Wrzody żołądka są częstą przyczyną bólu i niestrawności. Co wywołuje chorobę wrzodową?

19.09.2018 16:29
Wrzody żołądka są częstą przyczyną bólu i niestrawności. Co wywołuje chorobę wrzodową?
Fot. Shutterstock

Choroba wrzodowa jest jedną z najczęściej występujących chorób przewodu pokarmowego. Kiedyś uważano, że wrzody żołądka są wynikiem stresującego, mało higienicznego trybu życia i złego odżywiania się. Dziś wiadomo, że to problem bardziej złożony. Przyczyną wrzodów żołądka jest zazwyczaj zakażenie bakterią Helicobacter pylori, a także nadmiar kwasu solnego i nadużywanie leków. Dowiedz się, co jest przyczyną wrzodów żołądka. Jak leczyć chorobę wrzodową?

Wrzody żołądka to potoczne określenie choroby wrzodowej, która charakteryzuje się cyklicznym pojawianiem się wrzodów trawiennych w żołądku

Wrzody trawienne to ubytki błony śluzowej, którym towarzyszy naciek zapalny i martwica. Mają kształt krateru i różną wielkość - od ziarenka pieprzu, pestkę wiśni, do nawet kilku centymetrów. Wrzody mogą mieć także różną głębokości, w skrajnych przypadkach uszkodzenie jest tak głębokie, że przechodzi przez całą grubość ściany żołądka, powodując jego przedziurawienie (perforację).

Przyczyny wrzodów żołądka (choroby wrzodowej)

Uważa się, że choroba wrzodowa żołądka aż w 70 proc. przypadków powodowana jest zakażeniem bakterią Helicobacter pylori. Inne przypadki choroby wrzodowej wiąże się z zażywaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych, leków przeciwbólowych, przewlekłym stresem (prowokuje organizm do wydzielania większej porcji kwasu), nałogowym paleniem papierosów.

Choroba wrzodowa jest wynikiem zaburzeń równowagi między czynnikami drażniącymi, takimi jak kwas solny i pepsyna, a ochronnymi, czyli prawidłowo ukrwioną pokrytą śluzem błoną śluzową.

Helicobacter pylori jest najczęstszą przyczyną wrzodów. W żołądku konieczne jest niskie Ph umożliwiające aktywację enzymów trawiennych i stwarzające barierę dla bakterii. Niestety, z wyjątkiem H.pylori, która chroni się przed kwasem, wnikając pod warstwę śluzu i produkując wokół siebie alkaliczny amoniak. Zakażenie bakterią powoduje silne upośledzenie bariery śluzówkowej, co prowadzi do zapalenia błony śluzowej żołądka i powstawania wrzodów.

Leczenie choroby wrzodowej żołądka i zapobieganie jej nawrotom (zdarza się to nawet w 50 proc. przypadków) polega głównie na unikaniu wymienionych wyżej czynników, wyeliminowanie H.pylori i unikanie czynników, które mogłyby nasilać wydzielanie kwasu solnego. 

Objawy wrzodów żołądka (choroby wrzodowej)

Wiele osób z wrzodami żołądka nie odczuwa żadnych dolegliwości, szczególnie ci przyjmujący niesteroidowe leki przeciwzapalne.

U innych chorych objawy obejmują przede wszystkim ból żołądka (ból w nadbrzuszu) ściśle związany ze spożywaniem pokarmów. Ból pojawia się tuż po posiłku i ustępuje po przyjęciu leków zobojętniających kwas solny. 

Wrzody żołądka mogą być również przyczyną uczucia pełności, rozpierania po posiłkach, zgagi, nudności i wymiotów, braku apetytu. 

KONIECZNIE ZGŁOŚ SIĘ DO LEKARZA, GDY ból brzucha będzie bardzo silny, pojawią się smoliste stolce, wystąpi krwawienie z przewodu pokarmowego (wymioty krwią).

Badania potwierdzające wrzody żołądka (chorobę wrzodową)

Najważniejszym badaniem, jakie wykonuje się przy podejrzeniu wrzodów żołądka jest badanie endoskopowe - gastroskopia

Badanie pozwala na potwierdzenie owrzodzenia, wykluczenie choroby nowotworowej i wykrycie obecności H.pylori, a także pobranie wycinków do badania histopatologicznego.

W diagnostyce H.pylori stosuje się metody inwazyjne, jak wspomniane wyżej pobieranie wycinków w czasie gastroskopii i metody nieinwazyjne, obejmujące badanie przeciwciał w krwi przeciwko H.pylori lub badanie stolca na obecność antygenu H.pylori. Należy jednak zaznaczyć, że metody te mogą wskazać, czy doszło do zakażenia bakterią, ale nie mówią nic o obecności wrzodów żołądka - tu potrzebna jest gastroskopia.

Wrzody żołądka mogą występować u bliskich krewnych. Choroba wrzodowa w bliskiej rodzinie zwiększa ryzyko zachorowania nawet 3-krotnie.

Leczenie wrzodów żołądka (choroby wrzodowej)

Choroba wrzodowa żołądka jest chorobą poważną i wiąże się z ryzykiem występowania powikłań, dlatego wymaga skrupulatnego leczenia.

W przypadku wrzodów powodowanych zakażeniem H.pylori stosuje się terapię złożoną z odpowiednio dobranych antybiotyków i inhibitorów pompy protonowej, które hamują wydzielanie soku żołądkowego. W większości przypadków kuracja kończy się sukcesem, ale może trwać dosyć długo i wymaga od chorych systematyczności w zażywaniu leków i zgłaszania się na badania kontrolne.

Jeśli nie zostanie potwierdzone zakażenie H.pylori, leczenie wrzodów prowadzi się za pomocą leków przeciwwydzielniczych.

Terapia obejmuje także rezygnację z jedzenia potraw, które mogą nasilać objawy choroby wrzodowej (soki owocowe, ostre i tłuste pokarmy), a także całkowite odstawienie papierosów.

Wśród możliwych powikłań choroby wrzodowej żołądka wymienia się: ostre krwawienie z przewodu pokarmowego, niedokrwistość z powodu niedoborów żelaza, raka żołądka i chłoniaka żołądka związanych z zakażeniem bakterią H.pylori, perforację (przedziurawienie) ściany żołądka przez wrzód. 

Źródło: gastrologia.mp.pl

Ch. Fox, M. Lombard, E. Lam, Gastroenterologia, wyd. Elsevier Urban & Partner, Wrocław 2007

________

zdrowie.radiozet.pl/nk