Zamknij

Czy dzieci powinny pić napoje z kofeiną, np. kawę lub colę? Wyjaśniamy

11.05.2022
Aktualizacja: 11.05.2022 16:50
Czy dzieci powinny pić kawę lub napoje z dodatkiem kofeiny?
fot. Shutterstock

Kofeina jest substancją uzależniającą i dlatego nie powinna być spożywana przez dzieci. Dowiedz się, jakie mogą być konsekwencje nadmiaru kofeiny w organizmie dziecka.

  1. Gdzie jest najwięcej kofeiny?
  2. Nadmiar kofeiny w organizmie dziecka – po czym można to poznać?
  3. Kofeina może przyczynić się do zaburzeń snu
  4. Kofeina może uzależniać
  5. Kofeina i cukier = mordercza para

Napoje zawierające kofeinę nie powinny być podawane dzieciom poniżej 12. roku życia. Starsze dzieci też nie powinny ich nadużywać. Kofeina jest bowiem substancją psychoaktywną, a spożywana w dużych ilościach może przyczyniać się do zaburzeń układu nerwowego. Niestety jest ona składnikiem wielu napojów gazowanych (np.coli), które są podawane małym dzieciom przez ich rodziców czy dziadków w ilościach praktycznie nieograniczonych.

Jedno z amerykańskich badań wykazało, że 73 proc. amerykańskich dzieci w wieku od 2 do 11 lat codziennie spożywa kofeinę, z czego większość pochodzi z napojów gazowanych. Kawa i napoje energetyzujące (które stały się popularne wśród starszych dzieci) również są ważnym źródłem tej substancji.

Jednak kofeina znajduje się nie tylko w napojach gazowanych, ale również w herbacie, kawie, czekoladzie, cukierkach, gumie etc.

– Spożycie kofeiny przez dziecko może wiązać się z negatywnymi skutkami zdrowotnymi – uważa dr Roy Kim, endokrynolog dziecięcy Cleveland Clinic (USA), i dodaje, że obecnie nie ma ustalonej i udowodnionej w badaniach bezpiecznej dawki kofeiny dla dzieci.

Gdzie jest najwięcej kofeiny?

Zdaniem lekarza, dzieci – w przeciwieństwie do większości osób dorosłych – są wyjątkowo wrażliwe na działanie kofeiny. Poza tym nie są w stanie kontrolować jej ilości w spożywanych produktach. Dla przykładu:

  • mała puszka coli lub napoju energetyzującego (250 ml) może dostarczać od 67 do 83 mg kofeiny;
  • tabliczka czekolady, w zależności od ilości kakao, może zawierać od 16 do 85 mg kofeiny;
  • w filiżance kawy – w zależności od jej rodzaju i sposobu parzenia – może być od 30 do 200 mg kofeiny,
  • w filiżance herbaty – również w zależności od jej rodzaju i sposobu parzenia – od 15 do 87 mg kofeiny.

Tymczasem, według Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), dzienne spożycie kofeiny przez zdrowe osoby dorosłe nie powinno być wyższe niż 400 mg na dobę, natomiast u dzieci – nie wyższe niż 2,5 mg na kilogram masy ciała dziennie. Czyli dziecko ważące około 30 kg okazjonalnie może przyjąć 75 mg kofeiny. Niestety wiele osób nie stosuje się do tych zaleceń.

Nadmiar kofeiny w organizmie dziecka – po czym można to poznać?

Nadmiar kofeiny w organizmie może przyczyniać się do pojawienia się dolegliwości, takich jak:

Kofeina może przyczynić się do zaburzeń snu

Lekarze przestrzegają, by kontrolować spożycie kofeiny przez dzieci, a najlepiej całkowicie wyeliminować ją z ich diety. Dzieci spożywające duże ilości kofeiny, zwłaszcza w późnych godzinach popołudniowych mają problemy z zasypianiem, częściej się wybudzają i mają ogólnie krótszy czas snu.

– Wiele osób dorosłych nie pija kawy po południu lub wybiera wersję bezkofeinową, bo wie, że mogą mieć problemy z zaśnięciem – tłumaczy dr Roy Kim i dodaje: – Ale nie ma nic przeciwko temu, by podać dziecku do obiadu lub kolacji szklankę coli. A przecież to działa na tych samych zasadach.

Zaburzenia snu mogą przyczynić się do pojawienia się kolejnych problemów, np. bólu głowy, zmiany apetytu, poziomu insuliny w organizmie. Mają również wpływ na zaburzenia koncentracji, słabszą pamięć, rozdrażnienie, a co za tym idzie konflikty interpersonalne.

Kofeina może uzależniać

Jest jeszcze jeden ważny aspekt, na który zwrócił uwagę dr Roy Kim z Cleveland Clinic. Kofeina jest substancją psychoaktywną i uzależniającą. Pobudza ona nasz centralny układ nerwowy, co sprawia, że czujemy się ożywieni i uważni. Ale to działa tylko przez chwilę. Nasz organizm zaczyna się domagać większej ilości kofeiny, a gdy ją dostaję i dochodzi do przedawkowania, zaczynają się pojawiać problemy wymienione powyżej. Każdy z nas, kto próbował zrezygnować z picia kawy, wie, że nie jest to proste. Organizm domaga się swojej codziennej porcji. Na brak kofeiny reaguje rozdrażnieniem, bólem głowy.

Kofeina i cukier = mordercza para

Jest jeszcze jedna istotna kwestia, często pomijana: kofeina jest bardzo często łączona z cukrem. A to już mordercza wręcz para. Nadmierne spożycie cukru wiąże się z otyłością, cukrzycą i wieloma innymi chorobami.

Podsumowując, zdaniem dr. Roya Kima dzieci do 12. roku życia nie powinny spożywać kofeiny w żadnych ilościach. Starsze dzieci mogą to robić okazjonalnie. Na liście produktów całkowicie zakazanych dla dzieci powinny być napoje gazowane, energetyki (m.in. z powodu zawartej w nich dużej ilości cukru).

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: ncez.pzh.gov.pl/ health.clevelandclinic.org/