Zamknij

Jak spowolnić rozwój alzheimera? 6 sposobów neurologa, który zachorował

21.09.2021
Aktualizacja: 29.09.2021 08:01
Jak opóźnić rozwój alzheimera
fot. Shutterstock

Naukowcy wciąż szukają przyczyn choroby Alzheimera i sposobów jej leczenia, by opóźnić skutki, jakie niesie. I choć sporo już wiadomo, to wiele jest jeszcze do odkrycia. W tej sytuacji obserwacje neurologa, który sam zachorował na alzheimera, mogą okazać się szczególnie cenne. Dr Daniel Gibbs postanowił wykorzystać swoją chorobę dla dobra innych. Napisał książkę o swojej walce z alzheimerem.

Chorobie Alzheimera niezwykle trudno zapobiec. Choć naukowcy wciąż pracują nad odkryciem „tajemnicy” tego schorzenia i opisują geny, które mogą być za nie odpowiedzialne, to nadal większość przypadków określana jest jako spontaniczna, czyli niemająca podłoża rodzinnego. Jak jednak przekonuje na łamach irlandzkiego portalu Echolive.ie neurolog dr Daniel Gibbs, który sam choruje na alzheimera, zapobieżenie tej chorobie i spowolnienie jej rozwoju jest możliwe. Trzeba tylko działać, zanim wystąpią pierwsze objawy.

Kim jest dr Daniel Gibbs?

Dr Daniel Gibbs jest amerykańskim neurologiem, obecnie ma 69 lat, choruje na chorobę Alzheimera. O swojej chorobie dowiedział się dość wcześnie, bo 10 lat temu, zanim pojawiły się u niego jakiekolwiek objawy. Stało się to przypadkiem, przy okazji testu DNA, który lekarz wykonał, by prześledzić historię swojej rodziny – wtedy okazało się, że ma  geny odpowiedzialne za rozwój choroby Alzheimera. Odkrycie choroby we wczesnym stadium dało dr Gibbsowi możliwość podjęcia próby spowolnienia jej postępu – umożliwiła mu to specjalistyczna wiedza na temat alzheimera, bo jako lekarz leczył osoby chore na to schorzenie.

Choć dr Daniel Gibbs przyznaje, że wolałby nie mieć tej choroby, to jest nią również „zafascynowany” – i w tym sensie uważa się za szczęściarza. – Łatwo jest powiedzieć, że to pech, że mam alzheimera – mówi Gibbs. – Ale tak naprawdę, mam szczęście, że udało się go wykryć tak wcześnie.

Choć już wcześniej zajmował się chorymi na alzheimera, to od momentu swojej diagnozy poświęcił się badaniu, jak spowolnić postęp choroby. W tym roku wyszła jego książka pt. „A Tattoo On My Brain: A Neurologist's Personal Battle Against Alzheimer's Disease”, w której opisał, jakie wybory dotyczące stylu życia mogą pomóc spowolnić demencję, szczególnie w jej wczesnych stadiach, czyli zanim jeszcze pojawią się jakiekolwiek objawy.

Kroki trzeba podjąć jak najwcześniej

Dr Gibbs mówi, że „nadal ma się dobrze", choć przyznaje, że pierwsze objawy Alzheimera zauważył dziewięć lat temu, kiedy zaczął mieć problemy z zapamiętywaniem nazwisk kolegów. Teraz ma już większe problemy z pamięcią krótkotrwałą, często nie może sobie przypomnieć, co robił godzinę temu, musi zapisywać swoje plany i prowadzić skrupulatny kalendarz. Mimo to uważa, że „większość ludzi nie ma pojęcia, że ma alzheimera”.

Gibbs wierzy, że modyfikacje stylu życia, które wprowadził od czasu swojej diagnozy, pomogły spowolnić postęp choroby i twierdzi, że mogą one przede wszystkim zmniejszyć ryzyko zachorowania na alzheimera.

– Niezwykle ważne jest to, że wszystkie te zmiany są prawdopodobnie skuteczne, gdy wprowadza się je wcześnie, zanim wystąpią zaburzenia funkcji poznawczych – mówi Gibbs. – Zmiany w mózgu, które skutkują chorobą Alzheimera, zaczynają się wiele lat przed wystąpieniem zaburzeń poznawczych, do 20 lat w przypadku blaszek amyloidowych – wyjaśnia. I dodaje: – Kiedy komórki nerwowe w mózgu zaczynają obumierać i zaczynają się zaburzenia poznawcze, modyfikacje stylu życia wydają się mieć mniejszy wpływ, jeśli w ogóle jakiś mają.

Twierdzenia dr. Gibbsa, że zdrowy styl życia może pomóc w spowolnieniu choroby, potwierdzają inni specjaliści. – Istnieje coraz więcej dowodów sugerujących, że regularne ćwiczenia, dbanie o swoje zdrowie oraz utrzymywanie aktywności umysłowej i społecznej może pomóc w zmniejszeniu postępu objawów demencji – mówi dr Tim Beanland z Alzheimer's Society (alzheimers.org.uk).

6 rad, które pomogą spowolnić postęp choroby Alzheimera

– Wiemy, że to, co dobre dla serca, jest dobre dla mózgu, więc zdrowa dieta i styl życia, w tym niepalenie i niepicie zbyt dużej ilości alkoholu, mogą pomóc obniżyć ryzyko demencji, a także innych schorzeń, takich jak choroby serca, udar, cukrzyca i niektóre nowotwory – wyjaśnia dr Beanland.

Natomiast dr Gibbs nakreśla sześć kroków, które ludzie mogą podjąć, aby zmniejszyć ryzyko i spowolnić postęp choroby Alzheimera w jej bardzo wczesnych stadiach. Oto one.

1. Bądź aktywny fizycznie

Są mocne dowody na to, że regularne ćwiczenia aerobowe zmniejszają ryzyko zachorowania na alzheimera i spowalniają jego postęp we wczesnych stadiach aż o 50 proc – uważa dr Gibbs. Ćwiczenia fizyczne są ważnym elementem zapobiegania chorobie – ich korzystne działanie jednak nie dotyczy późnego stadium choroby, kiedy na interwencję może być już za późno.

2. Stosuj dietę opartą na roślinach

Dieta z przewagą produktów pochodzenia roślinnego i dieta śródziemnomorska wydają się zmniejszać ryzyko zachorowania na Alzheimera. Najbardziej przekonujące badania naukowe dotyczą wariantu diety śródziemnomorskiej, czyli tzw. diety MIND (Mediterranean intervention for neurodegenerative delay), która kładzie nacisk na spożywanie zielonych warzyw, jagód, orzechów i innych pokarmów bogatych we flawanole.

3. Wykonuj czynności stymulujące mózg

Sprawdzają się, oczywiście, gry i łamigłówki, ale szczególnie ważne jest stawianie przed mózgiem wyzwań związanych z nową nauką. Uważa się, że pomaga to w rozwoju nowych ścieżek neuronalnych i synaps. Może to być czytanie, nauka gry nowego utworu muzycznego lub nauka nowego języka.

4. Bierz udział w życiu społecznym

Zaangażowanie społeczne może to być trudne dla osób cierpiących na chorobę Alzheimera, bo apatia jest często częścią tej choroby. Istnieją jednak dowody na to, że u osób, które pozostają aktywne społecznie, choroba postępuje wolniej.

5. Śpij odpowiednio dużo

Choć to nowy obszar badań, to wydaje się, że w czasie snu dochodzi do oczyszczania mózgu z toksyn, w tym beta-amyloidu (białka, które tworzy lepkie blaszki w mózgach osób z chorobą Alzheimera) poprzez tzw. krążenie limfatyczne. Należy też leczyć wszelkie zaburzenia snu (w tym bezdech senny), które są częste u pacjentów z chorobą Alzheimera.

6. Lecz cukrzycę i wysokie ciśnienia krwi

Zarówno cukrzyca, jak i wysokie ciśnienie krwi mogą nasilać zmiany w mózgu, które występują podczas choroby Alzheimera, a także prowadzić do otępienia naczyniowego (naczyniopochodnego), stanu, który często współistnieje z chorobą Alzheimera. U chorych na Alzheimera niezwykle ważne jest wczesne wykrycie takich problemów i odpowiednie ich leczenie.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: www.echolive.ie / D. Gibbs, T. H. Barker, A Tattoo On My Brain: A Neurologist's Personal Battle Against Alzheimer's Disease, wyd. Cambridge University Press 2021.