Rak oka: przyczyny, objawy, leczenie złośliwych nowotworów oka

28.08.2019
Aktualizacja: 28.08.2019 15:52
Ból oka u kobiety
fot. Shutterstock

Rak oka nie boli, ale powoduje pogorszenie się wzroku. Gdy wzrok zaczyna szwankować, obraz rozmazuje się, jest niewyraźny, to znak, że należy zgłosić się na badanie do okulisty. Zdarza się jednak, że oko, w którym rozwija się rak, nie daje tego po sobie poznać. Dlatego nowotwory okulistyczne są trudne do rozpoznania. Dowiedz się, na co zwrócić szczególną uwagę.

Rak oka, inaczej nowotwór złośliwy oka, to tak naprawdę grupa nowotworów rozwijających się w obrębie gałki ocznej, oczodołu i sąsiednich struktur. Rak może się rozwinąć w każdej części oka zarówno jako nowotwór pierwotny, jak i wtórny, czyli będący przerzutem z innego nowotworu.

Nowotwór oka może rozwinąć się w: tęczówce, naczyniówce, ciele rzęskowym, siatkówce, oczodole, powiekach, gruczołach łzowych, przewodach łzowych.

W obrębie oka rozpoznaje się kilka różnych nowotworów. W przypadku powiek mówi się o raku skóry. W obrębie spojówki może występować rak płaskonabłonkowy, czerniak oraz chłoniak. Natomiast w obrębie oczodołu rozwijają się chłoniaki, mięsaki, oponiaki.

Najczęściej występującym pierwotnym nowotworem wewnątrzgałkowym oka jest czerniak błony naczyniowej. Zachorowalność w populacji określa się na 6 do 10 przypadków na 1 mln osób w ciągu roku.

Rak (nowotwór złośliwy) oka: przyczyny

Nie istnieje jedna, potwierdzona przyczyna zachorowania na raka oka. Wyróżnia się natomiast kilka czynników, które zwiększają ryzyko zachorowania.

Wśród czynników ryzyka wymienia się: jasną karnację skóry, niebieskie oczy, ekspozycję na słońce lub częste korzystanie z solariów, zakażenie HPV, zespół znamion atypowych.

Trzeba mieć jednak świadomość, że obecność jednego lub kilku wymienionych wyżej czynników nie przesądza o zachorowaniu. 

Rak (nowotwór złośliwy) oka: objawy

Objawy nowotworu oka zależą od jego umiejscowienia, obszaru, jaki zajmuje (wielkości), stopnia zaawansowania. 

Najczęściej występujące objawy raka oka to:

  • zaburzenia widzenia;
  • nieostre widzenie;
  • utrata wzroku;
  • zmiana zabarwienia części tęczówki;
  • guzek w obrębie powieki;
  • owrzodzenie powieki;
  • utrata rzęs;
  • zmiana rozmiaru lub kształtu źrenicy;
  • zmiana zabarwienia powiek;
  • zaburzenie położenia gałki ocznej lub ruchów oka;
  • wytrzeszcz gałki ocznej;
  • podwójne widzenie;
  • wzrost ciśnienia w gałce ocznej;
  • nadmierne łzawienie, krwawe łzy.

Rak (nowotwór złośliwy) oka: diagnozowanie

Podstawowym badaniem, które należy wykonać przy podejrzeniu nowotworu oka, jest pełne badanie okulistyczne. Kolejnym etapem diagnozowania może być USG gałki ocznej, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, biopsja chirurgiczna oka z pobraniem wycinków do badania laboratoryjnego. 

Rak (nowotwór złośliwy) oka: leczenie

Rodzaj leczenia nowotworu oka zależy od wielu czynników, w tym od rodzaju nowotworu, umiejscowienia guza, obecności przerzutów odległych, wieku i ogólnego stanu zdrowia pacjenta.

W leczeniu nowotworów złośliwych oka stosuje się metody operacyjne, zarówno te oszczędzające oko, jak i wymagające usunięcia całej gałki ocznej. Inną metodą leczenia jest  terapia laserowa, czyli leczenie z wykorzystaniem energii światła wykorzystywane w terapii niektórych czerniaków tęczówki. Radioterapię natomiast stosuje się w różnych schematach: jako brachyterapia, czyli umieszczenie drobnych źródeł promienotwórczych w obrębie oka, radioterapia konformalna (napromienianie przestrzeni, która ma dokładnie odpowiadać kształtowi guza, by zminimalizować uszkodzenie tkanek oka otaczających guz) oraz gamma-knife.

W przypadku niektórych typów nowotworów złośliwych oka możliwe jest także zastosowanie chemioterapii w kroplach.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.