Zamknij

Prosaki, czyli grudki na twarzy i powiece. Czy są groźne? Jak się ich pozbyć?

11.10.2021
Aktualizacja: 11.10.2021 20:01
Prosaki na twarzy i na powiece - jak leczyć?
fot. Shutterstock

Prosaki to małe białe grudki, które pojawiają się na skórze twarzy, w okolicach oczu i na powiekach. Stanowią głównie problem estetyczny, nie są na szczęście groźne. Co ciekawe, mają je dorośli, ale także spora część noworodków. Czy takie zmiany skórne trzeba leczyć?

  1. Co to są prosaki?
  2. Skąd się biorą prosaki?
  3. Jakie są sposoby leczenia prosaków?
  4. Dlaczego nie należy samemu usuwać prosaków?
  5. Jak zapobiegać prosakom?

Drobne zmiany skórne, jakimi są prosaki, ma nawet połowa noworodków. Są jednak również spotykane u osób dorosłych. Najczęściej lokalizują się na twarzy, wokół oczu, ale nie tylko. Nie bolą i nie swędzą, choć mogą przeszkadzać. Nie należy ich usuwać samodzielnie.

Co to są prosaki?

Prosaki to drobne, naskórkowe torbiele wypełnione keratyną (masami łojowo-rogowymi). Grudki te powstają samoistnie lub w następstwie urazu w trakcie gojenia się zmian skórnych, np. po oparzeniach słonecznych czy po wyleczeniu różnych chorób pęcherzowych skóry. Mają kolor od woskowobiałych do żółtych i średnicę 1-2 mm.

Zmiany są zlokalizowane głównie na policzkach, skroniach, w okolicach oczu. Niekiedy mogą pojawić się na tułowiu, rękach i nogach, narządach płciowych oraz na błonie śluzowej jamy ustnej. Typową cechą prosaków jest występowanie grupami – zwykle kilka zmian pojawia się w jednym miejscu.

Skąd się biorą prosaki?

Prosaki powstają na skutek zatkania ujścia gruczołów potowo-łojowych, co prowadzi do gromadzenia się mas rogowo-łojowych pod skórą i powstawania grudek na skórze. Niedojrzałe prosaki są mało widoczne i niewyczuwalne, ale z czasem powiększają się i twardnieją.

U noworodków i niemowląt przyczyną powstawania prosaków jest niedojrzałość aparatu łojowego, a prosaki są często spotykanymi zmianami skóry obok innych niegroźnych i przemijających objawów skórnych, np. trądziku noworodków, potówek.

Przyczyna powstawania prosaków u osób dorosłych tak naprawdę nie jest do końca poznana. Specjaliści wskazują czynniki genetyczne oraz środowiskowe, a także zaburzenia hormonalne i autoimmunologiczne.

Ważne!

Prosaków u noworodków nie wolno wyciskać! Zwykle znikają same w ciągu dwóch tygodni (czasem trwa to dłużej), w miarę dojrzewania gruczołów łojowych.

Jakie są sposoby leczenia prosaków?

Prosaki z reguły zanikają samoistnie i nie wymagają leczenia, zwłaszcza u noworodków. W ich przypadku nie należy robić nic z takimi zmianami skórnymi. U dorosłych prosaki mogą długo samoistnie nie znikać, co dla niektórych może być problemem estetycznym, jednak i wtedy wciąż nie ma konieczności ich leczenia.

Niestety, nie istnieją leki, którymi skutecznie udałoby się wyleczyć prosaki – efektu nie daje ani leczenie przeciwwirusowe, ani przeciwgrzybiczne, ani przeciwbakteryjne. W jaki sposób można pozbyć się prosaków?

  • Tradycyjną metodą usuwania prosaków jest nakłucie skóry sterylną igłą przez lekarza i otworzenie guzka, a następnie oczyszczenie go z zawartości. Okolicę nakłucia należy potem odkazić.
  • Wymrażanie, mikrodermabrazja i chemabrazja (chemiczny peeling) to metody wykorzystywane w gabinecie kosmetycznym lub dermatologicznym.
  • Za najpewniejszą metodę, zwłaszcza w przypadku nawracających prosaków, uważa się laseroterapię i elektrokoagulację. Metody te powszechnie stosuje się w gabinetach medycyny estetycznej.

Warto pamiętać, że raz usunięte prosaki mogą nawracać w tych samych miejscach albo pojawiać się w całkiem innych.

Dlaczego nie należy samemu usuwać prosaków?

Prosaków nie należy samemu usuwać, szczególnie z okolic oczu lub powiek, gdyż może to prowadzić do nadkażenia, powstania stanu zapalnego trudnego w leczeniu, po którym może pozostać szpecąca blizna. Jeśli jednak w wyniku prób samodzielnego ich usuwania dojdzie do nadkażenia zmiany czy też samoistnego zakażenia ( ropny stan zapalny), konieczna jest pomoc lekarza dermatologa. W przypadku umiejscowienia zmiany w okolicy oka niezbędna może okazać się nawet wizyta u okulisty.

Jak zapobiegać prosakom?

Przyczyna powstawania prosaków u osób dorosłych nie jest do końca poznana. Mogą to być zmiany hormonalne, a także przyczyny genetyczne lub środowiskowe. Niektórzy specjaliści przypuszczają, że w niektórych przypadkach przyczyną może być nieodpowiednia pielęgnacja i oczyszczanie skóry twarzy. Warto więc zadbać o pielęgnację dostosowaną do rodzaju skóry.

Uwaga!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem.

Źródła: Mp.pl / Doz.pl / Lekarzebezkolejki.pl