Otyli przez smog? Zanieczyszczenia powietrza upośledzają metabolizm

09.01.2017 15:30

Naukowcy mają coraz więcej dowodów na zaskakujący związek pomiędzy zanieczyszczeniami powietrza a nadwagą, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. Czy epidemia otyłości na świecie ma związek z coraz wyższym stężeniem szkodliwych pyłów w atmosferze?

Otyli przez smog? Zanieczyszczenia powietrza upośledzają metabolizm

fot. East News; Beata Zawrzel/REPORTER

Ile czasu wystarczy, by oddychanie zanieczyszczonym powietrzem doprowadziło u nas do problemów z układem oddechowym, zaburzeń metabolicznych czy kłopotów z krążeniem? Laboratoryjnym szczurom, które naukowcy z Uniwersytetu Duke'a w Karolinie Północnej wystawili na działanie pekińskiego smogu, pierwsze objawy powyższych schorzeń zaczęły towarzyszyć już w ciągu 3-8 tygodni od momentu rozpoczęcia eksperymentu.

Wszystkie osobniki wdychające opary zanieczyszczeń, z którymi na co dzień muszą radzić sobie mieszkańcy stolicy Chin, gwałtownie przybierały na wadze. Najbardziej ucierpiały jednak ciężarne samice.

Po 19 dniach zaobserwowano u nich o 97 proc. wyższy poziom cholesterolu całkowitego, o 50 proc. wyższy poziom cholesterolu LDL, 46 proc. więcej trójglicerydów oraz podniesiony poziom insuliny w porównaniu do gryzoni z grupy kontrolnej, które przebywały w komorach z filtrami antysmogowymi, wyłapującymi większość toksyn. Podobne wyniki uzyskano wśród potomstwa, które przyszło na świat po tym, jak ich matki zostały poddane działaniu zanieczyszczeń z Pekinu. 

Po 8 tygodniach samce oddychające chińskim smogiem były przeciętnie o 18 proc. cięższe niż reszta szczurów, która wdychała przefiltrowane powietrze. Samice ważyły zaś średnio o 10 proc. więcej niż pozostałe osobniczki z grupy kontrolnej.

Zatrute powietrze sprzyja nadwadze

Czy zanieczyszczenia powietrza mają wpływ na nasz metabolizm? Kierujący badaniami dr Junfeng Zhang twierdzi, że toksyny i pyły, które wdychamy na co dzień, podczas przebywania w zatrutym środowisku, doprowadzają do stanów zapalnych stanowiących jedną z przyczyn otyłości. Ze względu na to, że sprzyjają chorobom metabolicznym, mogą zwiększać ryzyko problemów z utrzymaniem prawidłowej masy ciała, a nawet prowadzić do cukrzycy typu 2.

Wpływ zanieczyszczeń atmosferycznych na wskaźnik masy ciała od lat badają też naukowcy z Uniwersytetu Medycznego w Południowej Kalifornii. Prof. Rob McConnell uważa nawet, że epidemia otyłości wśród dzieci i młodzieży, ma bezpośredni związek z ilością spalin, które na co dzień wdychają oraz szkodliwym działaniem palonego w pobliżu nich tytoniu. Od połowy lat osiemdziesiątych ilość osób niepełnoletnich borykających się z nadwagą w samych Stanach Zjednoczonych wzrosła aż czterokrotnie.

Eksperci przez 8 lat analizowali stan zdrowia ponad 3 tys. dziesięciolatków z Kalifornii pod kątem szkodliwego działania toksyn (tlenków azotu, ozonu lub pyłów zanieczyszczeń) unoszących się nad ruchliwymi drogami oraz dymu papierosowego. Wyniki ich badań opublikowanych na łamach Environmental Health Perspectives okazały się niezwykle zaskakujące. Co udało się im ustalić?

Epidemia otyłości przez smog?

air-pollution-1016718_1280
fot.pixaby.com, CC0 Public Domain

Osiemnastolatkowie, którzy od 10. roku życia brali udział w badaniu, mieli o ponad 2. razy wyższy poziom BMI w stosunku do grupy kontrolnej. Bez względu na to, w jakich warunkach się wychowywali, styl życia oraz zamożność ich rodziców, najwyższy wskaźnik masy ciała osiągały osoby, które każdego dnia były narażone na szkodliwe działanie zanieczyszczeń drogowych oraz skutki biernego palenia.

Zaobserwowano wśród nich podwyższony poziom cholesterolu, problemy z kośćmi, nadciśnienie oraz objawy cukrzycy typu 2. BMI nastolatków, które każdego dnia korzystały z ruchliwych dróg, było przeciętnie o 0.8 wyższe niż wśród rówieśników narażonych wyłącznie na działanie oparów dymu papierosowego.

Czy polskie nastolatki, które należą do najgrubszych w Europie, tyją przez wysoki poziom zanieczyszczeń powietrza? Niestety nie ma badań, które by to oficjalnie potwierdzały. Jeśli jednak można odnaleźć związek pomiędzy spalinami a wskaźnikiem BMI wśród amerykańskiej młodzieży, to ustalenie podobnej zależności w naszym kraju jest pewnie tylko kwestią czasu. 

Zagłosuj

Czy uważasz, że zanieczyszczenia powietrza mogą mieć związek z epidemią otyłości wśród polskich nastolatków?

________

Redakcja zdrowie.radiozet.pl/π