Zamknij

Tętniak w głowie: objawy tętniaka mózgu przed pęknięciem

18.11.2022
Aktualizacja: 18.11.2022 15:51

Tętniak w głowie, czyli tętniak mózgu to woreczek wystający z tętnicy, który napełnia się przepływającą w naczyniu krwią. Zwykle tętniaki są na tyle małe, że nie dają żadnych objawów i chorzy są nieświadomi ich istnienia. Zdarza się jednak, że duży tętniak, jeszcze przed pęknięciem, zaczyna wywoływać objawy przypominające guza mózgu. 

Tętniak mózgu ból głowy
fot. Shutterstock
  1. Tętniak w głowie. Objawy tętniaka mózgu przed pęknięciem
  2. Tętniak w głowie. Jak żyć z tętniakiem mózgu?

Tętniaki mózgu, a tak naprawdę tętniaki tętnic wewnątrzczaszkowych to wady tętnic mózgowych, polegające na uwypukleniu ściany naczyniowej, co przypomina kształtem worek (tętniaki workowate stanowią 80% wszystkich tętniaków, rzadziej występują tętniaki wrzecionowate). Osłabiona na pewnym odcinku tętnica jest wypychana przez napływającą pod ciśnieniem krew. To uwypuklenie, które napełnia się krwią, to właśnie tętniak. 

Przyczyny tworzenia się tętniaków mózgu, zwanych też tętniakami w głowie, są bardzo złożone. Na mechanizm ich powstawania składają się wrodzone zaburzenia rozwoju naczyń mózgowych, defekty budowy ściany tętnic oraz wpływ i rozkład sił przepływającej krwi. Tętniaki mózgu częściej występują u kobiet, mogą też mieć podłoże genetyczne (występowanie rodzinne). Czynnikami ryzyka rozwoju tętniaków w głowie są stany zapalne naczyń, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, wielotorbielowatość nerek, a także palenie papierosów, spożywanie alkoholu, zażywanie kokainy. 

Tętniaki tętnic wewnątrzczaszkowych rosną wraz z wiekiem. Najczęściej pękają po pięćdziesiątym roku życia, często do pęknięcia dochodzi w trakcie silnego wysiłku fizycznego, sytuacji stresowych czy aktywności seksualnej.

Tętniak w głowie. Objawy tętniaka mózgu przed pęknięciem

W większości przypadków tętniaki mózgu są na tyle małe, że pozostają bezobjawowe, jednak gdy pękną, powodują groźne dla życia i zdrowia krwawienia wewnątrzczaszkowe (podpajęczynówkowe lub/i śródmózgowe).

Duże tętniaki mózgu (ponad 5 cm średnicy) uciskają sąsiednie struktury i dają zwykle objawy podobne do guza mózgu. Objawy uzależnione są także od lokalizacji tętniaka. 

Część dużych tętniaków w głowie może powodować:

  • bóle głowy (inne niż migreny, czy tzw. klasyczne bóle głowy),
  • poszerzenie jednej źrenicy,
  • podwójne widzenie,
  • opadanie powieki,
  • deficyty neurologiczne w zależności od lokalizacji struktur, na które uciska.

Najczęściej chorzy dowiadują się o istnieniu tętniaka, gdy ten pęka i wystąpi krwotok. Powoduje to nagły, silny ból głowy, opisywany przez pacjentów, jako ból nie do wytrzymania, a także sztywność karku, światłowstręt, nudności i wymioty, czasami także atak drgawkowy i utratę przytomności.

Tętniak w głowie. Jak żyć z tętniakiem mózgu?

Występowanie tętniaków mózgu jest niedoszacowane, ponieważ wiele osób nie wie, że je ma. Chorzy dowiadują się o istnieniu tętniaka, gdy ten pęka lub podczas rutynowych badań, wykonywanych zwykle z innych powodów. Z tętniakiem można żyć, ale należy zachować czujność. Małych tętniaków się nie usuwa, chyba że wywołują objawy. Małe zmiany leczy się farmakologicznie i poddaje obserwacji (konieczne są regularne badania).

Tętniaki duże należy usunąć, bo ich obecność zagraża zdrowiu i życiu człowieka. Tętniak może pęknąć i wywołać krwotok, ale to nie wszystko. W świetle tętniaków mogą powstawać skrzepliny, co może być przyczyną udaru niedokrwiennego mózgu.  Nie każdy tętniak to "tykająca bomba". Tętniaki rosną zwykle przez kilka-kilkanaście lat i nie wszystkie mają tendencję do pękania. Jednak o ryzyku, jakie może stwarzać tętniak, zawsze decyduje lekarz. Jeśli oceni, że lepiej go usunąć, to warto poddać się zabiegowi. Niektórzy pacjenci decydują się też na profilaktyczne zamknięcie tętniaka, by uniknąć jego pęknięcia w przyszłości.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: Współczesne metody i wyniki leczenia tętniaków mózgu - Ryszard Czepko, Klinika Neurochirurgii Instytutu Neurologii Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie