Dysfagia to nie objaw stresu. Skąd się biorą zaburzenia połykania?

30.01.2019
Aktualizacja: 30.01.2019 15:40
Zaburzenia połykania to powazny objaw, którego nie wolno lekceważyć

Dysfagia, czyli problemy z przełykaniem, to często występujący objaw. Może pojawiać się okresowo, w czasie zapalenia wirusowego przełyku, może towarzyszyć zgadze i chorobie refluksowej przełyku. Jednak nasilające się problemy z przełykiem powinny być konsultowane z lekarzem. Mogą bowiem świadczyć o rozrastającym się w przełyku guzie nowotworowym.

Zaburzone połykanie to dysfagia, określana jako utrudnione przechodzenie pokarmów z jamy ustnej do żołądka. To jeden z najbardziej charakterystycznych i najczęściej występujących objawów chorób przełyku. 

Problemy z przełykaniem są często przypisywane zaburzeniom emocjonalnym i tzw. kuli gardłowej, określanej dawniej mianem „kuli histerycznej”. Tymczasem dysfagia to objaw poważniejszy, wymagający konsultacji z lekarzem i przeprowadzenia konkretnych badań.

Wyróżnia się dwie fazy połykania. Faza pierwsza, ustno-gardłowa, kontrolowana jest przez ośrodkowy układ nerwowy i zależy od koordynacji nerwowo-mięśniowej na poziomie gardła i zwieracza górnego przełyku. Na zaburzenia tej części mechanizmu połykania mogą wpływać choroby ośrodkowego układu nerwowego (na przykład udar czy stwardnienie rozsiane), choroby dotyczące układu mięśniowego i nerwów obwodowych (w tym cukrzyca), guzy krtani czy uchyłki w górnej części przełyku. 

Faza druga połykania to faza przełykowa, która ma miejsce już po sprawnym połknięciu pokarmu i niezaburzonym przedostaniu się pokarmu do przełyku. Dalsze przechodzenie pokarmu przez połyk nie zależy już od woli, a odpowiada za nie regulacja nerwowo-mięśniowa oraz prawidłowa budowa przełyku i połączenia przełykowo-żołądkowego. Do zaburzenia połykania w fazie przełykowej dochodzi najczęściej z powodu przeszkody mechanicznej, utknięcia ciała obcego lub rozrostu guza. Rzadziej przyczyną są zapalenia i uszkodzenia polekowe.

Warto wiedzieć

Jak diagnozować problemy z przełykaniem?

Zwykle wystarczy badanie endoskopowe, połączone czasami z oceną mikroskopową wycinków z nieprawidłowych miejsc.

Problemy z połykaniem mogą być objawem choroby

Jeśli dysfagia wystąpi nagle, to najprawdopodobniej wynika z utknięcia w przełyku ciała obcego lub z zapalenia polekowego. Ciało obce usuwa się w takich przypadkach metodą endoskopową, a zapalenie polekowe wymaga odstawienia lub zmiany leczenia.

Stopniowo narastające problemy z przełykaniem powinny niepokoić. Trudności w przełykaniu mogą być objawem wielu chorób, mniej lub bardziej poważnych.

Jeśli zaburzeniom przełykania towarzyszy:

  • CHRYPKA, to problemy mogą być związane z guzem krtani lub guzem płuca. Powodem zaburzeń może być również przewlekłe zarzucanie treści żołądka do przełyku lub zapalenia krtani, lub przełyku prowadzące do problemów z połykaniem. Także rak przełyku w początkowym stadium może objawiać się chrypką poprzedzającą dysfagię. 
  • CZKAWKA, to podejrzewać można przepuklinę rozworu przełykowego. Czkawka i problemy z przełykaniem towarzyszą także rakowi przełyku i rakowi żołądka.
  • KASZEL, to zaburzenia wynikać mogą z choroby refluksowej przełyku i uchyłków przełyku. Jeśli objawom towarzyszy dodatkowo cofanie się treści pokarmowej do gardła, może to przemawiać za zaburzeniami czynności skurczowej przełyku.
  • ZGAGA, to wiele wskazuje na to, że mamy do czynienia z chorobą refluksową przełyku, której późnym następstwem bywają właśnie problemy z przełykaniem. 
  • ŚWISZCZĄCY ODDECH, to należy wykonać badania w kierunku łagodnych i złośliwych guzów oskrzeli lub śródpiersia.
  • BÓL przy połykaniu, to świadczyć to może o uszkodzeniu polekowym, zapaleniu wirusowym przełyku, a nawet raku przełyku.

Wiele osób myli zaburzenia połykania z tzw. kulą gardłową. To wrażenie przeszkody w gardle, odczuwane głównie w górnej okolicy za mostkiem. Choć to uczucie jest nieprzyjemne i niekomfortowe, to nie utrudnia przełykania, w przeciwieństwie do dysfagii.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: mp.pl