"Hormon stresu" zaostrza przebieg COVID-19?

19.06.2020
Aktualizacja: 01.07.2020 11:55
Czynnikiem ryzyka ciężkiego przebiegu COVID-19 może być wysoki poziom kortyzolu
fot. Shutterstock

W grupie wysokiego ryzyka ciężkiego przebiegu COVID-19 są osoby starsze oraz osoby z czterema najczęściej występującymi chorobami współistniejącymi. Teraz okazuje się, że mogą być w niej także osoby z wysokim poziomem kortyzolu, zwanym "hormonem stresu".

W polskim kalkulatorze ryzyka śmierci z powodu COVID-19 uwzględniono wiek, płeć oraz cztery choroby współistniejące: cukrzycę, nadciśnienie, nowotwory, choroby, sercowo-naczyniowe. Naukowcy wciąż jednak szukają odpowiedzi na pytanie, dlaczego u niektórych pacjentów dochodzi do rozwoju burzy cytokinowej i zespołu ostrej niewydolności oddechowej (ARDS), podczas gdy u większości zakażenie koronawirusem przebiega łagodnie.

Wysoki poziom kortyzolu a COVID-19

Profesor Waljit Dhillo, kierownik oddziału Cukrzycy, Endokrynologii i Metabolizmu w Imperial College London i konsultant ds. endokrynologii Imperial College Healthcare NHS Trust, opublikował wyniki badań, z których wynika, że pacjenci z wyjątkowo wysokim poziomem kortyzolu we krwi są bardziej narażeni na gwałtowny przebieg COVID-19.

Prawidłowy poziom kortyzolu w stanie spoczynku wynosi 100-200 nm/L i blisko zera, gdy śpimy. W badaniu prof. Dhillo z udziałem 535 pacjentów, z których 403 miało COVID-19, poziomy kortyzolu były znacznie przekroczone u pacjentów z COVID-19. W grupie tej wahały się do nawet 3241 nm/L - ponadtrzykrotnie przewyższając wyniki obserwowane po dużych operacjach, gdy poziom kortyzolu we krwi przekracza 1000 nm/L.

Ale co najważniejsze, wśród pacjentów z COVID-19 osoby z wyjściowym poziomem kortyzolu wynoszącym 744 lub mniej przeżywały średnio 36 dni, podczas, gdy średni czas przeżycia pacjentów z poziomem powyżej 744 wynosił zaledwie 15 dni.

Wyniki opublikowano w The Lancet Diabetes & Endocrinology.

Ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19

- Mamy potencjalnie kolejny prosty marker, obok poziomu nasycenia tlenem, który pomaga ustalić, którzy pacjenci powinni zostać przyjęci do szpitala natychmiast, a którzy nie - powiedział prof. Dhillo. Podkreślając jednak, że konieczne jest przeprowadzenie badań klinicznych na ten temat.

Tropy badane obecnie przez naukowców to m.in.:

  • poziom eozynofili (EOS) we krwi,
  • poziom antytrombiny III i albuminy w moczu,
  • poziom kortyzolu we krwi.

Przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu to m.in.:

Źródło: medicalxpress.com