Czy intensywnie myśląc, możemy schudnąć? Czyli ile kalorii potrzebuje mózg

12.11.2019
Aktualizacja: 12.11.2019 16:19
Ile kalorii potrzebuje mózg?
fot. Shutterstock

Czy zastanawiałeś się kiedyś, ile twój mózg pobiera energii podczas intensywnego myślenia? Dlaczego zawodowi szachiści, większość czasu spędzając na siedzeniu, mogą schudnąć w ciągu 5 miesięcy nawet 10 kg? Dowiedz się, ile energii potrzebuje mózg.

Mistrzostwa Świata w szachach w 1984 r., a dokładnie mecz pomiędzy mistrzem świata Anatolijem Karpowem a zwycięzcą turnieju pretendentów – Garrim Kasparowem, przeszedł do historii, nie tylko sportu, ale również medycyny. Został on przerwany przez ówczesnego prezydenta Międzynarodowej Federacji Szachowej FIDE – Florencio Campomanesa. Powodem było kompletne wyczerpanie zawodników, zwłaszcza Anatolija Karpowa. Organizatorzy zawodów obawiali się o jego zdrowie. Z doniesień prasowych wynika, że Karpow wyglądał na kompletnie wyczerpanego i nie przypominał w niczym zawodnika, który rozpoczynał mistrzostwa. Okazało się, że w ciągu 5 miesięcy i dziesiątek rozegranych partii szachowych Anatolij Karpow stracił na wadze około 10 kilogramów. Podobnie było z innymi zawodnikami, choć oni nie schudli aż tak bardzo. Ten przypadek wszystkich zaciekawił, zwłaszcza naukowców. Okazało się, że elitarni gracze szachowi mogą spalić w ciągu dnia – bez ruszania się z miejsca – około 6000 kalorii.

Czy to ich pracujący mózg potrzebował tak dużo energii? Czy intensywne myślenie jest sposobem na utratę wagi?

Mózg, mimo że stanowi zaledwie 2% masy całego ciała, jest jednocześnie najdroższym w utrzymaniu organem ciała. Kiedy organizm dorosłej osoby jest w stanie spoczynku i wydatkuje energię tylko na oddychanie, trawienie oraz utrzymywanie ciepła, mózg zużywa około 20-25% ogólnej energii ciała (głównie w postaci glukozy). To jest około 350 kalorii (u kobiet) lub 450 kalorii (u mężczyzn). Dziecięcy mózg potrzebuje tej energii znacznie więcej – szacuje się, że u przeciętnego 5-,6-latka mózg zużywa około 60% energii ciała.
Dzieje się tak, ponieważ nasz mózg nie odpoczywa. Kiedy śpimy, on nadal jest aktywny – umożliwia m.in. neuronom komunikowanie się między sobą za pośrednictwem sygnałów chemicznych przekazywanych przez struktury komórkowe zwane synapsami. Jest to konieczne, by podtrzymywać funkcje życiowe naszego organizmu.

Zapotrzebowanie na energię ze strony mózgu wzrasta, gdy się budzimy, gdy uruchamiamy proces myślowy. Czy to oznacza, że myśląc częściej i intensywniej, możemy schudnąć? Zdaniem profesora psychologii i neurologii na Uniwersytecie Ottawskim w Kanadzie, Claude’a Messiera, technicznie jest to możliwe, ale tylko w przypadku zadań trudnych poznawczo, stanowiących dla mózgu wyzwanie, takich jak planowanie innowacyjnych ruchów podczas gry w szachy czy gra na instrumencie muzycznym.

– Kiedy trenujesz, aby nauczyć się czegoś nowego, twój mózg zwiększa transfer energii do każdego rejonu mózgu, aktywowanego podczas takiego treningu – uważa profesor Messier. I dodaje: „Z biegiem czasu, gdy stajemy się bardziej wykwalifikowani w wykonywaniu określonego zadania, mózg nie musi już tak ciężko pracować, aby je wykonać, a więc zużywa mniej energii”.

Zdaniem naukowców, uczenie się nowych rzeczy wcale nie obciąża tak bardzo mózgu w porównaniu z innymi zadaniami, jakie ma do wykonania ten organ. Dlaczego więc Karpow tak bardzo schudł podczas tych mistrzostw świata w zawodach szachowych? W jego przypadku, oprócz gry w szachy i obmyślania nowych ruchów, doszedł stres oraz ograniczone możliwości konsumpcji (rozgrywki czasem trwały wiele godzin). Zawodowi szachiści są pod silną presją, co przekłada się na zwiększenie poziomu stresu, podwyższenie tętna, szybszy oddech, pocenie się itd. Te wszystkie czynności wymagają energii. To dlatego nawet siedząc, szachiści spalają kalorie i to całkiem sporo.

– Utrzymywanie ciała w napięciu przez długi czas jest bardzo wymagające energetycznie – wyjaśnił Messier.

Podsumowując, samo myślenie, bez wprowadzenia zbilansowanej diety i aktywności fizycznej, nie sprawi, że staniemy się szczuplejsi. Jeśli jednak poczujesz głód podczas wykonywania jakiś absorbujących czynności umysłowych, możesz bez wyrzutów sumienia sięgnąć po kostkę czekolady. Z pewnością nie zaszkodzi, a może pomóc w lepszym myśleniu.

Źródło: LiveScience.com