ECMO, czyli pozaustrojowe natlenianie kwi: na czym to polega?

01.04.2020
Aktualizacja: 01.04.2020 16:26
ECMO
fot. Shutterstock

ECMO to układ pozaustrojowego natleniania krwi, który przez kilka dni lub tygodni może zastępować pracę serca i płuc. Jest to technika inwazyjna, obarczona rykiem powikłań, dlatego stosowana jest tylko w niektórych sytuacjach. Sprawdź, jak działa ECMO.

ECMO, czyli ExtraCorporeal Membrane Oxygenation to technika pozaustrojowego utlenowania krwi. Jest to technika inwazyjna, stosowana wyłącznie w sytuacjach, gdy wyczerpano już inne sposoby leczenia.

Urządzenie to nie leczy, ale daje czas potrzebny do wyzdrowienia.

ECMO: na czym polega?

ECMO to system zawierający pompę, zastępującą funkcję tłoczącą serca oraz oksygenator, pozwalający zastąpić przez pewien czas pracę płuc i/lub serca.

Pompa to urządzenie elektryczne, które tłoczy krew do organizmu. Oksygenerator natomiast jest urządzeniem zbudowanym z wielu małych rurek, pomiędzy którymi płynie krew. Ściany rurek zbudowane są z półprzepuszczalnej błony, przez którą mogą przenikać tlen i dwutlenek węgla. Za to wewnątrz rurek znajduje się przestrzeń wypełniona gazami, których stężenie można regulować w zależności od potrzeb. Krew, przepływając pomiędzy rurkami, oddaje dwutlenek węgla i łączy się z tlenem. ECMO zastępuje proces, który normalnie odbywa się w płucach.

Technikę ECMO wykorzystuje się na dwa sposoby, przy czym w obu przypadkach kaniula (wenflon), którą pobierana jest krew do układu, założona jest tak samo - do dużej żyły centralnej.

  • ECMO żylno-żylne (płuca): kaniula oddająca, czyli prowadząca krew utlenowaną z ECMO podłączona jest do układu żylnego. Takie rozwiązanie wspomaga funkcję płuc poprzez wprowadzenie do krążenia płucnego krwi utlenowanej pozaustrojowo.
  • ECMO żylno-tętnicze (serce i płuca): kaniula oddająca wprowadzona jest do układu tętniczego (tętnica udowa lub tętnice łuku aorty). Takie rozwiązanie zastępuje funkcję zarówno płuc, jak i serca.

ECMO: jakie są wskazania?

Technikę ECMO stosuje się u chorych z niewydolnością płuc lub serca.

Kwalifikacja do ECMO:

  • skrajna niewydolność oddechowa niepoddająca się leczeniu metodami konwencjonalnymi spowodowana odwracalnym procesem chorobowym, w tym ciężkie zapalenie płuc;
  • zespół ostrej niewydolności oddechowej;
  • stan astmatyczny;
  • wstrząs kardiogenny;
  • zatorowość płucna;
  • odma opłucnowa;
  • planowane przeszczepienie serca i płuc;
  • kardiomiopatia;
  • zaburzenia oddychania w przebiegu sepsy;
  • zespół zaburzeń oddychania noworodka;
  • przetrwałe nadciśnienie płucne płodowe;
  • przepuklina przeponowa;
  • wrodzone zapalenie płuc.

ECMO: jakie są przeciwwskazania?

ECMO zastępuje jedynie płuca lub serce do czasu, gdy funkcja tych narządów zostanie przywrócona - nie leczy. Dlatego taką metodę można zastosować wyłącznie u chorych, u których stwierdzono potencjalną odwracalność procesu, który doprowadził do niewydolności któregoś z narządów.

Czas wspomagania narządów przy pomocy ECMO waha się od kilku dni do kilku tygodni maksymalnie.

Pacjenci z nieodwracalnym uszkodzeniem narządów zginą wraz z zakończeniem terapii ECMO.

Przeciwwskazania do ECMO:

  • nieodwracalne zmiany będące przyczyną niewydolności krążeniowej lub krążeniowo-oddechowej;
  • przewidywany brak poprawy zdrowia po zaprzestaniu ECMO;
  • skaza krwotoczna i/lub obecność potencjalnego źródła krwawienia;
  • podeszły wiek;
  • ciężka choroba układowa;
  • otyłość.

ECMO: jakie są powikłania?

ECMO jest techniką, której stosowanie niesie za sobą duże ryzyko powikłań. Może prowadzić do ogólnoustrojowej infekcji, przez powikłania związane z układem krzepnięcia, może również doprowadzić do niewydolność nerek, a nawet ciężkich powikłań neurologicznych.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródło: ecmo.pl