Zamknij

Meteoropatia, czyli wrażliwość na zmiany pogody. Jakie dolegliwości są najczęstsze?

27.09.2022
Aktualizacja: 30.11.2022 14:10

Meteoropatia (albo meteopatia) to nie wymysł osób przewrażliwionych na punkcie pogody, ale realny problem. Niektórzy po prostu są mało odporni na zmiany pogody i czują się wtedy źle – to właściwość konkretnego organizmu. Meteoropatia nie jest jednak chorobą i się jej nie leczy. Co nasila dolegliwości meteoropatów (meteopatów)?

Kim jest meteoropata? Jakie są objawy?
fot. Schutterstock
  1. Skłonność do meteoropatii to cecha indywidualna
  2. Jakie są najczęstsze objawy meteopatii?
  3. Na jakie zmiany pogody zwracać największą uwagę?

Okazuje się, że dolegliwości związane ze zmianami warunków atmosferycznych może odczuwać nawet ponad połowa naszego społeczeństwa. Osoby wrażliwe na zmiany pogody mogą mieć złe samopoczucie, ból głowy, czuć rozdrażnienie, zmęczenie, a nawet nasilenie różnych bólów. Meteoropatia (meteopatia) może doskwierać także dzieciom. Kim są osoby wrażliwe na niekorzystne zmiany pogody? I jakie są objawy meteopatii?

Co to jest meteoropatia?

Specjaliści z IMGW podają, że meteoropaci (meteopaci) stanowią już nawet 50-70 proc. ludzi w wieku 18-75 lat – to skutek rozhartowania organizmu przez cywilizację. Dr Grzegorz Kaliński, klimatolog z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW), który od lat bada wpływ zmian atmosferycznych na organizm ludzki, potwierdza, że zmiany ciśnienia atmosferycznego czy zmiany temperatury mogą istotnie wpływać na nasze zdrowie i samopoczucie.

– Dzieje się tak, ponieważ organizm człowieka dąży do utrzymania homeostazy, czyli wewnętrznej równowagi, zapewniającej optymalne środowisko do przeprowadzania procesów chemicznych i fizycznych zachodzących w naszych ciałach, a nieustannie zmieniające się warunki zewnętrzne stale mu to utrudniają – tłumaczy klimatolog. – Skutkiem zaburzenia tej wewnętrznej równowagi jest wystąpienie objawów meteorotropowych. Tym mianem określa się dolegliwości natury fizycznej (np. bóle), jak i psychicznej (np. obniżony nastrój), wywołane przez środowisko atmosferyczne – dodaje.

Kto ma skłonność do meteopatii?

Skłonność do meteopatii to rzecz indywidualna. Dr Kaliński podkreśla, że natężenie objawów spowodowanych zmianami pogody zależy nie tylko od cech danej osoby (m.in. płci, wieku, kondycji psychofizycznej, przebytych chorób), ale też od siły bodźca pogodowego. – Im mechanizmy adaptacyjne organizmu są słabsze (i wolniejsze) oraz im bodziec jest silniejszy (np. szybki spadek temperatury powietrza lub ciśnienia atmosferycznego), tym większe jest prawdopodobieństwo wystąpienia przykrych objawów o dużej intensywności. Z drugiej strony u osoby zdrowej, o dobrej kondycji psychofizycznej, mechanizmy dostosowawcze będą działały sprawnie i szybko, nawet przy nagłych zmianach pogodowych – wyjaśnia ekspert. Meteopatia może dotyczyć wszystkich, ale zwykle nasila się z wiekiem, zmniejszeniem się sprawności fizycznej i osłabieniem organizmu, zarówno fizycznym, jak i psychicznym (np. z powodu depresji). Jak się okazuje, na zmiany pogody reagują najbardziej:

  • osoby przewlekle chore
  • seniorzy (osoby starsze)
  • kobiety
  • mieszkańcy miast.

– Na działanie pogody narażone są również małe dzieci, ponieważ nie wykształciły jeszcze w pełni mechanizmów obronnych, a pewne cechy ich organizmu sprzyjają wystąpieniu niekorzystnych reakcji, np. duży stosunek powierzchni ciała do jego masy w przypadku przegrzania i odwodnienia – dodaje dr Jakub Szmyd, specjalista ds. biometeorologii z IMGW, który w swoich badaniach zajmuje się m.in. adaptacją człowieka do zmian klimatu.

Jakie są najczęstsze objawy meteopatii?

Eksperci z IMGW wymieniają sporo dolegliwości, jakie mogą się pojawić w związku ze zmianami warunków pogodowych. Objawy meteopatii to m.in.:

  • pogorszenie nastroju (przygnębienie)
  • obniżenie sprawności psychofizycznej
  • pojawienie się uczucia zmęczenia i osłabienia
  • nasilenie dolegliwości bólowych (np. migreny, bóle głowy i stawów)
  • senność i wydłużenie czasu reakcji
  • drażliwość, niepokój, lęk
  • pogłębienie stanów depresyjnych
  • puchnięcie dłoni i stóp.

Dr Szmyd podkreśla, że zmiany pogody czy skrajne warunki pogodowe mogą mieć znacznie groźniejsze skutki. – Nawet krótkotrwałe narażenie osób z zaburzeniami układu termoregulacji na silny stres gorąca może doprowadzić do przegrzania organizmu, udaru, a w efekcie przyspieszonej śmierci. W czasie wiatru halnego na przedpolu gór występuje nie tylko zwiększona liczba samobójstw, ale też więcej osób przyjmowanych jest do szpitala na skutek zaostrzenia chorób przewlekłych. Notowanych jest też więcej interwencji związanych z przemocą domową – podkreśla ekspert.

Na jakie zmiany pogody zwracać największą uwagę?

Choć u każdego meteopaty dolegliwości może wywoływać inny czynnik pogodowy lub ich mieszanka (bo to kwestia indywidualna), to do najczęstszych sprawców kłopotów ze zdrowiem zalicza się:

  • szybki spadek ciśnienia atmosferycznego / silne jego wahania (skoki ciśnienia)
  • gwałtowne zmiany temperatury (ocieplenie / ochłodzenie)
  • silne upały lub mrozy
  • silny wiatr
  • wysoka wilgotność powietrza
  • burze
  • długotrwale utrzymująca się pochmurna pogoda z opadami deszczu
  • mgła
  • przemieszczanie się frontów atmosferycznych
  • smog.

Gdzie szukać informacji o pogodzie dla meteopatów?

Dla meteoropatów pomocne może się okazać śledzenie prognoz pogody, które starają się przewidzieć tzw. biomet (to skrót używany do określenia warunków biometeorologicznych). Pomoże te przygotować się na wystąpienie ewentualnych dolegliwości, w tym związanych z chorobami układu krążenia, i np. tak zmodyfikować plany, aby danego dnia zbytnio się nie forsować, zmniejszając ryzyko wystąpienia przykrych objawów.

Prognozy biometeorologiczne można znaleźć m.in. na stronach Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej. Warto je sprawdzać.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: Zdrowie.pap.pl