Rak serca. Wyjątkowo rzadkie i podstępne schorzenie

11.02.2019
Aktualizacja: 25.03.2019 09:59
Rak serca to niezwykle rzadki nowotwór
fot. Shutterstock

Pierwotny rak serca zdarza się tak rzadko, że właściwie nie ma badań klinicznych ten temat, nie ustanowiono też złotego standardu leczenia. Połączenie różnych metod leczenia daje jednak szansę na wyzdrowienie.

W Światowy Dzień Walki z Rakiem iluzjonista Tomasz Kabis, finalista „Mam Talent”, poinformował za pośrednictwem mediów społecznościowych, że zmaga się z rakiem. Fanów zszokowała lokalizacja guza – serce. Pierwotny nowotwór złośliwy serca zdarza się tak rzadko, że właściwie nie ma badań klinicznych na ten temat, meta analiz ani złotego standardu leczenia. Jednak połączenie chemioterapii lub radioterapii z zabiegiem operacyjnym daje szanse na wyleczenie.

Rak serca – objawy i diagnostyka

Diagnostyka nowotworów serca jest niezwykle trudna, ponieważ guzy te zazwyczaj długo nie dają specyficznych objawów. Małe nowotwory nie powodują dolegliwości, większe wpływają na zaburzenia przepływu krwi, co manifestuje się zaburzeniami rytmu serca. Inne objawy guza to m.in. zwężenie zastawki mitralnej, nadciśnienie płucne czy zastoinowa niewydolność serca.

Charakterystycznym objawem dla guzów serca są nawracające incydenty omdleń. Chorzy zgłaszają utratę masy ciała, a w badaniach wychodzi podwyższone OB oraz wzrost stężenia białek w surowicy. Może pojawić się gorączka.

Niestety wynik badania EKG nie zawsze odbiega od normy, a standardowe badanie RTG klatki piersiowej również może nie uwidaczniać zmiany. Najlepszą metodą diagnostyczną jest echokardiografia (echo serca), która dostarcza zarówno informacji zarówno o obecności, wielkości i lokalizacji guza serca, jak i o jego ruchomości czy powiązaniu z sąsiadującymi strukturami anatomicznymi.

W przypadku konieczności pogłębienia diagnostyki ze względu na naciekanie guza na okoliczne struktury wykonuje się tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny.

U Tomasza Kabisa guz manifestował się bólem łopatki i barku. Kolejne prześwietlenia barku nic nie wykazywały. Iluzjonista trafił do szpitala dopiero po silnym napadzie kaszlu z krwiopluciem. Lekarze zdiagnozowali nowotwór złośliwy serca i opłucnej.

Rodzaje nowotworów serca

Pierwotne złośliwe guzy serca występują niezwykle rzadko, a częstość ich występowania w populacji wynosi około ćwierć procenta. Zazwyczaj (75 proc.) w obrębie serca diagnozuje się zmiany łagodne.

Pierwotne łagodne guzy serca to:

  • mięśniak prążkowanokomórkowy (rhabdomyoma),
  • włókniak (fibroma),
  • śluzak (myxoma),
  • naczyniak (angioma),
  • potworniak (teratoma),
  • fibroelastoma mięśni brodawkowatych,
  • łagodny guz mezenchymalny (mesenchymoma benignum).

U dorosłych najczęściej występuje gąbczasty, galaretowaty rodzaj guza zwany śluzakiem, u dzieci dominują mięśniaki prążkowanokomórkowe.

Warto wiedzieć

Pierwotne złośliwe guzy serca występują niezwykle rzadko, a częstość ich występowania w populacji wynosi około ćwierć procenta. Zazwyczaj (75 proc.) w obrębie serca diagnozuje się zmiany łagodne.

Rak serca – rokowanie

Pierwotne złośliwe guzy serca to najczęściej mięsaki. Diagnozuje się je niezwykle rzadko, szczególnie u dzieci.

Pierwotne złośliwe guzy serca to:

  • naczyniakomięsak (angiosarcoma),
  • mięśniak poprzecznie prążkowany mięsakowy (rhabdomyosarcoma),
  • tłuszczakomięsak (liposarcoma),
  • luzakomięsak (myxosarcoma),
  • włókniakomięsak (fibrosarcoma),
  • chłoniak mięsakowy (lymphosarcoma),
  • potworniak złośliwy (teratoma malignum),
  • mięsak pochodzenia nerwowego (neurosarcoma).

W przypadku rozpoznania pierwotnego złośliwego guza serca rokowanie jest niekorzystne ze względu na szybkie tempo rozrostu guza oraz często występujące przerzuty.

Aż 40 razy częściej od pierwotnego złośliwego guza serca u dorosłych rozpoznaje się guz przerzutowy. Najczęstszym źródłem przerzutów są nowotwory płuc, piersi u kobiet, żołądka i okrężnicy, czerniaki i chłoniaki. U dzieci guzy przerzutowe występują niezwykle rzadko. Są to głównie przerzuty pochodzenia mięsakowatego.

Nowotwór serca – leczenie

W przypadku łagodnych guzów serca stosuje się leczenie operacyjne, gdy pojawiają się istotne objawy ze strony układu krążenia. Jeśli rozległe naciekanie uniemożliwia usunięcie guza w całości, rozważa się częściowe usunięcie nowotworu, a w wyjątkowych przypadkach – także transplantację serca.

Operacje złośliwych nowotworów serca są zazwyczaj niezwykle trudne technicznie, dlatego są to zabiegi podwyższonego ryzyka. Zastosowanie chemioterapii lub radioterapii w celu zmniejszenia guza pierwotnego i wyeliminowania wszelkich mikroprzerzutów, a następnie operacja guza pierwotnego, dają szanse na wyleczenie.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: cancer.gov, kardiochirurgiadziecieca.cm-uj.krakow.pl
„Guzy serca“ I. Haponiuk, J.H. Skalski, K. Wroniecki