Zamknij

Toczeń: wczesne objawy, zmiany skórne. Jak rozpoznać pierwsze objawy tocznia?

19.03.2021
Aktualizacja: 28.09.2021 08:47
Toczeń - pierwsze objawy
fot. Shutterstock

Ciągłe zmęczenie, utrata wagi, podwyższona temperatura, ból całego ciała - te objawy, choć występują często, mogą wskazywać na toczeń. Tego typu ogólne objawy są często pierwszymi symptomami tocznia rumieniowatego układowego - przewlekłej, autoimmunologicznej, nieuleczalnej choroby. Sprawdź, na co zwrócić uwagę, by wcześnie wykryć toczeń.

Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) to przewlekła choroba autoimmunologiczna, w której układ odpornościowy atakuje komórki i tkanki organizmu, wywołując stan zapalny oraz prowadząc do uszkodzenia tkanek.

Na toczeń chorują przede wszystkim młode kobiety w przedziale wiekowym 20–40 lat, a średni wiek zachorowania na TRU to 29 lat.

Toczeń może zająć dowolną część ciała, jednak najczęściej uszkadza serce, stawy, skórę, płuca, naczynia krwionośne, nerki oraz układ nerwowy. Ryzyko zgonu z dowolnej przyczyny jest w grupie chorych na TRU 2,4 razy większe niż w populacji ogólnej. Najczęstszą przyczyną zgonów u chorych na toczeń są infekcje i ciężkie zmiany narządowe 

Pierwsze (wczesne) objawy tocznia. Na co zwrócić uwagę?

Przebieg tocznia jest zróżnicowany. Zazwyczaj pierwszymi objawami tocznia są:

  • ciągłe zmęczenie/wyczerpanie (wręcz ekstremalne),
  • uczucie rozbicia,
  • brak apetytu,
  • ból lub obrzęk stawów, bóle mięśni,
  • bóle głowy,
  • chudnięcie,
  • wypadanie włosów,
  • obrzęk stóp, nóg, rąk, obrzęk wokół oczu,
  • powiększenie węzłów chłonnych i śledziony,
  • nadwrażliwość na słońce,
  • stany podgorączkowe/gorączka.

Choroba często zaczyna się zmianami skórnymi, dolegliwościami stawowymi i cytopeniami (niedokrwistością, leukopenią, trombocytopenią). Zmiany skórne mogące sugerować toczeń to przede wszystkim: sinienie lub bielenie palców w niskich temperaturach, czyli objawy Raynaud’a, a także wysypka w kształcie motyla w okolicy policzków i nosa, pokrzywka oraz nadżerki ust lub nosa.

W podostrym toczniu skórnym pojawiają się zmiany w kształcie obrączek z przejaśnieniem w środku lub łuszczące się grudki, występujące głównie na tułowiu, ramionach i udach.

Jak rozpoznać toczeń? Przewlekle utrzymujące się objawy ogólne, nadwrażliwość na światło słoneczne, bóle stawów, zapalenie opłucnej lub osierdzia, objawy choroby nerek, objaw Raynauda, nadmierne wypadanie włosów, powtarzające się niepowodzenia położnicze szczególnie u młodych kobiet mogą sugerować TRU.

Badania na toczeń. Jak diagnozuje się toczeń?

Nie ma jednego testu, który może określić, czy dana osoba choruje lub zachoruje na TRU. Dlatego diagnozowanie tocznia jest trudne i czasochłonne.

Diagnozę stawia się na podstawie wyników badań i występujących objawów.

Do rozpoznania tocznia i oceny aktywności choroby służą badania:

  • przeciwciała przeciwjądrowe
  • przeciwciała antyfosfolipidowe
  • odczyn kiłowy
  • wskaźniki stanu zapalnego - OB, CRP, proteinogram
  • morfologia krwi
  • wskaźniki krzepnięcia
  • ocena funkcji nerek – kreatynina, wskaźnik GFR , badanie ogólne moczu
  • ocena funkcji wątroby - AST, ALT
  • lupus band test – badanie wycinka skóry pod mikroskopem
  • kapilaroskopia (w przypadku występowania objawu Raynauda)

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: Przegląd Reumatologiczny (TOCZEŃ RUMIENIOWATY UKŁADOWY - prof. dr hab. Majdan Maria); Medycyna Praktyczna (mp.pl)