Choroby zakaźne (wirusowe) atakują dzieci i dorosłych. Poznaj częste objawy

28.02.2018
Aktualizacja: 12.03.2019 15:38
Choroby zakaźne (wirusowe) nazywane są chorobami wieku dziecięcego
fot. Fotolia

Choroby zakaźne (wirusowe) męczą dzieci i dorosłych przez cały rok. Te najbardziej zaraźliwe, nazywane chorobami wieku dziecięcego, przechodzą głównie dzieci. Ze względu na łatwość zarażenia są okresy, w których całe przedszkola i szkoły chorują na jedną chorobę. Choroby zakaźne wieku dziecięcego są szczególnie groźne dla dorosłych, osób starszych i przewlekle chorych. Nie ma gwarancji, że raz odchorowane, nie powrócą w przyszłości. Na które choroby zakaźne (wirusowe) chorujemy najczęściej?

Choroby zakaźne (wirusowe) występujące najczęściej to głównie choroby tzw. wieku dziecięcego. Są osoby, które w dzieciństwie chorują często i przechodzą niemal wszystkie choroby zakaźne. Nie jest to jednak regułą. Osoby dorosłe, które w dzieciństwie nie chorowały na przykład na ospę lub różyczkę, mogą na taką chorobę zachorować w każdej chwili. Wtedy przebieg choroby może być poważniejszy, częściej także dochodzi do powikłań. Choroby wieku dziecięcego przebiegają u dorosłych nietypowo, są trudniejsze do rozpoznania i wyleczenia.

Lekarze przestrzegają jednak, by pod żadnym pozorem nie prowokować zachorowania u dzieci. Prowokowanie zakażenia wcale nie oznacza, że infekcja będzie miała łagodniejszy przebieg. Rozwoju choroby nie da się przewidzieć, nigdy nie wiadomo, u którego dziecka dojdzie do groźnych powikłań. Dlatego narażanie dzieci na celowe zakażenie jest nierozsądne.

Jeśli rodzice chcą zmniejszyć skutki choroby zakaźnej, mogą zaszczepić dziecko. Nie jest prawdą, że po podaniu szczepionki dziecko nie zachoruje, ale jeśli już do tego dojdzie, przejdzie chorobę lżej. Ani szczepionka, ani przebyta choroba nie gwarantują, że człowiek już nigdy nie zachoruje. Szczepienia zapewniają jednak łagodniejszy przebieg choroby, zmniejszają także szanse na wystąpienie powikłań (stwierdzenie to dotyczy większości ludzi, choć zdarzają się wyjątki).

Zobacz także

Choroby zakaźne (wirusowe): ospa wietrzna

Ospa wietrzna wywoływana jest przez wirusa ospy (Herpesvirus varicella-zoster). Zakażenie pierwotne wywołuje ospę — chorobę, którą przechodzą głównie dzieci. Wirus, który przetrwa w organizmie człowieka, może wywoływać u dorosłych półpasiec — ostrą i bolesną chorobę zakaźną. Charakterystycznym objawem ospy jest rozległa, swędząca wysypka, po której następuje drastyczny rozwój choroby.

Wirus ospy przenosi się bardzo szybko, zarówno przez kontakt z osobą zarażoną, jak i drogą kropelkową. Chorzy zakażają nawet na 2-3 dni przed pojawieniem się wysypki aż do przyschnięcia strupków. Szacuje się, że od momentu styczności osoby nieuodpornionej z chorym infekcja rozwija się w ciągu miesiąca, a okres wylęgania wynosi od 10 do nawet 20 dni.

Objawy ospy obejmują: gorączkę (przez ok. 5 dni), bóle głowy, bóle mięśni i bóle brzucha, wysypkę na całym ciele, błonach śluzowych. Leczenie ospy polega na podawaniu środków przeciwgorączkowych i przeciwświądowych. Duże krosty można smarować gencjaną. Dzieciom nie podaje się aspiryny i to warto zapamiętać. Po ospie mogą zostać brzydkie blizny.

Ospa wydaje się niegroźną chorobą, ale oprócz blizn może powodować zapalenie opon mózgowych, powikłania skórne oraz przejściowe obniżenie odporności. To choroba szczególnie groźna dla noworodków, kobiet w ciąży, osób starszych i z obniżoną odpornością. Dorośli przechodzą ospę ciężej, częściej niż dzieci doświadczają także powikłań, wśród których wymienia się: zapalenie płuc, zapalenie mięśnia sercowego i ryzyko poronienia w przypadku kobiet ciężarnych.

Dziecko zarażone ospą staje się nosicielem i naraża na zachorowanie pozostałych domowników. To szczególnie groźne dla osób starszych, babć i dziadków.

Choroby zakaźne (wirusowe): odra

Odra to choroba zakaźna wywoływana przez RNA-wirusy. Choroba rozprzestrzenia się drogą kropelkową, dlatego szczególnie narażone są na nią dzieci przebywające w dużych skupiskach ludzkich, takich jak szkoły, przedszkola i żłobki. Objawy odry to przede wszystkim wysoka gorączka i charakterystyczna wysypka. Chorobie towarzyszy także kaszel, katar i nierzadko zapalenie spojówek, u małych dzieci może pojawić się ból brzucha i biegunka. Chory na odrę zaraża przed pojawieniem się wysypki. Zaleca się izolację chorego na czas całkowitego ustąpienia wysypki, czyli na okres ok. 5 dni po jej pokazaniu się u chorego.

Na kilka dni przed wysypką osoba chora odczuwa takie objawy jak: wysoka gorączka, nieżyt nosa, powiększenie węzłów chłonnych, a także pojawienie się białych plamek otoczonych czerwoną obwódką na śluzówce policzków. To objawy, które powinny skłonić do izolacji chorego. Osoba chora, szczególnie tuż przed wystąpieniem wysypki, nie powinna wychodzić z domu. Kontakt z osobami zdrowymi należy ograniczyć.

Leczenie odry polega na podawaniu środków przeciwgorączkowych i przeciwkaszlowych, a także kortykosteroidów wziewnych, gdy rozwinie się zapalenie krtani. Przyjmowanie antybiotyków ordynuje się wyłącznie w przypadku zakażenia bakteryjnego. Po odrze mogą wystąpić powikłania, takie jak: zapalenie płuc, oskrzeli, ucha środkowego, rzadziej zapalenie mięśnia sercowego i układu nerwowego.

Osoby dorosłe przechodzą odrę wyjątkowo ciężko. To dotkliwa choroba szczególnie dla osób starszych. Może być śmiertelna w przypadku chorych na serce. Często wymienianym powikłaniem po odrze u osób dorosłych jest zapalenie mózgu.

Choroby zakaźne (wirusowe): świnka

Świnka, czyli nagminne zapalenie przyusznic, rozprzestrzenia się drogą kropelkową lub przez bezpośredni kontakt z osobą chorą. Choroba charakteryzuje się obrzękiem ślinianek, natomiast chory zaraża już na 7 dni przed wystąpieniem tego objawu i nawet przez 9 dni po jego ustąpieniu. To silnie zakaźna choroba, dlatego zaleca się izolację chorego do czasu ustąpienia obrzęku.

Objawy świnki to przede wszystkim: gorączka, dreszcze, ból głowy i osłabienie, a także ból i obrzęk jednej lub obu ślinianek. Śwince może towarzyszyć także tzw. zespół oponowy, czyli bardzo silny ból głowy, wysoka gorączka, nudności i wymioty oraz zapalenie jąder.

Leczenie świnki polega na podawaniu leków przeciwgorączkowych. Zaleca się odpoczynek i leżenie w łóżku do czasu, gdy całkowicie ustąpi obrzęk ślinianek. Możliwe powikłania po śwince obejmują: zapalenie ucha środkowego, stawów, jąder i najądrza, rzadziej występuje zapalenie trzustki, jajników lub mięśnia sercowego oraz nerwu słuchowego.

Świnka u dorosłych, jak większość chorób wieku dziecięcego, ma cięższy przebieg. Obrzękowi ślinianek towarzyszy sztywność karku, wysoka temperatura i trudności w przełykaniu. Mężczyznom może grozić nawet bezpłodność.

Choroby zakaźne (wirusowe): różyczka

Różyczka to choroba wywoływana przez wirus Rubella. Choroba roznosi się drogą kropelkową lub drogą krwionośną przez łożysko (płód może zarazić się od matki). Charakteryzuje się różową wsypką w formie plamek, które mogą ulegać „zlaniu” w jedną dużą, rozległą plamę. Wstępne objawy różyczki to: złe samopoczucie, ból głowy, ból mięśni, zapalenie gardła i spojówek, stany podgorączkowe. Wysypka pojawia się później i obejmuje twarz, tułowie i kończyny. Znika najczęściej po 2-3 dniach. U niektórych osób różyczka może mieć przebieg bezwysypkowy.

Osoby chore na różyczkę zarażają przez ok. tydzień przed wystąpieniem wysypki i nawet przez 4 dni po jej ustąpieniu. Zaleca się izolację chorego przez tydzień od wystąpienia wysypki. Kontakt z osobami zdrowymi powinien być ograniczony do minimum. Objawem, który zwiastuje wysypkę, jest często obrzęk węzłów chłonnych z tyłu głowy i przy uszach. Leczenie różyczki polega na łagodzeniu poszczególnych objawów.

Różyczka jest chorobą groźną szczególnie dla dziewczynek i kobiet, u których może wystąpić powikłanie pod postacią zapalenia stawów. Rzadziej powikłania obejmują zapalenie nerwów lub mózgu.

Osoby dorosłe narażone są na cięższy przebieg choroby niż dzieci. Młodym mężczyznom z powodu różyczki grozi zapalenie jąder. Kobiety w ciąży, które zachorują na różyczkę, narażone są na zakażenie płodu, poronienie lub wady układu krążenia, uszkodzenie wzroku, upośledzenie umysłowe, niedorozwój kończyn u dziecka, a także wodogłowie.

Rozlicz PIT i pomóż dzieciom z Fundacji Radia ZET. Ściągnij darmowy program

Zobacz także

_______

zdrowie.radiozet.pl/nk