Zamknij

Specjalne gogle pomogą zrozumieć, jak funkcjonuje chory z Alzheimerem

18.11.2022
Aktualizacja: 18.11.2022 16:01

Osoby z Alzheimerem muszą mierzyć się nie tylko z problemami z pamięcią, ale również ograniczeniami fizycznymi, m.in. ograniczonym polem widzenia czy szumami usznymi. Aby zrozumieć samopoczucie chorego, warto wypróbować gogle zaprojektowane przez Karolinę Jurgę, neuropsycholożkę. 

Gogle dla opiekunów osób z Alzheimerem
fot. Screen z YouTube

Czy chcesz wiedzieć, jak czuje się osoba z demencją? Możesz użyć gogli zaprojektowanych i stworzonych przez neuropsycholożkę Karolinę Jurgę, autorkę książki "Idealny opiekun nie istnieje – poznaj demencje oraz inne kwestie, o których warto wiedzieć, żeby nie zwariować". Ekspertka od wielu lat pomaga opiekunom osób chorych na demencję (otępienie) zrozumieć przebieg tej choroby, a także ograniczenia, jakie ona stwarza.

Alzheimer ogranicza widzenie i chodzenie

– W 2016 roku stworzyłam film edukacyjny "Zrozumieć Alzheimera", który pozwala spojrzeć na świat oczyma osoby chorej na tę chorobę. Zaprojektowałam specjalne gogle, dzięki którym opiekunowie mogli doświadczyć codziennych trudności, z jakimi zmagają się osoby żyjące z demencją – napisała na swojej stronie Karolina Jurga, i dodała: – Te gogle imitują trudności percepcyjne osób z Alzheimerem, m.in. ograniczone pole widzenia. Osoby zdrowe widzą zwykle to, co jest po lewej i po prawej stronie, ale osoby z Alzheimerem początkowo widzą to, co przed nimi, jakby miały klapki na oczach (nie widzą tego, co po lewej i po prawej stronie), potem mają tzw. widzenie lornetkowe. W ostatnim stadium choroby chorzy widzą lunetowo.

Osoby biorące udział w eksperymencie miały dodatkowo założone słuchawki na uszy imitujące szumy uszne (piskliwe, wysokie tony) oraz rękawiczki i buty, do których były wsypane ziarenka kaszy gryczanej lub ryżu. Rękawiczki miały pokazać, że chorzy mają utrudnione chwytanie (mało precyzyjne ruchy), a buty oddać utrudnienia w chodzeniu (szuranie, powłóczenie nogami u chorego).

W ten sposób opiekunowie uczyli się, jak to jest żyć, gdy ma się tyle ograniczeń. Z takimi sztucznie stworzonymi ograniczeniami składali ubrania, segregowali skarpetki, leki. Przekonali się, że te proste czynności nagle są trudne, ba, czasami niemożliwe do wykonania. To pozwoliło im zrozumieć, że kiedy chory nie jest w stanie wykonać prostej czynności, to nie dlatego, że mu się nie chce albo że jest złośliwy, tylko rzeczywiście nie jest w stanie.

Nie spodziewałam się, że to aż tak trudne

– Ci, którzy tego doświadczyli, są potem – jako opiekunowie – bardziej cierpliwi, empatyczni. Przyznają: już wiem, że ojciec nie robi mi na złość, gdy nie umie trzymać szczotki do zębów czy golarki, tylko po prostu nie wie, jak jej użyć. Przekonują się, że te nowe, dziwne zachowania są wymuszone przez chory mózg – tłumaczy neuropsycholożka.

"Nic nie widzę", "Nie słyszę", "Nie wiem, co mam zrobić" – tak reagowały osoby biorące udział w doświadczeniu. Gdy zdjęto im słuchawki i gogle, nie kryły zaskoczenia.

– Jest to bardzo stresujące, jestem w szoku, bo nie spodziewałam się, że jest to aż tak trudne – mówiła jedna z uczestniczek badania, a druga dodała: – Nie dziwię się teraz, że on (mąż) taki jest. Jak mu pomóc?

– To, że ta bliska, opiekująca się chorym osoba nagle poznała, co czuje chory i uświadomiła sobie, z czym musi zmierzyć się chory, jest bardzo ważne. Widzi, że ten chory ma takie zaburzenia widzenia, słuchu i jest zdenerwowany tym, że co się do dookoła niego dzieje. Musimy wiedzieć, że jeśli chcemy mu coś konkretnego powiedzieć, przekazać, to nasz tembr głosu, ruchy, sposób tłumaczenia, muszą być wypowiadane/wykonywane z wielką cierpliwością. Mówmy prostymi zdaniami, powoli, powtarzajmy z życzliwością – tłumaczy Milena Słoń, specjalista chorób wewnętrznych i geriatrii, i dodaje: – Opiekun powinien sensownie angażować chorego w codzienne czynności. Motywować do tego, aby wstał, żeby wybrał ubranie (pomóc mu się ubrać), żeby usiadł do stołu i zjadł, żeby poszedł na spacer. Jeśli jest taka możliwość, to można pomóc choremu pomóc poćwiczyć mózg, procery myślowe, mowę.

Źródło: Poznaj demencję "Zrozumieć Alzheimera" Karolina Jurga