Zamknij

Czym grozi nadużywanie środków przeczyszczających? [zagrożenia]

22.04.2022
Aktualizacja: 22.04.2022 20:05

Często stosujesz środki przeczyszczające? To groźne dla zdrowia. Nadużywanie tabletek, syropów, herbatek przeczyszczających prowadzi do odwodnienia i wywołuje bolesne skurcze mięśni, osłabienie, może prowadzić do zaburzeń pracy serca i omdleń. Tego typu leki wywołują też zespół leniwego jelita. Sprawdź, co warto wiedzieć.

Problemy z wypróżnianiem
fot. Shutterstock

Zaparcia to częsty i bardzo przykry problem. Niemożność oddania stolca, uczucie "zapchania" jelit, bóle brzucha, złe samopoczucie wpływają na psychikę i utrudniają normalne funkcjonowanie. W takich przypadkach ulgę mogą przynieść środki przeczyszczające, które ułatwiają wypróżnianie. Leki tego typu przynoszą niestety chwilową ulgę. Jeśli nie wykryje się przyczyny zaparć i nie rozwiąże problemu, zatwardzenie będzie nawracać.

Nawracające zaparcia są wskazaniem do wizyty u lekarza.

Jak działają środki przeczyszczające?

Istnieje kilka rodzajów środków przeczyszczających. Niektóre działają poprzez zwiększenie ilości wody w jelitach, co powoduje zmiękczenie stolca i ułatwia wypróżnianie. Inne stymulują ruchy jelit, by wywołać potrzebę wypróżnienia (odruch defekacji) i "wypchnąć" stolec z jelita. Istnieją także środki, które zawierają surowce błonnikowe – nasiona babki płesznika, nasiona lnu, otręby zbożowe. Surowce błonnikowe zawierają substancje, które nie ulegają trawieniu, a jednocześnie mają zdolność wiązania wody. Jeżeli w jelitach znajdzie się jednocześnie błonnik i wystarczająca ilość wody to błonnik pęcznieje i zwiększa objętości stolca. Powoduje to rozciągnięcie ścian jelita grubego i pobudzenie fizjologicznego wypróżnienia.

Czym grozi nadużywanie środków przeczyszczających?

Regularne zażywanie środków przeczyszczających (bez wskazań zdrowotnych) może być groźne dla zdrowia, a nawet życia. Najczęstszym i najpoważniejszym powikłaniem nadużywania środków przeczyszczających jest odwodnienie. Biegunki wywoływane przez leki prowadzą do usuwania z organizmu wody wraz z elektrolitami (potas, sód, chlor) niezbędnymi do prawidłowego działania mięśni. Niedobór potasu powoduje bolesne skurcze, drżenia mięśni. Utrata cennych dla organizmu składników prowadzi do osłabienia, zmęczenia, zaburzeń rytmu serca, a nawet omdleń.

Odwodnienie zaburza też ciśnienie krwi — jego spadek wpływa negatywnie na prace serca, co objawia się silnym osłabieniem, omdleniami, trudnością w normalnym funkcjonowaniu. Długotrwałe odwodnienie prowadzi do zagęszczenia krwi, co z kolei zwiększa ryzyko zakrzepicy żylnej, zatorowości płucnej i udarów mózgu. Skrajnym objawem odwodnienia jest wstrząs prowadzący do śmierci.

Odwodnienie można poznać po spierzchniętych ustach, ograniczeniu potliwości, oddawaniu gęstego, ciemnego moczu, suchości w ustach, a także niestrawności i bólach brzucha, które są wynikiem zmniejszenia ilości soków trawiennych.

Środki przeczyszczające wywołują silne skurcze brzucha, jelit, macicy, ból, trudne do zatrzymania biegunki. Nadużywanie środków przeczyszczających szybko prowadzi do rozwoju zespołu leniwego jelita — ta przypadłość charakteryzuje się znacznym spowolnieniem motoryki jelit. Gdy środki przeczyszczające zaczynają "wyręczać" jelita w ich pracy, te po pewnym czasie przestają pracować, więc człowiek nie może się już samodzielnie wypróżnić bez pomocy tabletek lub herbatek. Rozwijają się zatem i utrwalają ciężkie zaparcia, wymagające stosowania coraz większej dawki leku.

Środki przeczyszczające mogą uzależniać, zwłaszcza gdy przynoszą ulgę w ciężkich zaparciach lub gdy są stosowane do odchudzania. 

"Leczenie" środkami przeczyszczającymi jest kontynuowane długoterminowo tylko u osób ze schorzeniami powodującymi zaparcia lub jeśli ktoś przyjmuje leki powodujące zaparcia.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.