Zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) to najczęstsza przyczyna ślepoty

19.02.2019
Aktualizacja: 19.02.2019 16:18
Zwyrodnienie plamki żółtej to najczęstsza przyczyna ślepoty
Fot. Shutterstock

Zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) to najczęstsza przyczyna ślepoty u osób starszych. Początkowo objawia się problemami z czytaniem oraz zaburzeniami widzenia w nocy. Stopniowo prowadzi do pogorszenia oraz utraty wzroku.

Zwyrodnienie plamki żółtej to przewlekła choroba oczu, powodująca obumieranie komórek w centralnej części siatkówki – plamce. Jest to częste schorzenie, które występuje u ok. 8 proc. osób po 50. roku życia i prawie 40 proc. wśród 80-latków. Sprawdź, jakie są pierwsze objawy zwyrodnienia plamki żółtej i jak przebiega rozwój choroby.

Zwyrodnienie plamki żółtej – przyczyny

Plamka żółta znajdująca się w centralnej części siatkówki odpowiada za ostrość widzenia. Z czasem jej funkcjonowanie może się pogarszać, powodując obumieranie komórek, czyli zwyrodnienie plamki związane z wiekiem (z ang. age-related macular degeneration, AMD).

Przyczyny rozwoju schorzenia nie są do końca znane. Za mechanizm powstawania zwyrodnienia odpowiadają niektóre geny, ale nie bez znaczenia pozostają też czynniki środowiskowe. Palacze papierosów chorują sześciokrotnie częściej niż osoby niepalące.

Czynniki podwyższające ryzyko rozwoju AMD to m.in.:

  • zaawansowany wiek,
  • choroby układowe (nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, otyłość),
  • kolor tęczówki (osoby o jasnych, niebieskich tęczówkach chorują częściej),
  • rasa (u osoby rasy białej AMD występuje częściej),
  • płeć (kobiety chorują nieco częściej niż mężczyźni).

Objawy zwyrodnienia plamki żółtej

Zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) występuje w dwóch postaciach: suchej i mokrej. Sucha postać AMD zdarza się znacznie częściej, dotyczy 85-90 proc. wszystkich pacjentów, ale jej przebieg przeważnie jest łagodny. Wysiękowa postać AMD rozpoznawana jest u 10-15 proc. chorych, a przebieg choroby może być szybko postępujący.

Objawy zwyrodnienia plamki żółtej to m.in.:

  • pogorszenie widzenia z bliska,
  • problemy z czytaniem i pisaniem,
  • niewyraźne widzenie w nocy,
  • falowanie lub krzywienie obrazu,
  • pojawienie się plamy w centralnej części obrazu.
Zwyrodnienie plamki żółtej

Fot. Shutterstock

Zwyrodnienie plamki żółtej – leczenie laserem

W przypadku zwyrodnienia plamki żółtej nie ma leczenia przyczynowego, stosuje się niemal wyłącznie leczenie objawowe. W spowolnieniu rozwoju suchej postaci AMD pomóc mogą naturalne preparaty, takie jak: luteina, zeaksantyna, witamina C i E oraz cynk. W leczeniu objawów wysiękowej postaci AMD stosuje się laseroterapię lub zastrzyki podawane do gałki ocznej w znieczuleniu miejscowym.

Zalecenia lekarskie dla pacjentów ze zwyrodnieniem plamki ocznej:

  • kontrole okulistyczne co 3–4 miesiące lub w trybie pilnym w razie zaostrzenia objawów;
  • regularna kontrola ciśnienia tętniczego;
  • zbilansowana dieta;
  • zaprzestanie palenia papierosów;
  • noszenie okularów z filtrem UV.

Leczenie genetyczne podawane wcześnie, żeby zachować wzrok u pacjentów zagrożonych utratą wzroku, byłoby ogromnym przełomem w okulistyce.

Prof. Robert MacLaen, University of Oxford

Dieta w zwyrodnieniu plamki żółtej

Badania naukowe dowodzą, że ważną rolę w profilaktyce i leczeniu objawów AMD pełni zbilansowana dieta. Chorym zaleca się zwiększenie podaży karotenoidów (β-karoten, luteina i zeaksantyna), antyoksydantów (szczególnie witamin E i C), kwasów tłuszczowych omega-3 (DHA i EPA) oraz składników mineralnych (cynk, miedź, selen).

Produkty zalecane w diecie przy zwyrodnieniu plamki żółtej to m.in.:

  • jarmuż,
  • czerwona papryka,
  • szpinak,
  • marchew,
  • brokuł,
  • natka pietruszki,
  • nektarynki,
  • jeżyny,
  • agrest,
  • awokado,
  • kiwi,
  • maliny,
  • czarna porzeczka,
  • żółtka kurze,
  • chude sery,
  • ryby i owoce morza,
  • orzechy i pestki.

Zobacz także: To najlepsze źródła witamin [Galeria]

Zwyrodnienie plamki żółtej – terapia genowa

W Oxford Eye Hospital przeprowadzono pierwszy zabieg terapii genowej w leczeniu zwyrodnienia plamki żółtej. Chirurdzy wstrzyknęli syntetyczny gen z tyłu oka 80-letniej Janet Osborne, żeby zapobiec śmierci kolejnych komórek. Zabieg odbył się w znieczuleniu miejscowym. Kobieta jest pierwszą z dziesięciu pacjentów, którzy zostaną poddani terapii genowej na zwyrodnienie plamki.

– Leczenie genetyczne podawane wcześnie, żeby zachować wzrok u pacjentów zagrożonych utratą wzroku, byłoby ogromnym przełomem w okulistyce i z pewnością jest czymś, co mam nadzieję zobaczyć w najbliższej przyszłości – skomentował w BBC News koordynator badań prof. Robert MacLaren z Uniwersytetu Oksfordzkiego.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: mp.pl, wum.edu.pl, bbc.com