Mózg też potrzebuje diety i ćwiczeń. Jak o niego dbać?

05.09.2018
Aktualizacja: 20.03.2019 09:55
Mózg też potrzebuje diety i ćwiczeń. Jak o niego dbać?
fot. Designed by Asier_relampagoestudio/freepik.com

Mózg daje niesamowite możliwości. Odpowiada za prawie każdy aspekt ludzkiego życia i jest naszym centrum dowodzenia. Gdy jest zdrowy i funkcjonuje prawidłowo, daje człowiekowi niemal nieograniczone możliwości rozwoju. Wpływa na zdolność uczenia się, zapamiętywania, a nawet sen czy oddychanie. Gdy jest chory, jego funkcje są zaburzone. Wielu chorobom mózgu można by zapobiec, gdyby odpowiednio o niego dbać. Jak ćwiczyć i odżywiać mózg, by odpowiednio nam służył i był zdrowy?

Mózg jest organem niezwykle ważnym. Potrzebny jest człowiekowi do tak wielu funkcji, że bez niego nie ma życia. Nie bez powodu śmierć człowieka stwierdza się po ustaniu akcji serca i właśnie po śmierci mózgu.

Mózg to narząd ważący ok. 1,5 kilograma. Ma formę galaretki, która produkuje prąd elektryczny ukryty pod trzema warstwami ochronnymi (oponami mózgowymi). Narząd ten zbudowany jest z neuronów, czyli komórek nerwowych, które stykają się ze sobą, tworząc niekończące się sieci połączeń.

W każdej sekundzie naszego życia do mózgu docierają przeróżne bodźce: słuch, ruch, dotyk czy dźwięk. Ma on za zadanie spostrzec, rozpoznać i selekcjonować ważne informacje, zachowywać wybrane dane w pamięci i móc je przywołać w określonym momencie. Mózg programuje, szereguje, modyfikuje, a nawet tworzy logiczne powiązania pomiędzy informacjami.
Odpowiada również za najbardziej przyziemne i podstawowe procesy biologiczne, takie jak oddychanie, sen czy uczucie głodu i nasycenia. Pracuje cały czas, niemal zawsze na pełnych obrotach.

Mózg ma jeszcze jedną niesamowitą cechę. Pod wpływem nowych doświadczeń i informacji może reorganizować swoją strukturę. Gdy ćwiczymy umysł poprzez zdobywanie nowych informacji, poznawanie ludzi, nabywanie umiejętności, powstają w mózgu nowe neurony, które zaczynają tworzyć nowe połączenia. Mózg zatem ciągle się rozwija, uczy i reorganizuje, by działanie człowieka było jak najbardziej trafne i efektowne.

Niestety, gdy mózg jest chory, przestaje działać prawidłowo. Bywa tak, że na skutek choroby mózgu człowiek nie może już korzystać z jego niesamowitych funkcji – zaczyna mieć problemy z mówieniem, chodzeniem lub psychiką. Dlatego tak ważne jest odpowiednie dbanie o mózg i profilaktyka chorób tego narządu.

Według badań European Brain Council co trzeci Europejczyk jest lub będzie dotknięty chorobą mózgu. Natomiast według WHO do 2030 roku choroby mózgu staną się największym zagrożeniem zdrowotnym prowadzącym do niepełnosprawności lub śmierci.

Co niszczy mózg?

Mózg niszczą głównie choroby, zarówno te o podłożu neurologicznym (udar, choroba Parkinsona, Alzheimera), jak i psychicznym (depresja, schizofrenia). Do chorób mózgu zalicza się także bóle głowy, bezsenność czy migrenę.

Eksperci ostrzegają, że w przyszłości liczba zachorowań na choroby tego narządu znacznie się zwiększy. Ma na to wpływ starzenie się społeczeństw, ponieważ z wiekiem mózg po prostu się zużywa. Ludzie żyją dłużej, a społeczeństwa są coraz starsze. Niektóre kraje zmagają się z problemami demograficznymi – rodzi się mało dzieci, a seniorów z biegiem lat przybywa. Osoby starsze są natomiast w naturalny sposób narażone na choroby mózgu, który również się starzeje.

Niestety, winowajcą są również zmiany cywilizacyjne. Stres, brak równowagi między pracą a odpoczynkiem, niezdrowy tryb życia sprawiają, że zaburzenia psychiczne i neurologiczne pojawiają się u coraz młodszych pacjentów i dopadają coraz więcej starszych dorosłych.

Jednak jak podają badania, Polacy nie mają świadomości faktu, że wielu chorobom mózgu można zapobiegać. Z badań na temat wiedzy o chorobach mózgu przeprowadzonych w 2017 r. wśród Polaków przez Kantar Public na zlecenie Fundacji NeuroPozytywni wynika, że nawet jedna piąta Polaków uważa, że nie ma takiej możliwości, by skutecznie zapobiec chorobom mózgu. Nic bardziej błędnego.

Mózg, tak jak każdy inny narząd, wymaga specjalnego traktowania. Na jego wydajność i prawidłowe funkcjonowanie wpływa zarówno odpowiednia dieta, jak i wysiłek fizyczny i intelektualny. Podjęcie odpowiedniej profilaktyki może zminimalizować szanse na poważną chorobę mózgu.

Jak dbać o mózg?

Eksperci na całym świecie przekonują, że wielu chorobom mózgu można zapobiec, odpowiednio dbając o ten narząd. 

– W chorobach mózgu bardzo ważna jest profilaktyka. Najlepiej rozpocząć ją u osób w wieku średnim, czyli między 40. a 45. rokiem życia. Badania prowadzone w USA pokazały, że dzięki skutecznej profilaktyce w tej grupie wiekowej liczba osób chorujących na choroby mózgu spadła z 10 do 8 proc. w populacji powyżej 65. roku życia – mówi PAP prof. Maria Barcikowska, neurolog.

Co ciekawe, profilaktyka związana z przeciwdziałaniem chorobom mózgu powinna zacząć się już w okresie płodowym. Przyszłe mamy odpowiednio się odżywiając, unikając odżywek czy prowadząc dostosowaną do ich stanu aktywność fizyczną, wpływają na dalszy rozwój psychofizyczny rozwijającego się dziecka.

Co robić, by mózg był sprawny i zdrowy?

1. BADAJ SIĘ! Regularnie wykonuj badania kontrolne, sprawdzaj poziom cukru, cholesterolu, mierz ciśnienie. Lecz, możliwie jak najszybciej, takie choroby jak: cukrzyca, zaburzenia rytmu serca, nadciśnienie tętnicze oraz wysoki poziom cholesterolu.

2. ODPOWIEDNIO SIĘ ODŻYWIAJ! Jedz zgodnie z piramidą żywienia, w której warzywa to podstawa. Jedz dobre tłuszcze, bo mózg nie może prawidłowo pracować bez tłuszczu, dlatego diety nadmiernie ograniczające tłuszcz prowadzą do bardzo poważnych konsekwencji. Nienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 znajdziesz w rybach.

3. UNIKAJ ŚMIECIOWEGO JEDZENIA! Groźne dla mózgu jest za to śmieciowe, przetworzone jedzenie, bogate zarówno w nasycone kwasy tłuszczowe, jak i w nadmiar węglowodanów. To zaburza przekazywanie sygnałów między komórkami nerwowymi w mózgu.

4. RUSZAJ SIĘ! Konieczny jest wysiłek fizyczny. Pod wpływem ruchu w mózgu tworzą się nowe komórki nerwowe, czego dowiódł Timothy Bussey z brytyjskiego Cambridge University. Inne badania dowodzą, że u osób, które nie ćwiczyły, ryzyko wystąpienia depresji było o 44 proc. (a więc prawie o połowę większe) niż w przypadku ludzi ćwiczących jedną lub dwie godziny tygodniowo. Co ciekawe, z badań wynika, że wielu przypadkom depresji dałoby się zapobiec, gdyby ludzie ćwiczyli zaledwie jedną godzinę tygodniowo. Ruch wpływa także pozytywnie na plastyczność mózgu i utrzymanie funkcji poznawczych nie tylko u osób starszych.

5. POSTAW NA ROZWÓJ INTELEKTUALNY! Nie wolno wpadać w lenistwo intelektualne, trzeba ciągle gimnastykować mózg np.: słuchając muzyki, rozwijając hobby i pasje. Rozmawiaj z ludźmi, dyskutuj, dużo czytaj i nie spoczywaj na laurach. Rozwój intelektualny do doskonały trening dla mózgu.

6. UNIKAJ UŻYWEK! Nie pal, nie bierz narkotyków, ogranicz alkohol. Wszystkie używki mają dewastujący wpływ na mózg i prowadzą do jego degeneracji.

7. ŚPIJ SPOKOJNIE! Zadbaj o dobry i odpowiednio długi sen. Chroniczne niewyspanie sprzyjać może rozwojowi choroby Alzheimera. Brak snu zwiększa m.in. poziom beta-amyloidu – białka odpowiedzialnego za degenerację neuronów w płynie mózgowo-rdzeniowym.

 

jak_dbac_o_swoj_mozg

Zobacz także

Źródło: zdrowie.pap.pl

________

zdrowie.radiozet.pl/nk