.11.2019 09:31
Wrzeszczę na dziecko.
fot. Shutterstock

Krzyk rodzica to oznaka bezsilności. Nigdy nie jest to skuteczny środek komunikacji i wychowania. Dziecko może być uparte, oporne, niechętne w wychowaniu poleceń, lecz nie daje to żadnego usprawiedliwienia dla podnoszenia na nie głosu. Gdy krzyczysz na dziecko, musisz wiedzieć, że nie pozostaje to obojętne dla jego mózgu i psychiki. Co zrobić, aby przestać? 

Awantury w domu a dziecko

Każdy rodzic bywa zmęczony, rozdrażniony, niecierpliwy. Jesteśmy tylko ludźmi i nie zawsze udaje się nam być dobrym wzorem dla dziecka. W chwili bezsilności wrzask następuje jakby z automatu. Jeżeli rzadko podnosisz głos na członków rodziny, nie dzieje się aż taka tragedia. Można to sobie wybaczyć, pod warunkiem, że naprawdę do takich sytuacji dochodzi od czasu do czasu. Natomiast, jeśli podniesiony głos i ostre słowa wyrywają się z ust często, musisz zdać sobie sprawę z problemu. A następnie musisz wprowadzić zmiany swojego zachowania. Pracę musisz rozpocząć od siebie.

Dziecko, nawet najbardziej kłopotliwe, uciążliwe czy uparte, odbiera przepełnione złością słowa jako formę odrzucenia. Z drugiej strony, całymi dniami słysząc krzyki, uodpornia się na nie i przestaje reagować. Wówczas rodzice się frustrują jeszcze mocniej, czują się niekompetentni, bezsilni. 

Dziecko, które jest w domu pełnym krzyku, wynosi z niego strach i poczucie niższości. Destrukcyjnie wpływa to na samoocenę. Z powodu ciągłych krzyków zaczyna myśleć, że jest niekochane.

Jest to też lekcja, jak krzyczeć: robisz to ty, więc ja też zacznę się tak komunikować. Taki schemat myślenia pojawia się w głowie młodego człowieka. Dodatkowo, dziecko wychowywane w atmosferze napięć, staje się agresywne, spięte i niepewne siebie. Kiedy krzyczysz na dziecko, jego ciało się napina, a myśli blokują. Aktywność w różnych częściach mózgu jest zmniejszona. Upośledzona pozostaje również pamięć, uwaga i przepływ krwi. Wszystko to powoduje utratę równowagi emocjonalnej.

Przeczytaj: Jak pozbyć się wewnętrznego krytyka? Psycholog mówi o 3 skutecznych sposobach 

Co zrobić, by przestać krzyczeć?

Przede wszystkim zastanów się nad tym, co sprawia, że krzyczysz na dziecko. Uświadomienie sobie problemu jest pierwszym krokiem ku zmianie. Warto odpowiedzieć sobie na podstawowe pytanie, skąd we mnie jest tyle napięcia. Po czasie często okazuje się, że burze wywołane są zbyt wysokimi oczekiwaniami rodzica.

Zmiana nawyku wymaga czasu. Zanim zaczniesz krzyczeć, weź kilka głębokich wdechów lub zrób krok do tyłu (dosłownie). Czasami po prostu należy wyjść z pokoju. Mimo pracy nad sobą, nadal mogą pojawiać się momenty bezsilności, kiedy wybuchniesz złością. 

Po tym, jak emocje wymkną się spod kontroli, okaż dziecku empatię i je po prostu przeproś. Jednak zanim to zrobisz, wycisz się, przemyśl to, co się stało. Każdy rodzic musi zrozumieć, że dziecko zasługuje na szacunek. Ważne jest, żeby dziecko miało poczucie, że w najgorszej sytuacji może do nas wrócić. Może do nas przyjść, porozmawiać, a my będziemy dostępni. To jest szczególnie ważne, kiedy dojdzie do konfliktu między rodzicem a dzieckiem, na skutek negatywnych emocji. Kłótnia, krzyk, wrzaski zawsze doprowadzają do jakiegoś rozejścia się rodzica z dzieckiem i zawsze musi rekoncyliacja, pozyskanie siebie na nowo.

Rodzic nie powinien obrażać się na dziecko, nie powinien stosować cichych dni, powinien być dostępny. Relację z bliską osobą da się odzyskać, a z trudnej sytuacji da się wyjść.

Pamiętaj, że twoje zachowanie będzie kiedyś powielane przez dziecko, gdy będzie już miało swoją rodzinę.

Źródło: Trudne dziecko, Janet Poland

Przeczytaj: Nadmierne chwalenie dzieci: to prosty "przepis" na porażkę w dorosłym życiu