Jak dochodzi do urazowego pęknięcia śledziony?

06.08.2019
Aktualizacja: 06.08.2019 13:33
Ból śledziony może prowadzić do pęknięcia śledziony.

Pourazowe pęknięcie śledziony jest często przyczyną krwawienia wewnętrznego. Głównymi objawami pękniętej śledziony to: ból brzucha po lewej stronie pod żebrami lub objaw Kehra (np.: ból lewego ramienia spowodowany podrażnieniem włókien nerwowych). Jak dochodzi do pęknięcia śledziony? Czy po tak poważnym urazie jest szansa na przeżycie? 

Pęknięcie śledziony: jak dochodzi do urazu?

Najczęstszymi przyczynami pęknięcia śledziony jest upadek z wysokości, potrącenie przez samochód, wypadek komunikacyjny, upadek z roweru. Śledziona jest narządem, który charakteryzują się niezwykłą kruchością i jest najmniej odporna na urazy. 

Pęknięcie śledziony to na tyle poważne, że najczęściej dochodzi do śmierci w chwili urazu. Często ofiary umierają na miejscu wypadku, przed przyjazdem pogotowia lub w trakcie transportu. W razie urazów wielonarządowych najpierw należy zabezpieczyć czynności życiowe, leczyć obrażenia ośrodkowego układu ośrodkowego, klatki piersiowej, a potem obrażenia brzucha. W większości przypadków leczenie powinno być prowadzone w wysokowyspecjalizowanych ośrodkach, mających dostęp do całodobowego USG, CT, z możliwością konsultacji i operacji ze specjalistami z różnych dziedzin, takich jak: neurochirurgia, torakochirurgia, laryngologia, chirurgia szczękowa i ortopedia.

pękniecie

Pęknięcie śledziony: rodzaje uszkodzenia

Uszkodzenia śledziony dzieli się na jednoczasowe i dwuczasowe. W przypadku uszkodzenia jednoczasowego do krwotoku dochodzi natychmiast. Dość często występuje zjawisko dwuczasowego pęknięcia śledziony. Najpierw pęka miąższ śledziony, a włóknista torebka pozostaje cała. Pod nią zbiera się krwiak, który może pęknąć nawet po kilku dobach. Wraz z urazami śledziony często współwystępują urazy innych narządów i okolic ciała. 

Do samoistnych pęknięć śledziony dochodzi bardzo rzadko. Może być to powikłanie ostrego zapalenia trzustki (OZT). Choroba rozwija się, gdy dochodzi do zaburzenia równowagi mechanizmów hamujących, bądź stabilizujących aktywność enzymów w komórkach pęcherzykowych trzustki. Są źródła, które podają, że do pęknięcia śledziony może dojść po przeprowadzonym cesarskim cięciu u kobiety w ciąży bliźniaczej z zespołem HELLP.

Ważna informacja

Zespół HELLP to seria objawów, które występują u niektórych ciężarnych kobiet. Mogą to być wymioty, nudności, bóle głowy z zaburzeniami widzenia, złe samopoczucie.

Pęknięcie śledziony: objawy 

  • ból w lewym podżebrzu,
  • rozlany ból brzucha,
  • tkliwość,
  • ból lewego barku,  
  • objawy wstrząsu (przyspieszony oddech, wysokie tętno, niskie ciśnienie, lęk, niepokój).

Urazowe pęknięcie śledziony: leczenie 

W ciężkich urazach śledziony najczęstszą metodą leczenia jest chirurgiczne usunięcie. Największą liczbę operacji wykonuje się w celu powstrzymania krwotoku z urazowego pęknięcia śledziony. W mniejszych urazach możliwe jest leczenie zachowawcze, klejenie tkankowe.

W leczeniu urazów śledziony postęp w obrazowaniu narządów jamy brzusznej i możliwość ścisłego monitorowania funkcji życiowych organizmu, a także badania naukowe nad rolą śledziony spowodowały, że w ciągu ostatnich kilkunastu lat nastąpiła całkowita zmiana sposobów postępowania w przypadku tępych urazów jamy brzusznej. Leczenie operacyjne ograniczono tylko do przypadków, w których nie udaje się uzyskać stabilności układu krążenia, mimo intensywnej resuscytacji płynowej. 

Czy można żyć bez śledziony? 

Do usunięcia śledziony dochodzi, gdy zostaje uszkodzona lub w wyniku przeszczepienia innych narządów. W takich sytuacjach wkraczają inne części ciała, które przejmują funkcje śledziony - to głównie wątroba, węzły chłonne. Są one w stanie przejąć wiele funkcji. 

Przypomnijmy, że śledziona jest ważna dla układu odpornościowego i dlatego osobom, którym został narząd został usunięty są bardziej podatne na infekcje. Dlatego lekarz po zabiegu mogą zalecić zachowanie dodatkowych środków ostrożności. Mimo to często zdarza się, że mimo braku śledziony, osoba w pełni cieszy się życiem. 

Źródło: chp.edu, podyplomie.pl