Czy grozi Ci czerniak złośliwy? Jakie badania wykonać?

27.09.2017 05:51

Jeśli na Twojej skórze w ciągu ostatnich 3 miesięcy pojawiło się znamię, które wygląda podejrzanie - lepiej nie zwlekaj i poproś o pomoc dermatologa, który za pomocą dermatoskopu sprawdzi, czy nie grozi Ci czerniak.

Czy grozi Ci czerniak złośliwy? Jakie badania wykonać?

fot. EAST NEWS

Na czym polega badanie dermatoskopem?

Dermatoskopia stosowana jest już w medycynie od niemal stu lat. Za twórcę tej nieinwazyjnej metody badania skóry uważa się niemieckiego dermatologa Johanna Saphiera. Pozwala na dokładne przyjrzenie się zmianom skórnym w wielokrotnym przybliżeniu. Może być wykorzystywana u każdego pacjenta - bez względu na wiek.

Trwające zaledwie kilkanaście minut badanie dermatoskopowe uważane jest za jedno z najważniejszych badań w diagnostyce czerniaka złośliwego. Jest całkowicie bezbolesne - wymaga jedynie użycia przez dermatologa specjalnego dermatoskopu, czyli urządzenia w rodzaju mikroskopu, który po przyłożeniu do skóry pozwala na wielokrotne powiększenie zmian skórnych. Mimo że bardzo łatwo go przeprowadzić, to jednak postawienie prawidłowej diagnozy wymaga sporego doświadczenia specjalisty. 

Co to jest dermatoskop?

To niewielkie urządzenie medyczne pozwala powiększać oglądany obraz zwykle dziesięcio- lub nawet dwudziestokrotnie. Za jego pomocą uzyskuje się obraz trójwymiarowy. Umożliwiają to dwa cylindry kontaktowe - jeden o średnicy 8 mm (pozwalający na dokładne obejrzenie wszelkich nierówności) a drugi o średnicy 2,5 cm (służący do śledzenia zmian, które zachodzą na płaskiej powierzchni skóry).

Dermatoskop i wideoskopia, czyli oko w oko z nowotworami skóry

Zanim lekarz zacznie uważnie przyglądać się skórze pacjenta za pomocą dermatoskopu, musi posmarować badane miejsce cienką warstwą olejku immersyjnego. Dzięki temu można poprawić jakość obrazu. Po przyłożeniu do skóry aparatu specjalista ocenia znamiona na skórze, sprawdza ich kolor, wielkość i strukturę.

Obecnie do badań dermatoskopowych włącza się też wideodermatoskopię, która oprócz tradycyjnej formy analizowania zmian skórnych, daje także możliwość zobaczenia ich na ekranie komputera. Gromadząc dane na temat tego, w jaki sposób zmieniały się wykwity na skórze, łatwiej zauważyć, czy mamy do czynienia z nowotworem.

EN_00998431_6080
fot. East News

Niestety dermatoskopia nie daje stuprocentowej pewności, czy mamy melanomę - raka złośliwego skóry. Choroba ta jest na tyle złożona, że może wykazywać cechy różnych zmian skórnych. To właśnie dlatego niezbędna jest w tym przypadku spora wiedza medyczna, dzięki której możne poprawnie zdiagnozować, czy mamy nowotwór. Ani dermatoskopia, ani wideodermatoskopia nie dają nam takiego potwierdzenia.

Warto pamiętać, że każdą podejrzaną zmianę skóry o to, że może być czerniakiem złośliwym należy usunąć chirurgicznie. Koniecznie powinna być oceniona przez histopatologa. 

Histopatologia - badanie próbki skóry pod mikroskopem

To, z jakim rodzajem nowotworu skóry mamy do czynienia, można określić za pomocą badania histopatologicznego - jednego z najważniejszych w diagnostyce chorób nowotworowych. Żeby je przeprowadzić, należy pobrać fragment skóry i ocenić, czy doszło w nim do zmian świadczących o rozwoju raka. W dalszej kolejności ocenia się, czy mamy do czynienia ze złośliwym nowotworem.

Oznaczenie markerów nowotworowych we krwi

Pozwala ocenić stężenie białek, enzymów, hormonów lub antygenów świadczących o tym, czy w naszym ciele rozwija się nowotwór. Im wyższe stężenie markerów nowotworowych, tym mamy większe szanse na zachorowanie na raka (w przypadku czerniaka charakterystycznie stężenie białka S100).

Kto powinien wykonać badania genetyczne?

Dzięki analizie materiału genetycznego pacjenta można potwierdzić lub wykluczyć obecność w nim mutacji (w genach BRAF i CDKN2A), przyczyniających się m.in. do czerniaka skóry. Badania genetyczne warto wykonać wtedy, jeśli mamy do czynienia z:

  • co najmniej 2 przypadkami zachorowania na czerniaka w rodzinie (przed 50. rokiem życia) lub innych nowotworów (raka skóry/trzustki), bądź mutacji genu CDKN2A.
  • posiadaniem skóry wrażliwej na promienie UV (licznymi piegami, jasną karnacją, niebieskimi oczami, włosami rudymi lub blond).
źródło: British Journal of Dermatology/National Cancer Institute
Partnerem treści jest Ministerstwo Zdrowia. Więcej dowiesz się na: www.mz.gov.pl

_____

zdrowie.radiozet.pl/π